1991 թ․ հիմնադրված և 2003 թ․ պետական կարգավիճակ ստացած Համազգային թատրոնը գործում է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտի (ԵԹԿՊԻ) շենքում։ Ճիշտ է՝ սեփական տարածք չունենալը չի խանգարել, որ թատրոնը կայանա, կերտի սեփական ձեռագիրը՝ բազմաժանր, նորարարական ու տարբերվող։ Բայց սեփական բեմում աշխատելը յուրաքանչյուր կոլեկտիվի ստեղծագործական ավելի մեծ ազատություն ու հնարավորություններ է ընձեռում։ Այս տարի մարտի 23-ին տեղի էր ունեցել Համազգային թատրոնի շենքի հիմնարկեքի արարողությունը։ Շենքը դեռ կառուցման փուլում է և ամենայն հավանականությամբ շահագործման կհանձնվի 2020 թ․ աշնանը։ Համազգային թատրոնի շենքը փաստորեն լինելու է ՀՀ անկախության ընթացքում կառուցված առաջին թատրոնի շենքը։ Այս շենքի կառուցումը թատրոնի հիմնադրի՝ Սոս Սարգսյանի երազանքն էր։ Բայց որպեսզի այդ երազանքն իրականություն դառնար երկու տասնամյակ պահանջվեց։ Միայն նրա մահից մեկ տարի առաջ՝ 2012թ․, թատրոնին տեղ հատկացվեց Գլխավոր պողոտայում՝ Մաշտոց-Սարյան այգու վերջնամասում։ Անգամ հայտարարվեց ճարտարապետական նախագծի մրցույթ և հաղթող ճանաչվեց Լևոն Ղալումյանի նախագիծը։ Բայց ծրագիրը կյանքի չկոչվեց։ Մի կողմից մի խումբ ճարտարապետների ու ակտիվիստների բողոքները, մյուս կողմից անհրաժեշտ ֆինանսական միջոցների բացակայությունը թույլ չտվին, որ ծրագիրն իրականանա։ 2016 թ․ թատրոնի՝ այդ նախագծով շենքի կառուցումը օրակարգից հանվեց, իսկ արդեն 2017 թ․ պետությունը թատրոնին տրամադրեց նոր տարածք՝ ԵԹԿՊԻ հարևանությամբ 955 քմ հողամասի վրա։ Այս տարածքում գտնվում էր ինստիտուտի մասնաշենքը, որտեղ վարձակալությամբ գործում էր ֆինանսաբանկային քոլեջը։ Մասնաշենքն ապամոնտաժվեց ու այժմ ընթանում են թատրոնի կառուցման աշխատանքները։ Համազգային թատրոնի շենքի կառուցապատողն ու ներդրողը «Ջի Էմ Դևելելոփեր» ՍՊԸ-ն է, ճարտարապետը՝ Իսահակ Ներսիսյանը։ Համազգային թատրոնը ըստ նոր նախագծի ունենալու է 290 տեղանոց դահլիճ։ Թատրոնի ընդհանուր մակերեսը 1800 քմ է։ Իսահակ Ներսիսյանի խոսքով փոքր տարածքը և ֆինանսական սահմանափակ ներդրումը թույլ չեն տվել դասական թատրոնների մասշտաբների ու պահանջների համապատասխան թատրոն նախագծել, բայց ընդհանուր առմամբ ստացել են թատերական գործունեության համար անհրաժեշտ բոլոր բաղադրիչներով ապահովված շենք։ Ինչպես բոլոր թատրոնները Համազգայինն էլ կունենա առաջին հարկում ճեմասրահ, հանդերձարան, սանհանգույց, բուֆետ, ծառայողական տարածք, փորձասենյակ, ռեկվիզիտի պահեստներ, ծառայողական մուտք։ Թատրոնը կունենա նաև դեկորացիաների պատրաստման արհեստանոց, որից բացի շենքի հետնամասում տարածք է հատկացվել նաև մեծ ռեկվիզտների պատրաստման համար։ Դրանք երկրորդ հարկ տեղափոխելու համար նախատեսվում է տեղադրել ամբարձիչ։ Երկրորդ հարկ՝ փոքր ճեմասրահ, այնուհետև դահլիճ, հանդիսատեսը կբարձրանա կենտրոնական շքասանդուղքով։ Դահլիճը կառուցվելու է ավանդական մոտեցմամբ, ունենալու է բեմական տուփ, բեմին կից սպասման սրահներ, պրոֆեսիոնալ լուսավորություն։ Բեմատուփի բարձրությունը կլինի 12 մ։ Այս հարկում կլինեն նաև արտիստական սենյակները։ Թատրոնի շենքը հարմարեցված է տեղաշարժման դժվարություններ ունեցած անձանց համար: Գործելու է վերելակ։ Իսկ սայլակով տեղաշարժվող հանդիսատեսների համար դահլիճում նախատեսվել են հատուկ տեղեր։ Համազգային թատրոնի մուտքը անկյունային է լինելու, ապակեպատ։ Շենքը խուլ ծավալ ունի և ճակատի հարդարման մեջ ճարտարապետական ակնառու լուծումներ չէին կարող տրվել։ Դրա համար էլ ընտրվել է ավելի զուսպ ժամանակակից դինամիկ լուծում՝ անկանոն բացվածքներով։ Ինտերիերի ձևավորման մեջ էլ նախապատվությունը տրվելու է արդի լուծումներին․ ի վերջո երիտասարդ թատրոն է, երիտասարդ կոլեկտիվ, և ոչ ստանդարտ լուծումները լիովին հարիր են։ Բայց թատրոնի գլխավոր առանձնահատկությունը կլինի վաստակավոր արտիստ Սոս Սարգսյանի կյանքին ու գործունեությանը նվիրված մշտական ցուցադրությունը։ Դերասանի այրին՝ Նելլի Սարգսյանը, պատրաստ է տրամադրել բավական արժեքավոր իրեր, որոնք կբացահայտեն մեծ դերասանի կյանքի ու աշխատանքի հետաքրքիր դրվագներ։ Այնպես, որ այն իրոք կլինի Սոս Սարգսյանի անվան թատրոն, ու հանդիսատեսը այդ շենքում կզգա մեծ դերասանի շունչը։
Լենինականի Երկաթուղայինների մշակույթի պալատի շենքը, հետագայում Սևյանի մշակույթի պալատը, կառուցվել է 1926-ին և սկսել գործել 3 տարի անց` 1929-ից: Բացառիկ ոճով, ինքնատիպ ու ներքին հարդարմամբ, որմնանկարներով այս շինությունը 1988 թվականի երկրաշարժից հետո գործել է ևս երկու տարի և հրդեհից հետո աստիճանաբար դարձել է կիսավեր ու աղբով լցված: Շենքի վերականգնման բազմաթիվ ծրագրեր են եղել, բայց այդպես էլ մնացել թղթի վրա: Այս տարի վերջապես լուծվեց այս բացառիկ մշակութային օջախի ճակատագիրը: Բալետ 2021 հիմնադրամի և Գյումրիի քաղաքապետարանի միջև կնքվեց հուշագիր, որի համաձայն Սևյանի պալատը կվերակառուցվի և կգործի ավելի նորարարական և բազմապրոֆիլ ֆորմատով. այստեղ կգործի Խառատյան փորձարարական արվեստի կենտրոնը։ Ծրագիրը մեկնարկել է որպես ենթադրամաշնորհ, որը իրականացվում է Հայկական Բարեգործական Ընդհանուր Միության և Եվրասիա համագործակցություն հիմնադրամի ՔՀ Կամուրջ ծրագրի շրջանակներում՝ Եվրոպական միության ֆինանսավորմամբ: Բալետ 2021 հիմնադրամի տնօրեն Լիլիթ Պետրոսյանը ապագա կառույցի մասին ասում է. «Այս արվեստի միջազգային կենտրոնի հիմնադրումը մեկնարկել է՝ Գյումրին կրթության, ստեղծարարության և փորձարարական ուսուցման ծրագրերի միջոցով «մտավոր դոմիկներից» ազատելու համար: Գյումրին գտնվում է աշխարհի խաչմերուկներին և երկաթուղային կայարանը դարպաս կհանդիսանա արվեստի միջոցով կապելու մեզ աշխարհի հետ և Գյումրիի միջոցով «աշխարհը» բերելու Հայաստան: Ծրագրի իրականացումը կխթանի նոր աշխատատեղերի ստեղծումը, տարածաշրջանային զբոսաշրջության, ենթակառուցվածքների, քաղաքաշինության, սոցիալական և մշակութային զարգացումը»: Սևյանի մշակույթի պալատի տարածքը, մոտ 1668 քառակուսի մետր մակերեսով շենքի հետ միասին հիմնադրամին է տրամադրվել 99 տարի անհատույց ժամկետով: Քաղաքապետարանը պարտավորություն է կրում մինչև շինարարության մեկնարկը պալատի տարածքն ազատել ապօրինի շինություններից և կրպակներից: Ապագա արվեստի կենտրոնի շինաշխատանքները կսկսվեն 2020 թվականի սեպտեմբերին և կտևեն 2 տարի: Մինչ այդ կմշակվի ապագա կառույցի նախագիծը: Նախագծային աշխատանքները կիրականացնի կանադաբնակ հայ ճարտարապետ Ազատ Շիշմանյանը կանադական NEUF ճարտարապետական արվեստանոցից «Ստորակետ» ճարտարապետական արվեստանոցի հետ համագործակցությամբ: Սևյանի մշակույթի պալատի վերականգնման նախագծում Ազատ Շիշմանյանը նախատեսում է պահպանել կանգուն մնացած ճակատամասը, պատերն ու կամարները, Ֆերդինանդ Մանուկյանի «Սասունցիների պարը» խճանկարը, իսկ նորարարական լուծումները կտեղափոխվեն շենքի մեջ: Ըստ նախնական կոնցեպտի վերականգնվելու է երկու հարկ՝ մոտ 3200 քմ տարածք, ճարտարապետական լուծումով շենքի մեկ հատվածում կավելանա նաև 3-րդ հարկ: Կենտրոնը լինելու է բազմաֆունկցիոնալ, այն ունենալու է երկու բեմից կազմված դահլիճ, որը կարող է տեղավորել շուրջ 500 մարդ, երեք ստուդիա, հանդերձարաններ, կոնֆերանսի սենյակ, գրադարան, ցուցասրահ, սրճարան-հուշանվերների խանութ: Կբարեկարգվի նաև շենքի շրջակա այգին։ Ըստ Ա. Շիշմանյանի կոնցեպտային առաջարկի կենտրոնի կառուցվածքը հնարավորություն կտա անցորդներին տեսնել, թե ինչ է կատարվում ներսում և զգալ այդ ստեղծարար տրամադրությունը: Ճարտարապետը նախատեսվող նախագծում կարևորում է հնի ու նորի երկխոսությունը. «Այնքան մեծ ներուժ կա այնտեղ. նախ՝ որպես գործառնական շինություն և երկրորդ, որպես կառույց, որն իր գոյությամբ ամբողջացնում է քաղաքը՝ իրար կապելով և վերակենդանացնելով քաղաքի անտեսված և լքված հատվածը: Մեր գաղափարն է առավելագույնս օգտագործել տարածությունը՝ դարձնելով այն ստեղծագործական կենտրոն այսօրվա և ապագայի համար»: Շիշմանյանը զգալի չափով ներգրավված է եղել Մոնրեալի համալսարանի հոսպիտալական կենտրոնի նախագծման աշխատանքներում: Այս նախագիծը միջազգային լայն ճանաչում է ստացել, արժանացել տարբեր մրցանակների: Այն ամենամեծ առողջապահական շինարարական նախագիծն է Հյուսիսային Ամերիկայում և ամենամեծ հիվանդանոցներից մեկը Կանադայում։ «Կառույցին վերևից նայելիս տեսնում ենք, թե ինչպես է այն փոխում քաղաքային լանդշաֆտը, բայց հետո դուք դանդաղ բացահայտում եք նոր բաներ, երբ մոտենում եք և ավելի մանրամասն եք ուսումնասիրում այն: Ամեն անգամ այցելելիս՝ նոր շերտեր եք բացահայտում։ Ինձ վրա Գյումրիի այս շինությունը ևս նույն տպավորությունն է թողնում: Հենց հիմա, անգամ երբ այն ավերակներում է, դուք կարող եք արդեն տեսնել, որ այս կառույցը շատ բան ունի առաջարկելու։ Գաղափարն է՝ առաջնորդվել այս մոտեցմամբ, և աշխատանքները շարունակել՝ հիմնվելով նրա բազմաշերտության և հարուստ փորձի վրա»,- ասում է Ազատ Շիշմանյանը։ Կենտրոնում կգործի Խառատյան փորձարարական արվեստի կենտրոնը, որը կընդունի շուրջ 120 աշակերտի։ Արդեն իսկ կան պայմանավորվածություններ պարարվեստի մի շարք հայ և արտասահմանցի ներկայացուցիչների հետ, ովքեր դասավանդելու են կենտրոնում: Ըստ ճարտարապետ Շիշմանյանի յուրաքանչյուր շինություն պետք է ոգեշնչման աղբյուր դառնա: «Կարծում եմ` ցանկացած կառույց, անկախ իր նպատակային գործառույթից, եթե անգամ հիվանդանոց է, պետք է ոգեշնչի»:
«Հրանտ Մաթևոսյան» մշակութային կենտրոն-թանգարանի շինարարությունը շարունակվում է երկու տարուց ավելի: Երևանի կենտրոնում՝ Աբովյան փողոցի վերնամասում կառուցվող կենտրոնը կարող է դառնալ մայրաքաղաքի կարևոր մշակութային այցեքարտերից մեկը՝ այցելուներին ամբողջությամբ փոխանցելով մաթևոսյանական միջավայրը: Հրանտ Մաթևոսյանի որդին՝ Դավիթ Մաթևոսյանը պատմում է, որ ի սկզբանե իրենք հրաժարվել են տուն-թանգարանի գաղափարից: Փոխարենը մտադիր են ստեղծել մշակութային կենտրոն-թանգարան՝ Մաթևոսյանի ստեղծած գրական ժառանգությունը այցելուներին հնարավորինս կենդանի ու ժամանակակից աշխարհի զարգացումներին համահունչ ներկայացնելու համար: «Տուն-թանգարանի հայեցակարգը թե Հայաստանում, թե այլ երկրներում՝ եթե բնակարանային հասկացողության սահմանափակումով է տեղի ունենում, ինքը «մեռած» գաղափար է դառնում: Համացանցի, տեխնոլոգիաների զարգացման ժամանակակից տեմպերի մեջ ես դա արխայիկ բան եմ համարում, վատ աշխատող, եթե միայն դա է, մենք թերի արված աշխատանքի հետ գործ կունենանք: Պետք է թանգարանը գործառույթներ ունենա, այսինքն պետք է ապրեցնել միջավայրը: Եթե մենք խոսում ենք Մաթևոսյանի ստեղծած գրական, հասարակական-մշակութային ժառանգության մասին, մենք պետք է մտածենք, թե այդ ժառանգությունը ինչպես անընդհատ վերարծարծելով մատուցենք հանրությանը, հայաստանցիներին, օտարներին, իսկ դրա համար աշխատանք է պետք և միջավայր, որ այդ աշխատանքը կատարվի»: «Մաթևոսյանական միջավայր՝ ժամանակակից լուծումներով» 355 քմ տարածքում մշակութային կենտրոն-թանգարանի կլոր շենքը կառուցվել է գլխատան (Հայաստանի լեռնային շրջանների բնակարանի հիմնական տիպ՝ գմբեթաձև ծածկով տուն) սկզբունքով: «Երբ 1850-ական թթ. մեր նախահոր՝ Օհանեսի կողմից հիմնվել է մեր գյուղը՝ Ահնիձորը (գյուղ Լոռու մարզում, Հ.Մաթևոսյանի ծննդավայրը), ինքը կլոր, փայտե մեծ շենք է սարքել՝ գլխատուն, և գերդաստանով տեղավորվել է այնտեղ: Այդ պատճառով էլ ի սկզբանե ձգտում էինք, որ կենտրոնը կառուցվի գլխատան կամ հազարաշենի՝ օջախի, գերդաստանի գաղափարով»,-ասում է Դավիթ Մաթևոսյանը: Սկզբնական նախագծով կենտրոնը պետք է ունենար 3 հարկ, ինչպես նաև նկուղային հարկ: Երրորդ հարկը թեև հանել են նախագծից, բայց վստահեցրել են, որ կվերադարձնեն, նշում է Դավիթ Մաթևոսյանը, ընդգծելով, որ հակառակ դեպքում մշակութային կենտրոն-թանգարանի ամբողջականությունը չի ապահովվի: Կենտրոնի նկուղային հարկում նախատեսված է ունենալ դահլիճ՝ տարբեր միջոցառումների համար, այդ թվում՝ ներկայացումների, ֆիլմերի ցուցադրությունների և այլն: Առաջին հարկում լինելու է հիմնական ցուցադրության սրահը: «Գրասեղանը, գրամեքենան, հագուստը, գրքերը և այլ անձնական իրեր հատուկ ցուցադրության ձևով կմատուցվեն: Այժմ ձևավորվում է էքսպոզիցիայի նախագիծը, բայց ֆինանսական միջոցներ են պետք: Մաթևոսյանական տեքստերի բազմաժանր, ինտերակտիվ , ձայնային ու լուսային մատուցման խնդիր է պետք դնել և լուծել, և մենք դա կանենք: Այցելուն գալով թանգարան՝ պետք է անձնական իրերի, մասունքների դիտորդը դառնա և միևնույն ժամանակ` ընկղմվի տեքստերի մեջ»,-ասում է Դավիթ Մաթևոսյանը: Երկրորդ հարկի կեսը նույնպես կծառայի որպես ցուցասրահ: «Երրորդ հարկը ենթադրում է հետևյալը. ժամանակավոր ցուցադրության սրահ, այսինքն միջավայր, որտեղ հնարավոր կլինի փոքրիկ ցուցահանդեսներ կազմակերպել, գրքերի շնորհանդեսներ, ընթերցումներ, գրողների հետ հանդիպումներ: Մյուս կեսը նախատեսել ենք օգտագործել որպես մշակութային գործչի արվեստանոց–կացարան»,- նշում է Դավիթ Մաթևոսյանը և օրինակ բերում աշխարհում ընդունված պրակտիկան: «Ամբողջ աշխարհում արդեն տասնամյակներ ի վեր միջազգային ծրագրեր գոյություն ունեն, որոնք հնարավորություն են տալիս մշակույթի գործիչներին, որոնց մեծ մասի կյանքը ֆինանսական առումով քաղցր չի ընթանում, այցելելու տարբեր երկրներ և ստեղծագործել: Օրինակ մաթևոսյանագետը, թարգմանիչները համաձայն մրցութային պայմանների՝ կարող են հնարավորություն ունենալ Մաթևոսյանի միջավայրում բնակվել, ուսումնասիրել Մաթևոսյանի արվեստը, գործ ունենալ արխիվների հետ կամ թարգմանել իրենց գործերը՝ անմիջապես շփվելով հայաստանցի բանասերների հետ»: «Անտառամեջում անձրև է գալիս» Նախատեսված է բարեկարգել կենտրոնի հարակից այգին, որը տարիներ շարունակ անմխիթար վիճակում է եղել՝ վերածվելով աղբանոցի: Ստեղծվելու է բուսաբանական այգի՝ Լոռվա բնության մոդելավորմամբ: Մաթևոսյանական աշխարհի տեղանուններով կանաչ գոտիներ կստեղծվեն: Անտառամեջն ու Ծմակուտը կմիավորվեն Նանա իշխանուհու (Մաթևոսյանի ստեղծագործության հերոսուհին) անունը կրող կամրջակով: Այգին կունենա իր միկրոկլիման: «Պատկերացրեք մի վիճակ, որ այգում նստարաններին նստած մարդիկ կան, ու անընդհատ մաթևոսյանական տեքստերի, երաժշտության կամ այլ գրողների բանաստեղծություններից պատառիկներ են հնչում՝ռադիոֆիկացված միջավայրում և ժամանակ առ ժամանակ զգուշացում է արվում, որ՝ «…սիրելի այցելու, Անտառամեջում անձրև է գալիս, խնդրում ենք պատրաստել անձրևանոցները…», և Երևանի հուլիսյան շոգի պայմաններում սկսում է անձրև գալ»,- նկարագրում է Դավիթ Մաթևոսյանը: Այգում չի լինելու սրճարան կամ բետոնապատ որևէ այլ կառույց՝ ստեղծված միջավայրի ներդաշնակությունը չխաթարելու համար: «Փողոցը, որտեղ կառուցվում է կենտրոնը, անանուն փողոց է, միացնում է Տերյան-Աբովյան փողոցները, կարծում եմ, ճիշտ կլինի Հրանտ Մաթևոսյանի անունով լինի, ոչինչ, որ վրան շենքեր չկան, թող մի հասցե լինի՝ Հրանտ Մաթևոսյան մշակութային կենտրոն-թանգարան», -նկատում է Հրանտ Մաթևոսյանի որդին: Դավիթ Մաթևոսյանը դժվարանում է ասել, թե կենտրոնը երբ կբացի դռներն այցելուների առաջ: Այս պահին շենքի երկրորդ հարկի կառուցումն ավարտված է: Շինարարությունն իրականացնում է «Հորիզոն 95» շինարարական կազմակերպությունը՝ պետական բյուջեի միջոցներով:
Ֆրանսիայի լազուրե ափին 5,25 մլն ԱՄՆ դոլարով վաճառվում է Էդիտ Պիաֆի այն տունը, որտեղ երգչուհին անց է կացրել կյանքի վերջին տարիները, տեղեկացնում է բրիտանական Daily Mail պարբերականը: Եռահարկ առանձնատունը գտնվում է Ֆրանսիայի հարավարևելյան Գրասս քաղաքում: Երգչուհին այդ տունը գնել է 1949 թվականին և ապրել այնտեղ մինչև իր կյանքի վերջը՝ 1963 թվականը: Ըստ պարբերականի ներկայացրած տվյալների՝ առանձնատանը տեղակայված են 4 ննջասենյակ, հյուրասենյակ բիլլիարդով և բուխարիով, ճաշասրահ ու խոհանոց: Տան հատակն հինականում սալիկապատված է, իսկ առաստաղը ձևավորված են փայտով: Պատերը և հյուրասենյակի ու ճաշասենյակի միջև գտնվող կամարը ձևավորված են քարով: Գլխավոր առանձնատնից բացի հսկայական տարածքի վրա տեղակայված են թենիսի կորտ, 2 լողավազան՝ բացօթյա և փակ, 3 տնակ նախատեսված հյուրերի համար և երկսենյականոց պահակակետ: Բացի վերոնշյալը տնամերձ հողամասում գտնվում է միջերկրածովյան ոճով ձևավորված այգի՝ փոքրիկ լճակով և ուղղաթիռի վայրէջքի համար նախատեսված հարթակով:
Հանրահայտ «Սագրադա Ֆամիլիա» (Sagrada Familia թարգմ. - Սուրբ Ընտանիքի Եկեղեցի) տաճարի շինարարության ավարտի մոտավոր տարեթիվն արդեն հայտնի է: Ինչպես պնդում է բրիտանական The Independent պարբերականը՝ հղում կատարելով նախագծի ներկայիս ճարտարապետ Ջորդի Ֆաուլին (Jordi Fauli), սուրբ տաճարն ամբողջությամբ պատրաստ կլինի 2030-2032 թթ-ին: Իսկ ահա արդեն 2026 թվականին աշխարհի ամենահայտնի երկար կառուցվող շենքը հավակնում է դառնալ ամենաբարձր եկեղեցին աշխարհում և ամենաբարձր շենքը Բարսելոնայում: Այս յուրօրինակ շենքը կառուցվում է արդեն 1 դարից ավել՝ այն սկսել են կառուցել 1882 թվականին և չեն ավարտել մինչ օրս: Սուրբ տաճարի ներկայիս ճարտարապետը նախատեսում է եկեղեցու մաս կազմող 6 աշտարակների շինարարությունն ավարտել Անտոնիո Գաուդիի մահվան 100 ամյա տարելիցին ընդառաջ, մինչև 2026 թվականի հունիսի 10-ը, իսկ ահա տաճարն ամբողջությամբ պատրաստ կլինի արդեն 2030-2032 թթ-ին: Նշենք, որ դեռևս այս տարվա մարտին Ջորդի Ֆաուլին հայտարարել էր, որ սուրբ տաճարի շինարարության ընթացքում 3D տպիչների ներդրումը հնարավորություն կտա ավելի արագացնել վերջինիս շինարարությունը և հնարավորինս հավատարիմ մնալ Գաուդիի նախնական գծագրերին «Սագրադա Ֆամիլիա» տաճարի կենտրոնական շենքի շուրջը կկառուցվեն 6 աշտարակներ, որոնցից մեկը խորհրդանշելու է Հիսուս Քրիստոսին, մեկը կույս Մարիամին, իսկ մյուս 4-ն էլ առաքյալներին: Ամենաբարձր աշտարակը կլինի Հիսուս Քրիստոսին նվիրվածը, որի բարձրությունը կկազմի 172,5 մետր: Այս աշտարակը հնարավորություն կտա սուրբ տաճարին դառնալ աշխարհի ամենաբարձր եկեղեցին: Այսօր այդ ռեկորդը պատկանում է գերմանական Ուլմ քաղաքում գտնվող «Մյունսթեր» գոթական տաճարին, որի բարձրությունը կազմում է մոտ 161,5 մետր: Վերջինս կառուցվել է 498 տարի՝ 1392-1890 թթ-ին: Ֆաուլիի խոսքերով այսօր «Սագրադա Ֆամիլիա» տաճարն ավարտված է 70 տոկոսով; Նշենք, որ տաճարի շինարարությունը ֆինանսավորվում է զբոսաշրջիկների կողմից վճարված այցեվճարների միջոցով: Տարեկան այս յուրօրինակ եկեղեցի է այցելում ավելի քան 3,2 մլն մարդ, որոնց կողմից վճարված գումարները զգալի մաս են կազմում են տարեկան 28 մլն ԱՄՆ դոլլար բյուջեով շինարարության համար: Նշենք նաև, որ 2005 թվականից «Սագրադա Ֆամիլիան» ներառված է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի մշակութային ժառանգության ցանկում:
