Սաուդյան Արաբիայի մայրաքաղաք Ջեդդայում կառուցվելիք աշխարհի ամենաբարձր շենքի նախագծի իրականացումը կկառավարեն «Մեյս» (Mace) և «ԻՍի Հարրիս» (EC Harris) ընկերությունները համատեղ: Նշենք, որ հենց այս նույն խումբն է իրականացրել արևմտյան Եվրոպայի ամենաբարձր շենքի՝ 310 մետր բարձրությամբ լոնդոնյան «Բեկոր» աշտարակի շինարարությունը: Բացի վերոնշյալ 2 ընկերություններից «Թագավորության աշտարակ» (Kingdom Tower) անմիջական շինարարությամբ կզբաղվի Օսամա բեն Լադենի ընտանիքին պատկանող «Բեն Լադեն Գրուփ» (Bin Laden Group) ընկերությունը, իսկ ծրագրի նախագծման աշխատանքներն իրականացնում է ներկայիս ամենաբարձր «Բուրջ Խալիֆա» աշտարակի ճարտարապետ Էդրիան Սմիթի (Adrian Smith) գլխավորած Adrian Smith + Gordon Gill Architecture ընկերությունը: Ըստ նախնական տվյալների ծրագրի երկար սպասված շինարարական աշխատանքները կսկսվեն այս տարվա վերջին և կավարտվեն 5 տարի անց, իսկ որպես նախագծի անմիջական ներդրող հանդես կգա արքայազն Ալվալիդ բին Թալալին (Prince Alwaleed bin Talal) պատկանող «Ջեդդա Էքոնոմիք» (Jeddah Economic) ընկերությունը: «Թագավորության աշտարակ» նախագծի մասին հայտարարվել է դեռևս 18 ամիս առաջ , բայց շինարարության մեկնարկը անընդհատ հետաձգվում է: Համաձայն ծրագրի հեղինակների տարածած հաղորդագրությունների՝ աշտարակի բարձրությունը կկազմի ավելի քան 1000 մետր, իսկ ընդհանուր մակերեսը՝ 500 հազար քառակուսի մետր, որտեղ կլինեն էլիտար բնակարաններ, 5-աստղանի հյուրանոց, գրասենյակներ և դիտահարթակ: Նախագծի ընդհանուր բյուջեն գնահատվում է 1.2 մլրդ ԱՄՆ դոլար: Ընդ որում, այս աշտարակը 80 հազար բնակչի համար նախատեսված «Թագավորության քաղաք» լայնամաշստաբ նախագծի միայն մի մասն է կազմում: Նշենք, որ այսօր բացի Kingdom Tower աշտարակից ևս 3 նախագիծ հավակնում են աշխարհի ամենաբարձր շենքը դառնալու տիտղոսին: Անցած տարվա սկզբին ադրբեջանական ԶԼՄ-ները հայտարարություն տարածեցին, որ իրենց երկիրն է դառնալու աշխարհի ամենաբարձր երկնաքերի հայրենիքը: Համաձայն այդ տեղեկատվության՝ Ադրբեջանում իրականացվող «Կասպյան կղզի» (Caspian Island) նախագծի շրջանակներում նախատեսվում է կառուցել 1050 մետր բարձրությամբ երկնաքեր: Իսկ մի քանի որ առաջ Արաբական Միացյալ Էմիրությունների անշարժ գույքի ոլորտում խոշորագույն «Աբու Դաբի Գրուփ» (Abu Dhabi Group) ընկերությունը և Պակիստանի անշարժ գույքի մագնատ Մալիկ Ռիազը (Malik Riaz) 45 մլրդ ԱՄՆ դոլար արժողությամբ պայմանագիր են ստորագրել, որը ենթադրում է լայնածավալ շինարարական աշխատանքների իրականացում` այդ թվում աշխարհի ամենաբարձր աշտարակի կառուցումը Պակիստանի Կարաչի քաղաքում : Բայց ամենասենսացիոն հայտարարությունը կրկին Չինաստանինն է: Արդեն այս տարվա օգոստոսին չինական «Բրոուդ Գրուփ» (Broad Group) ընկերությունը հայտարարեց, որ Չինաստանի Հունան նահանգի Չանշա քաղաքում նախատեսում է ընդամենը 7 ամսում կառուցել 220 հարկանի և 838 մետր բարձրությամբ աշխարհի ամենաբարձր երկնաքերը:
Նյույորքյան Բրուքլին շրջանում սկսվել է աշխարհի ամենաբարձր «հավաքովի» աշտարակի շինարարությունը: 32 մետր բարձրությամբ աշտարակը կառուցվում է մանհեթենյան «Շոփ Արքիթեքթս» (ShoP Architects) ճարտարապետական ստուդիայի նախագծով «Աթլանթիք Յարդս» (Atlantic Yards) թաղամասի զարգացման շրջանակներում: «Բի 2» (B2) անվանումը ստացած աշտարակի մոտ 60 տոկոսը կազմված կլինի հավաքովի կառուցվածքներից, ինչը նշանակում է, որ վերջինիս շինարարության ժամանակ կարտադրվի 60-70 տոկոս պակաս շինարարական թափոն և կօգտագործվի 67 տոկոս պակաս էներգիա, քան ավանդական մեթոդների օգտագործման դեպքում: Մինչև շինարարության սկսվելը, շատերը վիճում էին ընտրված մեթոդի շուրջ: Բանն այն է, որ ճիշտ է այս մեթոդը բավականին կրճատում է շինարարության ընդհանուր ծախսերը, պակասեցնում օգտագործվող էներգիայի ծավալը, բայց միևնույն ժամանակ կրճատում է նաև աշխատուժի քանակը: Հազարավոր մարդկանց փոխարեն այս շինության կառուցման ժամանակ հնարավորություն կունենան աշխատել միայն 125 «երջանիկներ»: «Աթլանթիք Յարդս» թաղամասի զարգացման ծրագրով նախատեսվում է կառուցել 3 բնակելի շենք, որոնք կտեղակայվեն այս տարվա սեպտեմբերին շահագործման հանձնված 19 հազար հանդիսատեսի համար նախատեսված մարզական և երաժշտական փակ համալիրի շուրջը: 3 աշտարակները համատեղ կառաջարկեն 1500 բնակարան, որոնց կեսը բավականին մատչելի կլինի և հասանելի բնակչության միջին խավին: «Բի 2» - ի 363 բնակարանները պատրաստ կլինեն արդեն 2014 թ-ին: Այն ժամանակ, երբ նախագծողները և քաղաքի ղեկավարությունը ողջունում են «Բի 2»-ը՝ որպես աշխարհի ամենաբարձր «հավաքովի» աշտարակ, Չինաստանում նոր նախագիծ է հասունանում: Ամիսներ առաջ չինական «Բրոուդ Սըսթեյնըբլ բիլդինգ» (Broad Sustainable Building) ընկերությունը հայտարարել է, որ պատրաստվում է ընդամենը 90 օրում կառուցել 220 հարկանի 838 մետր բարձրությամբ «Երկնային Քաղաք» (Sky City) հավաքովի աշտարակը, որն աշխարհում կդառնա ամենաբարձրը ոչ միայն իր տեսակի մեջ, այլև ընդհանրապես: Ի դեպ, վերոնշյալ ընկերությունն արդեն իրականացրել է մի քանի զարմանալի նախագծեր: Վերջերս, Չինաստանի Հունան (Hunan) նահանգում ընդամենը 15 օրում, 170 քառակուսի մետր հողատարածքի վրա կառուցվել է 30-հարկանի հյուրանոց: Չինական «Բրոուդ Գրուփ» (Broad Group) ընկերության կառուցած շենքում տեղադրված են էներգախնայող տեխնոլոգիաներ, և այն ընդունակ է դիմակայել 9 մագնիտուդ ուժգնությամբ երկրաշարժի: Նույն ընկերությունը 2010 թ-ին 6 օրում կառուցել է «Տապան Հյուրանոց» (Ark Hotel) 15 հարկանի շենքը: Նախապես կառուցվել էր միայն շենքի հիմքը, իսկ կարկասը և հարդարումը բոլոր հաղորդակցություններով ավարտին էին հասցվել ռեկորդային 6 օրում:
«ԲիԱյՋի» (BIG) ճարտարապետական ընկերությունն ամերիկյան Արիզոնա նահանգի մայրաքաղաք Ֆինիքսում (Phoenix) նախագծել է նոր աշտարակ-դիտահարթակ: Չնայած այն փաստին, որ Ֆինիքսը համարվում է Ամերիկայի նահանգային խոշորագույն մայրաքաղաքը, անգամ առաջ անցնելով դաշնային մայրաքաղաք Վաշինգտոնից, այն այնքան էլ հայտնի չէ ամբողջ աշխարհում: Այդ իսկ պատճառով նախագծի հեղինակները ցանկանում են նոր աշտարակի օգնությամբ, որը հավանաբար կդառնա քաղաքի ճարտարապետական խորհրդանիշը, քաղաքը վերածել զբոսաշրջության կենտրոնի: Եվ, հավանաբար, դա նրանց մոտ կստացվի: Անկասկած, «Փին» (Pin - գնդասեղ) անվանումը ստացած նոր աշտարակը տարբերակող ուղենիշ կդառնա քաղաքի համար: «Փին» աշտարակի նախագիծն իրականացրել են անշարժ գույքով զբաղվող «Նովավեսթ» (Novawest) ընկերությունը և դանիական «ԲիԱյՋի» ճարտարապետական բյուրոն: Դիտահարթակ աշտարակի բարձրությունը կկազմի 128 մետր: Այն կունենա հսկա գնդասեղի տեսք՝ բաղկացած կլինի բետոնե ոտքից և դրան ամրացված գնդից: Ի դեպ, գունդը բաղկացած կլինի հիմքին ոլորաձև փաթաթված հարթակներից: Շնորհիվ իր բացառիկ դիզայնի աշտարակը կերևա նաև տիեզերքից, իսկ այցելուները կկարողանան հիանալ 360 աստիճան երևացող անկրկնելի տեսարաններով: Աշտարակի մուտքի մոտ կլինի հանրային գոտի, ջրային և առևտրային կենտրոններ: Այցելուները դիտահարթակ՝ աշտարակի ամենաբարձր կետ կհասնեն վերելակով, այնուհետև կսկսեն զբոսնել ազատ քայլուղով և հիանալ անկրկնելի տեսարանով: Ոլորաձև փաթաթված տարածության մեջ կտեղակայվի բար, սրճարան, էլիտար ռեստորան, գիշերային ակումբ, երեկույթների համար նախատեսված տարածք, պատշգամբ, սրահ՝ նախատեսված տարբեր միջոցառումների համար, պատկերասրահներ գեղարվեստական և մշակութային հատուկ ցուցահանդեսների համար: Հեղինակների խոսքերով նախագծի էկոլոգիական կայունությունն առաջին տեղում է, ուստի աշտարակում կտեղակայվեն էներգախնայող և արևային էներգիայի օգտագործման տեխնոլոգիաներ: Աշտարակը գիշերները կլուսավորվի լուսադիոդային լամպերով:
Մոսկվայի միջազգային գործարար «Մոսկվա Սիթի» (Moscow City) թաղամասում կառուցվող 339 մետր բարձրությամբ «Մերկուրի Սիթի» (Mercury City) երկնաքերը գերմանական «Էմփորիս» (Emporis) ընկերության կողմից ճանաչվել է ամենաբարձրը Եվրոպայում: Ինչպես տեղեկացնում են «Մերկուրի» ընկերությունում 75-հարկանի աշտարակն իր բարձրությամբ առաջ է անցել լոնդոնյան «Բեկորից» (The Shard), որի բարձրությունը կազմում է 310 մետր: Շինարարության ավարտից հետո «Մերկուրի Սիթին» 29 մետրով բարձր կլինի «Բեկորից»: Եվրոպայի այժմյան ամենաբարձր աշտարակի շինարարությունը սկսվել է 2006 թ-ին: Այսօր «Մերկուրի Սիթիի» շինարարական աշխատանքները գտնվում են ավարտական փուլում, և այն նախատեսվում է շահագործման հանձնել արդեն 2013 թ-ի առաջին կիսամյակում: Նշենք, որ երկնաքերի ընդհանուր բյուջեն կազմել է 1 մլրդ ԱՄՆ դոլար: 75-հարկանի երկնաքերը նախագծվել է երկու ճարտարապետների համատեղ աշխատանքի արդյունքում՝ ամերիկացի Ֆրենկ Ուիլյամսի (Frank Williams), ով մահացել է 2010 թ-ին և ռուս ճարտարապետ Միխայել Պոսոխինի: Ըստ նախնական տվյալների` բազմաֆունկցիոնալ համալիրում գրասենյակային տարածքների ընդհանուր մակերեսը կազմի 90 հազար քառակուսի մետր, իսկ բնակարաններինը` 20 հազար քառակուսի մետր: Ինչպես գրում է Bloomberg լրատվական գործակալությունը, նոր համալիրում գրասենյակների և բնակարանների գները կլինեն շուկային համապատասխան: Գնորդները կարող են բնակարաններ ձեռք բերել քառակուսի մետրի համար 11.1 հազար ԱՄՆ դոլարից սկսած, իսկ գրասենյակային տարածքների վարձակալության տարեկան գինը կկազմի 800-900 ԱՄՆ դոլար մեկ քառակուսի մետրի համար: Լոնդնոյան «Բեկորը» Եվրոպայի ամենաբարձր աշտարակի տիտղոսը կրեց ընդամենը երկու ամիս: Այսօր այդ տիտղոսը նրանից վերցրել է «Մերկուրի Սիթին»: Սակայն հարկ է նշել, որ վերջինս ևս երկար ժամանակ չի կրի այն, քանի որ բազմաթիվ այլ նախագծեր գտնվում են իրականացման փուլում: Նույն «Մերկուրի Սիթիի» հարևանությամբ կառուցվում է 506 մետր բարձրությամբ «Ֆեդերացիայի Աշտարակը» (Башня Федерации):
«Քինգդոմ Թաուեր» (Kingdom Tower - անգլ.թարգմ. «Թագավորության Աշտարակ») նախագիծը կենդանության նշաններ է ցուցաբերում, չնայած այն փաստին, որ շինարարական աշխատանքների սկիզբը դեռ ազդարարված չէ: Շինարարական Bauer ընկերությունը հայտարարել է, որ Սաուդյան Արաբիայի մայրաքաղաք Ջեդդայում կառուցվելիք աշխարհի ամենաբարձր աշտարակի հիմքային աշխատանքները սկսելու վերաբերյալ պայմանագիրն արդեն ստորագրված է: Ինչպես նշվում է ընկերության տարածած հաղորդագրության մեջ, երկնաքերի հիմքային աշխատանքները նախատեսվում է սկսել մինչև այս տարվա դեկտեմբերի վերջ: 32 մլն ԱՄՆ դոլար արժողության հիմքային աշխատանքերը կտևեն մոտ 10 ամիս: Ըստ ընկերության մասնագետների՝ շինության ամրության նպատակով նախատեսվում է մոտ 110 մետր խորության վրա հորատման եղանակով տեղադրել 1.5-1.8 մետր տրամագծով հիմնասյուներ (ցիցեր): Նշենք, որ Bauer ընկերությունը իրականացրել է նաև աշխարհի ներկայիս ամենաբարձր աշտարակի «Բուրջ Խալիֆայի» հիմքային աշխատանքները: «Քինգդոմ Թաուերի» շինարարության մասին հայտնի դարձավ անցած տարվա օգոստոսին, երբ Սաուդյան Արաբիայի արքայազն, միլիարդատեր Ալվալիդ իբն Թալալը (Alwaleed bin Talal) և երկրի խոշորագույն կառուցապատող Բեն Լադեն Գրուփ (Bin Laden Group – հիմնված է աշխարհի, արդեն հանգուցյալ, համար 1-ին ահաբեկչի հոր կողմից) ընկերությունը համաձայնագիր ստորագրեցին՝ Կարմիր ծովի ափին գտնվող Ջեդդա մայրաքաղաքում կառուցել 1.2 մլրդ ԱՄՆ դոլար արժողությամբ աշխարհի ամենաբարձր երկնաքերը: Բացի այդ այս տարվա սկզբին ադրբեջանական ԶԼՄ-ները հայտարարություն տարածեցին, որ իրենց երկիրն է դառնալու աշխարհի ամենաբարձր երկնաքերի հայրենիքը: Համաձայն այդ տեղեկատվության՝ Ադրբեջանում իրականացվող «Կասպյան կղզի» (Caspian Island) նախագծի շրջանակներում նախատեսվում է կառուցել 1050 մետր բարձրությամբ երկնաքեր: Բայց ամենասենսացիոն հայտարարությունը կրկին Չինաստանինն է: Արդեն այս տարվա օգոստոսին չինական «Բրոուդ Գրուփ» (Broad Group) ընկերությունը հայտարարեց, որ Չինաստանի Հունան նահանգի Չանշա քաղաքում նախատեսում է ընդամենը 7 ամսում կառուցել 220 հարկանի և 838 մետր բարձրությամբ աշխարհի ամենաբարձր երկնաքերը: Ըստ նախնական տվյալների՝ շինարարությունն արդեն կսկսվի այս տարվա նոյեմբերին:
