Նոր Այգին Նոր Տարածք է Պահանջում

Նոր Այգին Նոր Տարածք է Պահանջում

Հաղթանակ զբոսայգին կարող է զրկվել իր դիմագծից և բովանդակությունից։ Մեր այս մտավախությունը անհիմն չէ։ Քաղաքապետարանը պլանավորում է սկսել «Հաղթանակ» զբոսայգու տարածքի վերակառուցման և արդիականացման ծրագիր, դարձնելով այն 21-րդ դարին համահունչ այգի՝ ոճային և թեմատիկ հարուստ լուծումներով։ Գաղափարն անկասկած շատ հետաքրքիր է՝ հատկապես, որ այն հիմնված է լինելու Հայաստանի պատմության, ավանդույթների և առասպելների վրա։ Այգին նախատեսված է բոլոր տարիքային խմբերի համար, որտեղ միաձուլված են լինելու հանգստի, ժամանցի և զվարճանքի տարրերը: Հաղթանակ զբոսայգու տարբերակող առանձնահատկություններից է լինելու նաև 21-րդ դարի ինտերակտիվ ուսումնական բաղադրիչների կիրառությունը։ Արդյունքում այգու բոլոր այցելուները հնարավորություն կունենան օգտվելու տեղեկատվական համակարգերից։

Արդեն երկար ժամանակ է ինչ «Հաղթանակ» զբոսայգու բարեկարգման հարցը գտնվում է ներդրումային ծրագրերի ցուցակում։ Այսօր առկա է այգու վերակառուցման միայն կոնցեպտուալ (էսքիզային) ծրագիրը, որի համար, քաղաքապետարանի մամլո խոսնակ Հակոբ Կարապետյանի խոսքերով, այժմ ներդրողներ են փնտրում։ Ինչպես տեղեկացանք քաղաքապետարանի կայքից, ծրագիրն իրականացվելու է մասնավոր ներդրումների ներգրավմամբ։

Երևանի քաղաքապետարանը ներդրողին կաջակցի հողատարածքների իրավական կարգավիճակի մասին տեղեկատվության տրամադրման, ծրագրի իրականացման համար անհրաժեշտ փաստաթղթերի ձեռքբերման գործում: Երևանի քաղաքապետարանը կդիտարկի նաև հողատարածքների օգտագործման վարձավճարների արտոնյալ կարգի հաստատման հնարավորությունը և պայմանները, կաջակցի իրացման ծրագրի կազմման և գործընթացի կազմակերպման գործում: Այգու շինարարությունը տևելու է շուրջ 3 տարի։ Նախագծի իրականացման արժեքը կկազմի շուրջ 60 մլն ԱՄՆ դոլար։

Նոր Հաղթանակ զբոսայգու առաջնային խնդիրն է դարձնել այն նորաոճ՝ պահպանելով Հաղթանակ զբոսայգու հիմնական բաղադրիչները։ Ծրագրի իրականացումն իրոք մայրաքաղաքին անհրաժեշտ է։ Սակայն որքանո՞վ է այս ծրագրի իրականացումը «Հաղթանակ» զբոսայգում արդարացված։ Արդյո՞ք կարիք կա ստեղծել «նոր» Հաղթանակի այգի և վերջապես ինչու՞ ենք մենք միշտ ձգտում նորը կառուցել հնի հաշվին՝ հատկապես, երբ ծրագրի հիմքում ընկած են Հայաստանի պատմությունն ու ավանդույթները։ Առանց այդ էլ դեռ 2005թ-ին այգին զրկվեց իր տարածքից ի օգուտ «Գոլդեն Փելես Երևան» հյուրանոցի՝ որն 2014-2016 թվականներին ընդլայնվել և վերանվանվել է «Ռեդիսոն Բլու Հոթել Երևան»։ Չնայած այգին ունի բարեկարգման կարիք, այն արդեն իսկ ձեռք է բերել իր ավարտուն ճարտարապետական կերպարը։ Ի վերջո` քաղաքը պետք է ունենա տարբեր ժամանակաշրջանների շերտեր, որոնց հավաքական կերպարը արտահայտում է քաղաքի ոգին և ավելի արժեքավոր դարձնում այն։ Հատկապես, երբ տվյալ վայրը նվիրված է որևէ նշանավոր իրադարձությանը։

Հիշեցնենք, որ Հաղթանակի այգու կերպարի ստեղծման գործում իրենց ավանդն են ունեցել վաստակավոր ճարտարապետներ Ռաֆայել Իսրայելյանը, Հովհաննես Հակոբյանը, Աշոտ Ալեքսանյանը և Անահիտ Նավասարդյանը, քանդակագործ Արա Հարությունյանը, որոնց շնորհիվ էլ կառուցվել են հերոսների ծառուղին, Անհայտ զինվորի գերեզմանը, «Արագիլ» ռեստորանը, «Արևիկ» լիճը, Մայր Հայաստանը և այլն, որոնցից յուրաքանչյուրը մի ինչ-որ ուրույն խորհրդանիշներ են։ Հարկ է նշել, որ այգին արդեն իսկ ունի իր գաղափարախոսությունը, հետևաբար՝ Հաղթանակ զբոսայգուն ոչ թե նոր գաղափարներ են հարկավոր, այլ բարեկարգում՝ հատված ծառապատ տարածքների, Արագիլ ռեստորանի վերականգնում և գոյություն ունեցող ատրակցիոնների արդիականացում։

Ասվածը չի նշանակում, որ մենք դեմ ենք այս նախագծի իրականացմանը՝ հակառակը այն շատ հետաքրքիր է թե՛ իր լուծումներով և թե՛ գաղափարով։ Եվ քանի որ ծրագիրը դեռ նախնական փուլում է, ուզում ենք առաջարկել քաղաքապետարանին դիտարկել այգու կառուցումը մայրաքաղաքի ծայրամասերից մեկում կամ արվարձաններում։ Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ կենտրոնից զատ բնակիչները հնարավորություն չունեն կազմակերպել իրենց հանգիստը, նորակառույց այգին լավ հնարավորություն է վարչական շրջանների համաչափ զարգացման համար։ Ինչու՞ չի կարելի տվյալ նախագիծը իրականացնել քաղաքի մեկ այլ վարչական շրջանում, հատկապես, երբ գոյություն ունեն ավելի մեծ և ամայի տարածքներ։ Նման մոտեցումը ոչ միայն կնպաստի քաղաքի հավասարաչափ զարգացմանը, այլև կտա հնարավորություն հետագայում մեծացնել այգու տարածքները՝ համալրելով նոր ատրակցիոններով։ Հատկապես, եթե հաշվի առնենք, որ ծրագրով նախատեսված է կառուցել այգու հասարակական և վճարովի գոտիներ: Վճարովի գոտում ստեղծվելու են ժամանակակից մանկական խաղահրապարակներ, ամֆիթատրոն, ատրակցիոններ, կախարդական այգի և զվարճանքի յուրահատուկ կառույցներ: Հասարակական գոտում նախատեսվում է իրականացնել տարածքի կանաչապատում, այգիների և ճեմուղիների արդիականացում: Այգու ենթակառուցվածքները կնախատեսվեն այնպես, որ հնարավոր լինի շահագործել տարվա բոլոր եղանակներին: Այս մոտեցումը ավելի մեծ հնարավորությունների հարթակ է ստեղծում թե՛ քաղաքաշինական, թե՛ տնտեսական և թե՛ տուրիզմի զարգացման ոլորտներում։ Ավելին` մայրաքաղաքի կենտրոնի բնակիչների համար ևս կստեղծվի հնարավորություն իրենց հանգիստը անց կացնել մեկ այլ վարչական շրջանում կամ արվարձանում։ Քաղաքապետարանի այս գեղեցիկ ծրագրի իրականացումը մեկ այլ վայրում չի զրկի նրան իր հետաքրքրությունից և արժեքից։ Եվ եթե նկատենք, որ մայրաքաղաքը տարիների ընթացքում զրկվել է իր կանաչապատ տարածքներից, ապա քաղաքաշինական տեսակետից ավելի նպաստավոր կլինի ևս մեկ նոր այգու կառուցումը։

Հիշեցնենք, որ «Հաղթանակ» զբոսայգու կառուցման աշխատանքներն սկսվել են դեռևս 1930-ականների վերջին, և այգին կոչվել է «Քաղաքային այգի Արաբկիրում», հետո այն վերանվանվել է «Հաղթանակ» զբոսայգու, որի ամայի տարածքներում տարիներ շարունակ ծառեր են տնկվել։ «Հաղթանակ» զբոսայգու հուշահամալիրը բացվել է 1950 թվականի նոյեմբերի 29-ին։ Զբոսայգու ընդհանուր մակերեսը կազմում է 34 հա։ Հուսանք, որ մեր քաղաքային իշխանությունները կհետևեն այս օրինակին և քաղաքի ևս մի ամայի տարածք կծառապատվի։