104 Տարեկան Հասակում Մահացել Է Ճարտարապետ Օսկար Նիմեյերը
Աղբյուր՝ http://www.washingtonpost.com
Բրազիլացի ճարտարապետ Օսկար Նիմեյերը (Oscar Niemeyer), ով համարվում է 20-րդ դարի բազմաթիվ հայտնի ճարտարապետական գլուխգործոցների հեղինակ, մահացել է իր 105-ամյա տարեդարձից մի քանի օր առաջ: Նշենք, որ անցած տարի դեկտեմբերի 15-ին Ռիո դե Ժանեյրոյի Կոպակաբանա (Copacabana) ծովափին նայող իր արվեստանոցում աշխարհահռչակ ճարտարապետ Օսկար Նիմեյերը նշեց իր ծննդյան 104-րդ տարեդարձը:
Ճարտարապետը 1960-ական թթ-ներից համաշխարհային ճանաչում է ձեռք բերել որպես Բրազիլիայի կառավարական կառույցների նախագծերի հեղինակ: Իր երկարամյա աշխատանքային ուղու ընթացքում տաղանդավոր ճարտարապետը ստացել է բազմաթիվ մրցանակներ, ներառյալ 1988 թ-ին ստացած «Պրիցկերյան Մրցանակը», որը ճարտարապետության մեջ համարժեք է «Նոբելյան» մրցանակին: Նիմեյերի աշխարհահռչակ աշխատանքների շարքում պետք առանձնացնել ՄԱԿ-ի գլխավոր գրասենյակի շենքը Նյու Յորքում, որը նա նախագծել է հայտնի ճարտարապետ Լե Կարբյուզեյի (Le Corbusier) հետ: Բրազիլական ռազմական իշխանությունների կողմից արտաքսված տարիների՝ որպես կոմունիստական կուսակցության հետևորդ, նախագծել է վերջինիս գլխավոր գրասենյակի շենքը Փարիզում: Նիմեյերը շարունակում էր աշխատել մինչև այս տարվա սկիզբը: Նշենք, որ անցած տարի սեփական նախագծով Ավիլեսում (քաղաք Իսպանիայի հյուսիսում) տեղի ունեցավ Նիմեյերի մշակութային կենտրոնի (Centro Niemeyer) բացման արարողությունը:
Իր ճարտարապետական ոճի շնորհիվ Օսկար Նիմեյերը հանդես էր գալիս ընդդեմ «ուղղափառ ֆունկցիոնալիզմի»: Բրազիլացի ծովափնյա կնոջ մարմնի ջատագով ճարտարապետն իր նախագծերում անպայման օգտագործում էր վերջինիս կառուցվածքը: Երկաթ-բետոնի և պողպատի համակցությամբ նա ստեղծում էր հարթ զառիվայրեր, որոնք բարձրանում էին դեպի վեր լայն զբոսուղիներով, նախագծում էր թռչող ափսեների և ծաղկամանների նմանվող կառույցներ:
Այնուամենայնիվ ոչ բոլորն էին ընդունում ճարտարապետական նրա ոճը: Շատերը պնդում էին, որ լինելով կոմունիստ, նա մարդասիրությամբ չէր փայլում և շինություններ նախագծելիս հիմնականում կենտրոնանում էր վերջինիս ճարտարապետական ձևի, այլ ոչ թե օգտագործողների հարմարավետության վրա:
Օսկար Նիմեյերն իր կյանքի ընթացքում նախագծել է ավելի քան 600 կառույց, որոնց մեջ մտնում են թանգարաններ, հուշահամալիրներ, դպրոցներ, եկեղեցիներ, ինչպես Բրազիլիայում, այնպես էլ նրա սահմաններից դուրս:
Ճարտարապետը 1960-ական թթ-ներից համաշխարհային ճանաչում է ձեռք բերել որպես Բրազիլիայի կառավարական կառույցների նախագծերի հեղինակ: Իր երկարամյա աշխատանքային ուղու ընթացքում տաղանդավոր ճարտարապետը ստացել է բազմաթիվ մրցանակներ, ներառյալ 1988 թ-ին ստացած «Պրիցկերյան Մրցանակը», որը ճարտարապետության մեջ համարժեք է «Նոբելյան» մրցանակին: Նիմեյերի աշխարհահռչակ աշխատանքների շարքում պետք առանձնացնել ՄԱԿ-ի գլխավոր գրասենյակի շենքը Նյու Յորքում, որը նա նախագծել է հայտնի ճարտարապետ Լե Կարբյուզեյի (Le Corbusier) հետ: Բրազիլական ռազմական իշխանությունների կողմից արտաքսված տարիների՝ որպես կոմունիստական կուսակցության հետևորդ, նախագծել է վերջինիս գլխավոր գրասենյակի շենքը Փարիզում: Նիմեյերը շարունակում էր աշխատել մինչև այս տարվա սկիզբը: Նշենք, որ անցած տարի սեփական նախագծով Ավիլեսում (քաղաք Իսպանիայի հյուսիսում) տեղի ունեցավ Նիմեյերի մշակութային կենտրոնի (Centro Niemeyer) բացման արարողությունը:
Իր ճարտարապետական ոճի շնորհիվ Օսկար Նիմեյերը հանդես էր գալիս ընդդեմ «ուղղափառ ֆունկցիոնալիզմի»: Բրազիլացի ծովափնյա կնոջ մարմնի ջատագով ճարտարապետն իր նախագծերում անպայման օգտագործում էր վերջինիս կառուցվածքը: Երկաթ-բետոնի և պողպատի համակցությամբ նա ստեղծում էր հարթ զառիվայրեր, որոնք բարձրանում էին դեպի վեր լայն զբոսուղիներով, նախագծում էր թռչող ափսեների և ծաղկամանների նմանվող կառույցներ:
Այնուամենայնիվ ոչ բոլորն էին ընդունում ճարտարապետական նրա ոճը: Շատերը պնդում էին, որ լինելով կոմունիստ, նա մարդասիրությամբ չէր փայլում և շինություններ նախագծելիս հիմնականում կենտրոնանում էր վերջինիս ճարտարապետական ձևի, այլ ոչ թե օգտագործողների հարմարավետության վրա:
Օսկար Նիմեյերն իր կյանքի ընթացքում նախագծել է ավելի քան 600 կառույց, որոնց մեջ մտնում են թանգարաններ, հուշահամալիրներ, դպրոցներ, եկեղեցիներ, ինչպես Բրազիլիայում, այնպես էլ նրա սահմաններից դուրս:
