Սեպտեմբերի 13-ին հադիսավոր կերպով բացվել է Գյումրու տեխնոպարկը: Բացման արարողությանը ներկա են եղել ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը, էկոնոմիկայի նախարար Կարեն Ճշմարիտյանը, Գյումրու քաղաքապետ Սամվել Բալասանյանը, Ձեռնարկությունների ինկուբատոր հիմնադրամի տնօրեն Բագրատ Ենգիբարյանը և այլ բարձրաստիճան հյուրեր: Բացման արարողության ժամանակ Բագրատ Ենգիբարյանը հայտարարել է, որ այս ծրագրի նպատակն է ոչ թե սիլիկոնային, այլ հայկական հովիտ ստեղծել, Գյումրին վերածել ժամանանակից ենթակառուցվածքներով հագեցած տեխնոլոգիական գոտու, որտեղ ներկայացված կլինեն բարձր տեխնոլոգիական կազմակերպությունները, կրթօջախներն ու գիտահետազոտական ընկերությունները: Նրա խոսքով` այստեղ կյանքի են կոչվելու որոշ կարևոր ծրագրեր, որոնք միակն են Հայաստանում: Օրինակ` մաքուր էներգիայի ձևավորումը, որը հնարավորություն կտա նոր ոլորտի զարգացում Հայաստանում և ամենից զատ կբերի նաև բնակչության կողմից էներգախնայողության: Տեխնոպարկում տեղակայված են «Ջի-Այ-Թի-Սի սթարթ-ափ» ակումբ, ուսումնական և «ԱրմԹաբ» լաբորատորիաներ, Հայաստանում մաքուր տեխնոլոգիաների նորարական ծրագրի սենյակ, ճարտարագիտության և մեխանիկական լաբորատորիաներ, ցուցասրահ, «Դ-Լինք» և «Ի-Վորկս» ընկերությունների սենյակներ, մուլտիմեդիայի տաղավար և լսարան: Գյումրու տեխնոպարկի շինարարությունը սկսվել է 2012 թ-ին Մ. Նալբանդյանի անվան Գյումրու պետական մանկավարժական ինստիտուտի նախկին շենքի տեղում: Նախագծի բյուջեն կազմել է 1.67 մլրդ դրամ: Գյումրու տեխնոլոգիական գոտում կառուցված շեքնի ընդհանուր մակերեսը կազմում է 6500 քառակուսի մետր, որից 5300 քառակուսի մետր մակերեսն ամբողջությամբ ծառայեցվում է տեխնոլոգիական նպատակներին:

Գյումրիի տեխնոլոգիական գոտում կառուցվելիք շենքը կունենա 6500 քառակուսի մետր տարածք, որից 5300 քառակուսի մետրն անմիջականորեն կծառայեցվի տեխնոլոգիական նպատակների, հաղորդում է news.am կայքը՝ հղում կատարելով ապրիլի 26-ին կառավարության նիստից հետո ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարի խորհրդական Վահե Դանիելյանի կատարած հայտարարությանը: Մինչ այդ ՀՀ կառավարությունը հաստատել էր Վերակառուցման և զարգացման միջազգային բանկի «Էլ-հասարակության և մրցունակության համար նորարարության ծրագրի» շրջանակներում անցկացված մրցույթի արդյունքները: «Բաղրամյանշին» և «Ախուրյանի կոոպշին» ընկերությունները, որպես մրցույթի հաղթողներ, կիրականացնեն տեխնոպարկի շինարարությունը: Տեխնոպարկի շինարարության նպատակով հատկացվում է 1.67 մլրդ դրամ: Տեխնոպարկը կառուցվելու է Մ. Նալբանդյանի անվան Գյումրիի պետական մանկավարժական ինստիտուտի նախկին շենքի տեղում: Ըստ Վ. Դանիելյանի` 18 ամիս հետո շինարարությունը ավարտված կլինի: Այն կգործի ինկուբացիոն սկզբունքով` մոտ 20 ընկերություններ կհաստատվեն նոր տեխնոլոգիական կենտրոնում: Տեխնոպարկը կունենա լաբորատորիաներ, կրթական կենտրոն, բիզնես ենթակառուցվածքներ: Տեխնոպարկին կից իր առանձին շենքը կկառուցի նաև ցանցային և հեռահաղորդակցության սարքավորումների մշակման և արտադրության առաջատար «Դէ-Լինք» (D-Link International Pte Ltd) հայտնի տեխնոլոգիական ընկերությունը:

Երկրաշարժից հետո 30 և ավելի տարիներ անխնամ մնացած հայտնի զբոսայգին վերականգնվում է: Ինչ՞ հետաքրքիր վերափոխություններ են սպասվում այգու հյուրերին: Մեկ այգի՝ տարբեր անուններ Կրուգի սադ, Անտառի սադ, Անտառավան, որովհետև շրջակա անտառի բնական շարունակությունն է եղել, Տեքստիլի սադ` տեքստիլի գործարանի մոտ գտնվելու պատճառով, Երիտասարդական այգի. ուսանողների ժամանցի վայր էր (այս նյութը կարդացող տարիքային տարբեր շերտերի գյումրեցիներ իրենց սիրելի այգու այլ անուններ էլ կհիշեն): 1988 թվականի ավերիչ երկրաշարժը խլեց այգու ուրախությունն ու փոխեց նշանակությունը. այստեղ իրենց ժամանակավոր տնակներով տեղափոխվեցին բազմաթիվ գյումրեցի անօթևան ընտանիքներ: Այգին վերածվեց տնակային ավանի և կորցրեց իր ֆունկցիոնալ նշանակությունը։ Վերակառուցումից հետո այգին կարտացոլի բարեկամության և երախտագիտության խորհուրդը՝ ուղղված բոլոր այն երկրներին և մարդկանց, որոնք 1988 թ.-ի ավերիչ երկրաշարժից հետո օգնության ձեռք մեկնեցին քաղաքին և տուժած բնակչությանը։ 80-ից ավելի հայտ՝ աշխարհի տարբեր երկրներից՝ Բարեկամության այգին վերականգնելու համար Քաղաքի առօրյան առանց իր գլխավոր զբոսայգու լիարժեք լինել չի կարող: Եվ «Զբոսաշրջության և քաղաքաշինության» (TUF) բարեգործական հիմնադրամը նախաձեռնեց այն վերակառուցելու ծրագիրը: Այգու դիզայն-կոնցեպտը մշակելիս հաշվի առնվեցին քաղաքացիների թանկ հուշերն ու առաջարկները, որ և՛ պահպանվի այգու հին ձգողական շունչը, և՛ լինեն ինքնատիպ նոր լուծումներ: Այգու ռեկրեացիոն ենթակառուցվածքի տարրերի ճարտարապետական լուծումների միջազգային մրցույթին գրանցվեց 84 հայտ՝ 16 երկրից և 37 քաղաքից: Մրցույթի հիմքում դրված էր նաև տարբեր ազգերի և երկրների բարեկամության և համագործակցության գաղափարը: Արդյունքում «Ստանդարտ ճարտարապետական տարրեր» և «Յուրօրինակ ճարտարապետական տարր» անվանակարգերում հաղթող է ճանաչվել IND Architects-ը, որի նախագծի հիման վրա տարածքում կստեղծվեն Վերնիսաժի տաղավարներ և Այգեգործության դպրոցը: Իսկ «Փոքր ճարտարապետական ձևեր» անվանակարգում հաղթած SULIMAN, RAKOVSKAYA & SOFOYAN ստուդիայի նախագծով այգում կտեղադրվեն հատուկ նստարաններ: Այգում կլինեն նաև Գյումրիի պատմությանն ու մշակույթին բնորոշ տարրեր, օրինակ՝ քաղաքային դռների և պատուհանների դիզայնը հիշեցնող դետալներ և նստարանների զարդանախշեր, որոնք կմշակեն տեղի արվեստագետները՝ Արտուշ Կոշտոյանը, խաչքարագործ Նարինե Փոլադյանը և այլոք: Հին ու ծանոթ այգու նոր, բայց հարազատ շունչը Եվ այսպես, ինչ՞ է մեզ սպասում նոր շունչ ստացող այգում: Սկսենք մուտքից: Այգու պաշտոնական մուտքը նախկին Շիրակ հյուրանոցի դիմաց էր, որտեղ դեռ կանգուն են մուտքի կամարները: Դրանք կպահպանվեն, պարզապես գյումրեցի արվեստագետներն ամեն տարի կմշակեն մուտքի կամարների ձևավորման նոր լուծումներ։ Տարածքի մի հատվածը մանկական հիվանդանոցին, մյուսը՝ բնակելի շենքերին է մոտ: Գոտևորումն այնպես է արվել, որ պասիվ հանգստի տարածքները հարում են հիվանդանոցին, իսկ ակտիվ գոտին՝ խաղահրապարակներն ու սպորտային տարածքները՝ բնակելի շենքերին, ավելի հասանելի դառնալով ընտանիքների համար։ Այգին կունենա մարզահրապարակ իր ենթակառուցվածքներով, մանկական խաղահրապարակ ու ատրակցիոններ, ջրամբար կամ արհեստական լճակ, կլինի նաև սահադաշտ ձմեռային ժամանցի համար: Նորույթը և այգու առանցքային մասը կկազմեն Վերնիսաժը՝ իր 25 ինքնատիպ ցուցասրահ-տաղավարներով: Կկառուցվի Այգեգործական դպրոց: Նոր լուծումներով բացօթյա բեմահարթակ Բարեկամության այգու վերակառուցման ծրագրով նախատեսված է կառուցել նաև նոր բացօթյա բեմահարթակ։ Կառուցվող նոր բեմը սրճարանի հետ միասին կլինի այգու կենտրոնական հրապարակում: Ընդարձակ բեմը շրջապատված կլինի կանաչապատ տարածքով, կերևա բեմի հետևում գտնվող բլրի շարունակությունը։ Բեմի ծածկը կազմված կլինի թեթև առագաստատիպ հովանոցներով։ Բեմի մոտ նաև նախատեսված է կառուցել դիմահարդարման սենյակ, ինչպես նաև տեխնիկան և գործիքները պահելու համար առանձին տարածքներ։ Այգու որոշ օբյեկտների շինարարությունը նախատեսվում է ավարտին հասցնել այս տարվա սեպտեմբերի կեսին, որից հետո զբոսայգին բաց կլինի գյումրեցիների և քաղաքի հյուրերի համար։ Իսկ 2023 թ. աշնանը նախատեսվում է շահագործման հանձնել ամբողջ զբոսայգին։ Բարեկամության այգու ծրագրի շրջանակում Հայաստանում առաջին անգամ մշակվել է մասնակցային դիզայն-կոնցեպտ, և այգին վերակառուցվում է տեղի բնակիչների ակտիվ ներգրավվածությամբ: Վերականգնված Բարեկամության այգին կզարգացնի քաղաքի ենթակառուցվածքները՝ կամուրջ հանդիսանալով Գյումրիի պատմական կենտրոնի՝ Կումայրիի, և արդյունաբերական ու բնակելի թաղամասերի միջև: