Սկզբում Պիզայի Աշտարակը, Այժմ Հռոմի Կոլիզեյը
Աղբյուր՝ http://www.telegraph.co.uk
Հռոմի հնագույն Կոլիզեյը, որտեղ գլադիատորնետը պայքարել են իրենց կյանքի համար, այսօր հարավային մասում թեքվել է և իջել 40 սանտիմետրով, և քաղաքային իշխանություններն ուսումնասիրում են այն վերականգնելու ուղիները:
Արդեն երկար տարիներ Հռոմի պատմական ճարտարապետության հնագույն գոհարներից մեկը վերականգնման կարիք ունի: Սակայն տեղական իշխանությունները հարցին սկսեցին ավելի լրջորեն վերաբերել, երբ անցած տարի 2000 տարեկան պատմական հուշարձանի պատերից սկսեցին քարեր թափվել: Ըստ նրանց՝ նման իրավիճակի պատճառ կարող էր դառնալ ծանրաբեռնված երթևեկությունից առաջացած դինամիկ տատանումները, քանի որ Կոլիզեյի հարավային պատը գտնվում է քաղաքի ամենածանրաբեռնված փողոցներից մեկի հարևանությամբ: Բացի այդ Հռոմի «Լա Սապիենզա» համալսարանի (La Sapienza Univercity) և «Բնապահպանության ու երկրաբանության ինստիտուտի» (Institute of Environmental Geology and Geoengineering (IGAG)) մասնագետները ևս կատարել են ուսումնասիրություններ և եկել նախնական եզրակացության: Ըստ «Լա Սապիենզա» համալսարանի կառուցվածքային ճարտարագիտության բաժանմունքի մասնագետ Ջեորջիո Մոնթիի (Giorgio Monti)՝ հուշարձանի հիմքում կարող է ճեղքվածք լինել: Կոլիզեյի հիմքը օվալաձև է և 13 մետր հաստություն ունի:
Ինչպես տեղեկացնում է The Telegraph պարբերականը, հուլիսի 31-ին Իտալիայի մշակույթի նախարար Լորենցո Օրնագին (Lorenzo Ornaghi), հռոմի քաղաքապետ Ջիանի Ալեմաննոն (Gianni Alemanno) և միլիարդատեր գործարար Դիեգո Դելլա Վալլեն (Diego Della Valle) հանրությանն են ներկայացրել Կոլիզեյի վերականգնման նախագիծը:
Պատմական հուշարձանի վերականգնման նախագիծը կիրականացվի մի քանի փուլով: Առաջին փուլի ընթացքում 915 օրվա համար կտեղադրվի 4-հարկ բարձրությամբ շինարարական փայտամած, այնուհետև կսկսվեն վերականգնվել կառույցի դիմային հատվածները և նախամուտքը: Նոր նախագիծը կուսումնասիրի նաև ավտոճանապարհային երթևեկությունից առաջացած տատանումների հարցը: Երկրորդ փուլի ընթացքում Կոլիզեյի մոտ կկառուցվի նոր կենտրոն զբոսաշրջիկների համար, որտեղից նրանք կկարողանան հիանալ պատմամշակութային համալիրի գեղեցկությամբ: Իսկ երրորդ փուլի ընթացքն ու մանրամասները դեռևս հայտնի չեն:
Վերականգնման աշխատանքերը բազմիցս հետաձգվել են: Դեռևս այս տարվա հունվարին գործարար Դիեգո Դելլա Վալլեն տրամադրել էր վերանորոգման աշխատանքների համար անհրաժեշտ 32 մլն ԱՄՆ դոլար գումարը: 3 տարի տևողությամբ վերականգնման նախագիծը պետք է սկսվեր այս տարվա մարտին, այնուհետև այն տեղափոխվեց հուլիս, իսկ հիմա էլ հայտարարվել է, որ նախագիծը կմեկնարկի տարեվերջին՝ դեկտեմբերին:
50 հազար հանդիսատեսի համար նախատեսված ամֆիթատրոնը կառուցվել է մ.թ.ա. 80 թվականին Տիտոս կայսեր օրոք և օգտագործվել գլադիատորական մարտերի համար: Այն համարվում է Հռոմի ճարտարապետական լավագույն կոթողներից մեկը: Վերջին տասնամյակի ընթագքում Կոլիզեյի այցելուների թիվը տարեկան 1 մլն –ից հասել է 6 մլն-ի:
Նշենք, որ երկարատև վերանորոգման և հիմքերի ամրացման աշխատանքներից հետո անցյալ տարի Իտալիայում բացվեց մեկ այլ թեքված պատմամշակութային համալիր՝ Պիզայի աշտարակը:
Արդեն երկար տարիներ Հռոմի պատմական ճարտարապետության հնագույն գոհարներից մեկը վերականգնման կարիք ունի: Սակայն տեղական իշխանությունները հարցին սկսեցին ավելի լրջորեն վերաբերել, երբ անցած տարի 2000 տարեկան պատմական հուշարձանի պատերից սկսեցին քարեր թափվել: Ըստ նրանց՝ նման իրավիճակի պատճառ կարող էր դառնալ ծանրաբեռնված երթևեկությունից առաջացած դինամիկ տատանումները, քանի որ Կոլիզեյի հարավային պատը գտնվում է քաղաքի ամենածանրաբեռնված փողոցներից մեկի հարևանությամբ: Բացի այդ Հռոմի «Լա Սապիենզա» համալսարանի (La Sapienza Univercity) և «Բնապահպանության ու երկրաբանության ինստիտուտի» (Institute of Environmental Geology and Geoengineering (IGAG)) մասնագետները ևս կատարել են ուսումնասիրություններ և եկել նախնական եզրակացության: Ըստ «Լա Սապիենզա» համալսարանի կառուցվածքային ճարտարագիտության բաժանմունքի մասնագետ Ջեորջիո Մոնթիի (Giorgio Monti)՝ հուշարձանի հիմքում կարող է ճեղքվածք լինել: Կոլիզեյի հիմքը օվալաձև է և 13 մետր հաստություն ունի:
Ինչպես տեղեկացնում է The Telegraph պարբերականը, հուլիսի 31-ին Իտալիայի մշակույթի նախարար Լորենցո Օրնագին (Lorenzo Ornaghi), հռոմի քաղաքապետ Ջիանի Ալեմաննոն (Gianni Alemanno) և միլիարդատեր գործարար Դիեգո Դելլա Վալլեն (Diego Della Valle) հանրությանն են ներկայացրել Կոլիզեյի վերականգնման նախագիծը:
Պատմական հուշարձանի վերականգնման նախագիծը կիրականացվի մի քանի փուլով: Առաջին փուլի ընթացքում 915 օրվա համար կտեղադրվի 4-հարկ բարձրությամբ շինարարական փայտամած, այնուհետև կսկսվեն վերականգնվել կառույցի դիմային հատվածները և նախամուտքը: Նոր նախագիծը կուսումնասիրի նաև ավտոճանապարհային երթևեկությունից առաջացած տատանումների հարցը: Երկրորդ փուլի ընթացքում Կոլիզեյի մոտ կկառուցվի նոր կենտրոն զբոսաշրջիկների համար, որտեղից նրանք կկարողանան հիանալ պատմամշակութային համալիրի գեղեցկությամբ: Իսկ երրորդ փուլի ընթացքն ու մանրամասները դեռևս հայտնի չեն:
Վերականգնման աշխատանքերը բազմիցս հետաձգվել են: Դեռևս այս տարվա հունվարին գործարար Դիեգո Դելլա Վալլեն տրամադրել էր վերանորոգման աշխատանքների համար անհրաժեշտ 32 մլն ԱՄՆ դոլար գումարը: 3 տարի տևողությամբ վերականգնման նախագիծը պետք է սկսվեր այս տարվա մարտին, այնուհետև այն տեղափոխվեց հուլիս, իսկ հիմա էլ հայտարարվել է, որ նախագիծը կմեկնարկի տարեվերջին՝ դեկտեմբերին:
50 հազար հանդիսատեսի համար նախատեսված ամֆիթատրոնը կառուցվել է մ.թ.ա. 80 թվականին Տիտոս կայսեր օրոք և օգտագործվել գլադիատորական մարտերի համար: Այն համարվում է Հռոմի ճարտարապետական լավագույն կոթողներից մեկը: Վերջին տասնամյակի ընթագքում Կոլիզեյի այցելուների թիվը տարեկան 1 մլն –ից հասել է 6 մլն-ի:
Նշենք, որ երկարատև վերանորոգման և հիմքերի ամրացման աշխատանքներից հետո անցյալ տարի Իտալիայում բացվեց մեկ այլ թեքված պատմամշակութային համալիր՝ Պիզայի աշտարակը:
