«Էմփորիս Երկնաքերի Մրցանակաբաշխություն»-ը (Emporis Skyscraper Award) համարվում է ամենահեղինակավորը բարձրահարկ ճարտարապետության ոլորտում: Այն անց է կացվում արդեն 13-րդ անգամ և հաղթողները ընտրվում են ընթացիկ տարում կառուցված 100 մետրից ավելի բարձրություն ունեցող երկնաքերերից: Նշենք, որ ժյուրին լավագույն բարձրահարկը ընտրելիս մեծ ուշադրություն է դարձնում վերջինիս էսթետիկ և ֆունկցիոնալ չափանիշներին: 2013 թ-ին «Էմփորիս Երկնաքերի Մրցանակաբաշխության» հաղթող է ճանաչվել լոնդոնյան «Բեկոր» (The Shard) երկնաքերը: Նշենք, որ այս տարի մրցույթին մասնակցության հայտ էր ներկայացրել 300 երկնաքերը: Ճարտարապետ Ռենցո Պիանոյի կողմից նախագծված 306 մետր բարձրությամբ երկնաքերը հաղթող է ճանաչվել իր բեկորի նմանվող յուրօրինակ տեսքի շնորհիվ: Այս տարի երկրորդ տեղը զբաղեցրել է «Դոմինիկ Պերրո» (Dominique Perrault) ճարտարապետական ընկերության նախագծած «ԴիՍի Թաուեր 1» (DC Tower 1 ) երկնաքերը: 250 մետր բարձրությամբ աշտարակն առանձնանում է իր արտաքին տեսքով` շինության 3 ապակե հարթ կողմերը միաձուլվում են անհարթ և ձևավոր ժայռ հիշեցնող չորրորդ կողմի հետ: Այս ամենը շինության արտաքին տեսքին ամրություն է հաղորդում` չնայած այն փաստին, որ շենքն ինքնին բավականին բարակ է: Նշենք, որ աշտարակում տեղադրված են արևային մարտկոցներ, բազմաթիվ բույսերով կանաչ գոտի: Երրորդ տեղը զբաղեցրել է Չինաստանի Թայհու (Taihu) լճի վրա կառուցված «Շերաթոն Հուզոու Հոթ Սփրինգ Ռեզորթ» (Sheraton Huzhou Hot Spring Resort) անվանումը կրող հյուրանոցը: 102 մետր բարձրությամբ հյուրանոցը հիշեցնում է հսկայական օղակ, որն իր լուսավորության շնորհիվ գիշերը արտացոլվում է գետի մեջ: Անցած տարի այս հեղինակավոր մրցույթում հաղթել է Կանադայում գտնվող «Աբսոլյութ Վորլդ Թաուեր» (Absolute World Towers) աշտարակը: 2011 թ-ին «Էմփորիսի» դափնեկիր է ճանաչվել Ֆրենկ Գերիի նախագծած «8 Սփրյուս Սթրիթ» (8 Spruce Street) աշտարակը, իսկ 2010-ին ճարտարապետ Տոյո Իտոյի (Toyo Ito) և «բի 720 Արքիթեքթոս» (b720 Arquitectos) ճարտարապետական ընկերության համատեղ կառուցված «Պորտա Ֆիրա» (Porta Fira) հյուրանոցային շենքը:

Ինչպես բոլորիս արդեն հայտնի է, կանաչ տանիքները առաջարկում են մի շարք էկոլոգիական առավելություններ, մասնավորապես` վերջիններս ապահովում են հավելյալ մեկուսացում, նվազեցնում են անձրևաջրերի կորուստը, ինչպես նաև կրճատում էլեկտրաէներգիայի օգտագործումը: Այնուամենայնիվ, նոր ուսումնասիրություններն ապացուցում են, որ կլիմայի փոփոխության դեմ պայքարում և գլոբալ տաքացման պարագայում սպիտակ տանիքները առավել արդյունավետ են: «Էներգետիկա և Շինություններ» ամսագրում տպագրված ուսումնասիրությունները ներկայացնում են 3 տեսակի տանիքների` սև, սպիտակ և կանաչ, համեմատական վերլուծություն, որի արդյունքում պարզվում է, որ կլիմայի փոփոխության դեմ պայքարի տեսանկյունից սպիտակ տանիքները խնայող և 3 անգամ արդյունավետ են: «Լորենս Բերկլիի ազգային լաբորատորիայի» (Lawrence Berkeley National Laboratory) ուսումնասիրությունները ներկայացնում են 3 տեսակ տանիքների ծախսերի և եկամուտների համեմատական վերլուծությունը: Արդյունքները ցույց են տալիս, որ սպիտակ տանիքները գերազանցում են տանիքների մյուս տեսակներին: Մասնավորապես` սև գույնով ներկված տանիքները կլանում են արևի ճառագայթները, դրանով իսկ նպաստելով քաղաքային ջերմային էֆեկտի ստեղծմանը, իսկ սպիտակ գույնով ներկված տանիքները արևի ճառագայթները ետ են մղում մթնոլորտ: Մեկ այլ ուսումնասիրության մեջ Ստենդֆորդյան համալսարանի վերլուծաբանները ներկայացնում են սպիտակ տանիքների մյուս լավ կողմերը: Բացի այն, որ սպիտակ տանիքները բարեհաջող են ազդում մթնոլորտի ստորին շերտերի վրա, վերջիններս նաև մեղմում են ջերմաստիճանի տարբերությունը երկրին մոտակա շերտերում, ինչն էլ բերում է ամպամածության պակասի և արևային օրերի շատացման: Այնուամենայնիվ նշենք, որ եթե սպիտակ տանիքներն արդյունավետ են գլոբալ տաքացման տեսանկյունից, ապա բուսականությամբ ծածկված տանիքները, բացի ջերմաստիճանի կարգավորումից, հնարավորություն են տալիս տեղադրել անձրևաջրերի հավաքման և օգտագործման համակարգեր: Նշենք, որ դեռևս 2012 թ-ին Նյու Յորքի երկու առաջատար համալսարանների ուսումնասիրությունները ցույց տվեցին, թե ինչքան արդյունավետ կարող են լինել սպիակ և կանաչ տանիքները:

«Քլեյնդիենսթ Գրուփ» (Kleindienst Group) ընկերությունը Դուբայի ափամերձ շրջանում վերսկսել է աշխարհի քարտեզի տեսքով կառուցվող արհեստական կղզիների շինարարությունը: The World նախագծի մաս կազմող «Եվրոպայի Սիրտ» (Heart of Europe) անվանումը կրող նախագիծը ներառում է 6 արհեստական կղզիների կառուցապատում, որոնց շինարարության ավարտը նախատեսված է 2016 թ-ին: Ներկայումս ընկերությունը զբաղված է կառուցապատվող կղզիներ մոտ 600 տոննա շինանյութի և անհրաժեշտ սարքավորումների տեղափոխմամբ: Համաձայն ընկերության տարածած տեղեկատվության` շինարարական աշխատանքերի առաջին քայլը ենթադրում է բոլոր 6 կղզիների նախապատրաստում կառուցապատմանը: «Եվրոպայի Սիրտ» նախագծի շրջանակներում կկառուցապատվեն 6 կղզիներ, որոնք են` Մոնակոն, Շվեդիան, Շվեյցարիան, Ավստրիան, Սանկտ-Պետերբուրգը և Գերմանիան: Յուրաքանչյուր կղզու կառուցապատումը կիրականացվի տվյալ եվրոպական երկրին բնորոշ ճարտարապետությամբ: Շինարարության ավարտից հետո կղզիները կդիմավորեն զբոսաշրջիկներին իրենց երկրին բնորոշ հմայքով: Մասնավորապես` Մոնակոն կկարողանա պարծենալ ֆրանսիական Ռիվիերային բնորոշ վայելչությամբ և շքեղությամբ, ժամանակակից առանձնատներով և շքեղ զբոսանավերով, իսկ ահա Շվեդիան կառանձնանա կենտրոնական շուկայով, որտեղ ներկայացված կլինի Ստոկհոլմի «Saluhall» շուկայի ավանդույթներն ու առանձնահատկությունները: Ըստ նախնական տվյալների` առաջինը կսկսվի Գերմանիա կղզու շինարարությունը: Արհեստական կղզիներում ընկերությունը կկառուցի շքեղ հյուրանոցներ, առանձնատներ, ռեստորաններ, այգիներ, ծովափնյա ակումբ, ինչպես նաև մատուռ հարսանեկան արարողությունների համար: Մշտական տաք ծովում գտնվող կղզիներում կառուցապատողները խոստանում են տեղումների առկայություն ինչպես անձրևի, այնպես էլ ձյան տեսքով: «Նակհիլլ Գրուփ» (Nakheel Group) ընկերությունն առաջին անգամ «Աշխարհ» (The World) արհեստական կղզիախմբի մասին հայտարարել է 2003 թ-ին: Նախագիծը բաղկացած է բազմաթիվ մեծ և փոքր արհեստական կղզիներից, որոնք կառուցված են այնպես, որ երկնքից նայելիս գծագրվում են աշխարհամասերն ու աշխարհի քարտեզն է ստեղծվում: Կղզիախմբի երկարությունը կազմում է 9 կիլոմետր, լայնությունը 7 կիլոմետր, իսկ ափից հեռավորությունը 4.5 կիլոմետր: 2008 թ-ին ավարտվել է 870 հազար քառակուսի մետր ընդհանուր մակերեսով 300 արհեստական կղզիների կառուցումը: Սակայն համաշխարհային ֆինանսական ճգնաժամի հետևանքով նախագծի երկրորդ փուլը, որը նախատեսում էր կղզիների կառուցապատումը, սառեցվեց: Նախագծին կրկին շունչ հաղորդեց 2013 թ-ի մայիսին «Նակհիլլ Գրուփ» ընկերության դուստր «Աշխարհ» (The World) ընկերության և նախագծի գլխավոր կառուցապատող «Քլեյնդիենսթ Գրուփ» ընկերության միջև կնքված համաձայնագիրը: Վերջինիս համաձայն` «Քլեյնդիենսթ Գրուփ» ընկերությունը պարտավորվում է վճարել 185 մլն ԱՄՆ դոլար պարտքը և հետո միայն շարունակել «Եվրոպայի Սիրտ» նախագծի իրականացումը:

Ադրբեջանական «Ավեստա» (Avesta) ընկերությունը հայտարարել է, որ 30 միլիոն քառակուսի մետր (3000 հեկտար) ընդհանուր մակերեսով «Կասպյան Կղզիներ» (Caspian Islands) նախագծի առաջին փուլը կավարտվի մայիսի 28-ին, հրապարակել է «Ազերթագ» (Azertag) լրատվական գործակալությունը: Նախագծի առաջին փուլը բաղկացած է մի քանի ծովափներից, ռեստորաններից, կամուրջներից, մոտավորապես 4 կիլոմետր երկարությամբ ճանապարհներից, ինչպես նաև երկու 50 հազար քառակուսի մետր մակերեսով զբոսայգիներից: Նախագիծը կիրականացվի 3 փուլով, որի ընդհանուր բյուջեն կկազմի 100 մլրդ ԱՄՆ դոլար: Ընդհանուր առմամբ, «Կասպյան Կղզիներ» նախագիծը կազմված կլինի 50 արհեստական կղզիներից, որոնք կպարունակեն 19 բարձրահարկ թաղամասեր 150 դպրոցներով և բազմաթիվ այլ հիմնարկություններով, ինչպես նաև այստեղ կկառուցվի 20 կիլոմետր երկարությամբ զբոսուղի և 20 կամուրջ: Քաղաքը նախատեսված է 1 միլիոն բնակչի համար: «Կասպյան Կղզիներ» նախագծի երկրորդ փուլը նախատեսում է 1050 մետր բարձրությամբ «Ադրբեջան Աշտարակի» (Azerbaijan Tower) կառուցումը, որի նախնական բյուջեն գնահատվում է 2 մլրդ ԱՄՆ դոլար: Եթե հայտարարություններն իրականություն դառնան, ապա շինարարության ավարտից հետո 2025 թ-ին այս աշտարակը հավակնում է դառնալ ամենաբարձրն աշխարհում և իր հետևում թողնել Սաուդյան Արաբիայում կառուցվող «Արքայական Աշտարակին» (Kingdom Tower): Վերջինս նախատեսվում է շահագործման հանձնել 2019 թ-ին: «Ավեստա» կոնցեռնի սեփականատերն է միլիարդատեր Իբրահիմ Իբրահիմովը: Նա ծնվել է 1955 թվ. մայիսի 28-ին Նախիջևանում: Հանդիսանում է նախագահական ընտանիքի մտերիմը և անվանում է Իլհամ Ալիևին «Բոսերի Բոս» (NYT): Իբրահիմովը երազում է բնակվել իր ստեղծած «Ադրբեջան Աշտարակի» պենտհաուսում՝ «աշխարհի գագաթին»: Սակայն արևմտյան ֆինանսական և անշարժ գույքի վերլուծաբանները կասկածանքով են նայում այս նախագծի իրականացմանը: Հիմնական պատճառը, նրանց կարծիքով, դա Իլհամ Ալիևի ստեղծած պետական համակարգն է, որը զուրկ է քաղաքական մրցունակությունից և տնտեսական ռեֆորմներից, որոնք և կարող են բերել երկրի երկարատև զարգացմանը և հիմք ծառայել նմանատիպ մեգա-նախագծերի կայուն իրականացմանը (NYT):

Սաուդյան Արաբիայի մայրաքաղաք Էր-Ռիադից ոչ հեռու տեղի է ունեցել «Աբդալա Արքայի անվան Միջազգային Այգիների» (the King Abdullah International Gardens (KAIG)) հիմնարկեքի արարողությունը: Ըստ նախնական տվյալների` շինարարության ավարտից հետո այստեղ կտեղակայվի աշխարհի խոշորագույն փակ բուսաբանական այգին: «Աբդալլա Արքայի անվան Միջազգային Այգիների» հիմնական շինարարական աշխատանքերը սկսվել են նախագծի առաջին փուլի ավարտից անմիջապես հետո, որի ընթացքում կատարվել են հողի հավասարեցման և տարածքի ցանկապատման աշխատանքները: Բուսաբանական այգու ընդհանուր մակերեսը կկազմի 2.5 մլն քառակուսի մետր: Աշխարհի խոշորագույն էկոլոգիական նախագծերից մեկը կբաժանվի 2 հատվածի` բաց և փակ: Բուսաբանական այգու փակ հատվածը կունենա կիսալուսնի ձև, որտեղ կտեղակայվի 100 հազար քառակուսի մետր մակերեսով հսկայական բուսաբանական այգի: Փակ բուսաբանական այգին կդառնա խոշորագույնն աշխարհում իր տեսակի մեջ և իր մակերեսով 5 անգամ կգերազանցի նույնօրինակ «Էդեմ նախագիծը» Մեծ Բրիտանիայի Քորնուոլ դքսությունում: Ինչպես նշում են նախագծի հեղինակները, այստեղ կլինեն 6 բաժիններ, որտեղ հիմնականում կներկայացվեն Արաբական թերակղզուն բնորոշ բուսականությունը: «Աբդուլլա Արքայի անվան Միջազգային Այգիների» բացօթյա հատվածում կլինի բացառապես բնական միջավայր` բույսերի բացօթյա թանգարան, սերմերի բանկ, ժայռե այգի: Բացի վերոնշյալներից, այստեղ կտեղակայվեն նաև գիտահետազոտական ինստիտուտներ, ծառայողական շինություններ, խանութ-սրահներ, ռեստորաններ և թատրոն: Նախագիծը լայնօրեն հագեցված է «կանաչ» տեխնոլոգիաներով, մասնավորապես` օգտագործվելու է այլընտրանքային էներգիա` արևի և քամու, ջրօգտագործման ծայրահեղ խնայող համակարգ, կեղտաջրերի մաքրում և կրկնօգտագործում: