Ադրբեջանական «Ավեստա» (Avesta) ընկերությունը հայտարարել է, որ 30 միլիոն քառակուսի մետր (3000 հեկտար) ընդհանուր մակերեսով «Կասպյան Կղզիներ» (Caspian Islands) նախագծի առաջին փուլը կավարտվի մայիսի 28-ին, հրապարակել է «Ազերթագ» (Azertag) լրատվական գործակալությունը: Նախագծի առաջին փուլը բաղկացած է մի քանի ծովափներից, ռեստորաններից, կամուրջներից, մոտավորապես 4 կիլոմետր երկարությամբ ճանապարհներից, ինչպես նաև երկու 50 հազար քառակուսի մետր մակերեսով զբոսայգիներից: Նախագիծը կիրականացվի 3 փուլով, որի ընդհանուր բյուջեն կկազմի 100 մլրդ ԱՄՆ դոլար: Ընդհանուր առմամբ, «Կասպյան Կղզիներ» նախագիծը կազմված կլինի 50 արհեստական կղզիներից, որոնք կպարունակեն 19 բարձրահարկ թաղամասեր 150 դպրոցներով և բազմաթիվ այլ հիմնարկություններով, ինչպես նաև այստեղ կկառուցվի 20 կիլոմետր երկարությամբ զբոսուղի և 20 կամուրջ: Քաղաքը նախատեսված է 1 միլիոն բնակչի համար: «Կասպյան Կղզիներ» նախագծի երկրորդ փուլը նախատեսում է 1050 մետր բարձրությամբ «Ադրբեջան Աշտարակի» (Azerbaijan Tower) կառուցումը, որի նախնական բյուջեն գնահատվում է 2 մլրդ ԱՄՆ դոլար: Եթե հայտարարություններն իրականություն դառնան, ապա շինարարության ավարտից հետո 2025 թ-ին այս աշտարակը հավակնում է դառնալ ամենաբարձրն աշխարհում և իր հետևում թողնել Սաուդյան Արաբիայում կառուցվող «Արքայական Աշտարակին» (Kingdom Tower): Վերջինս նախատեսվում է շահագործման հանձնել 2019 թ-ին: «Ավեստա» կոնցեռնի սեփականատերն է միլիարդատեր Իբրահիմ Իբրահիմովը: Նա ծնվել է 1955 թվ. մայիսի 28-ին Նախիջևանում: Հանդիսանում է նախագահական ընտանիքի մտերիմը և անվանում է Իլհամ Ալիևին «Բոսերի Բոս» (NYT): Իբրահիմովը երազում է բնակվել իր ստեղծած «Ադրբեջան Աշտարակի» պենտհաուսում՝ «աշխարհի գագաթին»: Սակայն արևմտյան ֆինանսական և անշարժ գույքի վերլուծաբանները կասկածանքով են նայում այս նախագծի իրականացմանը: Հիմնական պատճառը, նրանց կարծիքով, դա Իլհամ Ալիևի ստեղծած պետական համակարգն է, որը զուրկ է քաղաքական մրցունակությունից և տնտեսական ռեֆորմներից, որոնք և կարող են բերել երկրի երկարատև զարգացմանը և հիմք ծառայել նմանատիպ մեգա-նախագծերի կայուն իրականացմանը (NYT):
Ադրբեջանում իրականացվող «Կասպյան կղզի» (Caspian Island) նախագծի շրջանակներում նախատեսվում է կառուցել 1050 մետր բարձրությամբ երկնաքեր: Ինչպես տեղեկացնում է ադրբեջանական APA լրատվական գործակալությունը, այս աշտարակը կարող է դառնալ ամենաբարձրն աշխարհում: Ըստ նախնական տվյալների՝ «Ադրբեջան աշտարակի» (Azerbaijan Tower) բարձրությունը պետք է լիներ 560 մետր, սակայն ծրագրի գլխավոր կառուցապատող «Ավեստա» (Avesta) ընկերությունը փոփոխել է նախկինում հայտարարված չափանիշները, մասնավորապես՝ բարձրությունը: 185 հարկանի աշտարակը նախատեսվում է շահագործման հանձնել 2018-2019 թթ-ին: Ինչպես ավելի վաղ հաղորդել էր մեկ այլ ադրբեջանական The First News լրատվական գործակալությունը, Ադրբեջանում արդեն սկսվել է նոր, «Կասպյան կղզի» քաղաքի շինարարությունը, որը կկառուցվի արհեստական կղզիների վրա: Նախատեսվում է, որ 25 տարի տևող շինարարությունից հետո, այս քաղաքում կապրի ավելի քան 1 մլն բնակիչ: Ըստ գործակալության տարածած տվյալների՝ արդեն 2016 թ-ին շահագործման կհանձնվի նախագծի 10 տոկոսը: Ի դեպ նշենք, որ այս նոր քաղաքն ամենևին էլ մատչելի չի լինի գնորդների համար՝ բնակարանների 1 քառակուսի մետրի գինը կկազմի ոչ պակաս, քան 4500 ԱՄՆ դոլար: Ջրի վրա կառուցված քաղաքի ընդհանուր մակերեսը կլինի 30 հազար քառակուսի մետր, որից 20 հազար քառակուսի մետրը կզբաղեցնեն բնակելի շենքերը, իսկ մնացած մասում կկառուցվեն առևտրային և ժամանցի կենտրոններ, մարզադահլիճներ, դպրոցներ, համալսարաններ և այլն: Ինչպես հայտարարել է կառուցապատողը՝ այս քաղաքում կլինի աշխարհի ամենաերկար՝ 150 կիլոմետր երկարությամբ զբոսուղին և ամենաբարձր՝ 1050 մետր բարձրությամբ երկնաքերը (մեկ այլ տվյալով մոտ 880մ), և այս քաղաքում չեն լինի լուսանշաններ, քանի որ այնտեղ փողոցները չեն հատվելու: Նախագծի բյուջեն կկազմի 125 մլրդ ԱՄՆ դոլար, և այն ամբողջությամբ կֆինանսավորվի մասնավոր հատվածի կողմից: Հոդվածագրի խոսքերով, այս նախագիծը չունի նմանատիպն ամբողջ աշխարհում, քանի որ վերջինիս շինարարությունն իրականացվում է արհեստական կառուցված կղզիների վրա: Սակայն նշենք, որ Բաքվի փորձն ամենևին էլ յուրօրինակ չէ: Ավելին` հոդվածագիրը մոռացել է, որ Դուբայում արդեն գոյություն ունի արհեստական «Արմավենու կղզի» (Palm Island) նախագիծը, որը բարձրությունից երևում է որպես տրոպիկական ծառ: Արաբական Միացյալ էմիրություններում գոյություն ունի նաև մեկ այլ հավակնոտ ծրագիր: Բանն այն է, որ այստեղ կառուցել են նաև արհեստական կղզիներ «Աշխարհի քարտեզի» (The world) տեսքով, որտեղ բնակելի տարածքը ամենաթանկարժեքն է աշխարհում: Օրինակ՝ փոքրիկ բնակարանն այստեղ արժե ոչ պակաս, քան 350 հազար ԱՄՆ դոլար: Ի դեպ՝ BBC-ի հաղորդմամբ, «Բարքլիս Քեփիթալ» (Barclays Capital) ընկերության վերլուծաբանները հայտարարել են, որ իրենք «ոչ առողջ կապ» են տեսնում երկնաքերերի կառուցման և դրան հաջորդող տնտեսական ճգնաժամի միջև: Նրանք մատնանշում են, որ շատ դեպքերում երկնաքերերի կառուցման համար հսկայական գումարներ ներդրած քաղաքները կամ պետությունները կանգնում են լուրջ ֆինանսական խնդիրների առաջ: Մասնավորապես՝ Նյու-Յորքում «Էմփայեր Սթեյթ Բիլդինգ» (Empire State building) երկնաքերի կառուցմանը հետևեց «Համաշխարհային ճգնաժամը» (Great Depression), իսկ Դուբայում էլ աշխարհի ամենաբարձր աշտարակի՝ «Բուրջ Խալիֆաի» (Burj Khalifa) շինարարությունից հետո Արաբական միացյալ էմիրությունները գրեթե սնանկացան: Տեսնենք, ինչ՞ կլինի Ադրբեջանում: Սակայն կանխատեսումները տխուր են՝ այդ քանակի անշարժ գույքի վաճառք և Ադրբեջանի նման «ոչ ժողովրդական» երկրում՝ ուղղակի երազանք է: Այսօր աշխարհի ամենաբարձր երկնաքերը «Բուրջ Խալիֆան» (Burj Khalifa) գտնվում է Արաբական միացյալ էմիրություններում (828 մետր): Էմիրություններում նաև նախատեսում էր կառուցվել 1400 մետր բարձրությամբ «Նակհիլ Թաուեր» (Nakheel tower) աշտարակը, որի շինարարությունը դեռևս սառեցված է: Մոտ 1 կիլոմետր բարձրությամբ երկնաքեր էլ նախատեսվում է կառուցել Քուվեյթում իրականացվող «Մետաքսե քաղաք» (City of Silk) նախագծի շրջանակներում: Սաուդյան Արաբիայի մայրաքաղաք Ջիդդայում էլ ծրագրել են կառուցել 1 կիլոմետրից ավել բարձրություն ունեցող «Քինգդոմ Թաուեր» (Kingdom tower) աշտարակը: Սակայն նշենք, որ այս բոլոր «նավթային» նախագծերը դեռ գոյություն ունեն միայն թղթի վրա, իսկ թե որը կիրականացվի և կվերցնի Դուբայի հսկայի «Չեմպիոնի» տիտղոսը, ցույց կտա ժամանակը:
