Անցած տարին ռեկորդային է եղել շահագործման հանձնված երկնաքերերի քանակով: Բարձրահարկ շենքերի և քաղաքային միջավայրի միջազգային Խորհուրդի (The Council on Tall Buildings and Urban Habitat, CTBUH) տվյալներով անցած տարվա ընթացքում ամբողջ աշխարհում կառուցվել է 97 երկնաքեր, որոնց բարձրությունը կազմում է 200 և ավելի մետր: Ի դեպ, կառուցվող երկնաքերերի գրեթե կեսը Չինաստանում են գտնվում: Դրանցից 11-ի բարձրությունը կազմում է 300 և ավելի մետր: Սա լավագույն ցուցանիշն է 2011 թվականից ի վեր, երբ ամբողջ աշխարհում կառուցված 200 և ավելի բարձրություն ունեցող բարձրահարկերի քանակը կազմել է 81: 2014 թվականին կառուցված երկնաքերերի ընդհանուր բարձրությունը կազմել է 23.3 կիլոմետր նախորդ ռեկորդակիր 2011 թվականի 19,8 կիլոմետրի փոխարեն: Նշենք, որ 2000 թվականից 200 մետր և ավելի բարձրությամբ շինությունների քանակն ամբողջ աշխարհում աճել է 325 տոկոսով: Խորհուրդի տարածած տվյալների համաձայն՝ նախորդ տարվա ընթացքում կառուցվող երկնաքերերի առյուծի բաժինը՝ 60 տոկոսը, պատկանում է Չինաստանին. այստեղ կառուցվել է 58 երկնաքեր: Խորհրդի վերլուծաբանների կարծիքով Չինաստանի տնտեսական զարգացմանը զուգընթաց այս և հետագա տարիներին երկնաքերերի ինչպես քանակը, այնպես էլ բարձրությունը կավելանա: Անցած տարվա ընթացքում կառուցված բարձրահարկերի քանակով երկրորդ տեղը զբաղեցրել է Ֆիլիպինները 5 երկնաքերերով, իսկ երրորդ տեղը կիսել են Քաթարն ու Արաբական Միացյալ Էմիրությունները համապատասխանաբար 4 երկնաքերերով: Նախորդ տարվա ընթացքում շահագործման հանձնված երկնաքերերից ամենաբարձրը 541 մետր բարձրությամբ նյույորքյան «Համաշխարհային առևտրային կենտրոն 1-ին» է (One World Trade Center): Նախորդ տարի կառուցված 97 երկնաքերերից 47-ը գրասենյակային համալիրներ են, մյուս 26-ը բազմաֆունկցիոնալ համալիրներ՝ հյուրանոցներով, առևտրային և բնակելի տարածքներով, իսկ մնացածը բնակելի բարձրահարկներ: Բարձրահարկ շենքերի և քաղաքային միջավայրի միջազգային Խորհրդի վերլուծաբանների կանխատեսմամբ 2015 թ-ին ամբողջ աշխարհում կավարտվի 105-130 երկնաքերերի շինարարություն: Ի դեպ, միայն Չինաստանում մոտ 100 երկնաքեր է նախատեսված շահագործման հանձնել, որոնց շարքում է 632 մետր բարձրությամբ «Շանհայյան աշտարակը»: Բարձրահարկ շենքերի և քաղաքային միջավայրի միջազգային Խորհուրդը միջազգային կազմակերպություն է, որը զբաղվում է երկնաքերերի շինարարության հարցերով: Այն հիմնադրվել է 1969 թվականին ԱՄՆ-ի Լիհայ համալսարանի դասախոսների կողմից: Այսօր խորհրդի գլխավոր գրասենյակը տեղակայված է Չիկագոյում: Ըստ Խորհրդի կանոնադրության՝ երկնաքերեր են համարվում 200 և ավելի մետր բարձրությամբ շինությունները, և այն զբաղվում է վերջիններիս ամենօրյա մոնիտորիգով:
Շեքսպիրյան Ռոմեոյի և Ջուլիետտայի հայրենի քաղաք Վերոնայում նախատեսվում է կառուցել Իտալիայի առաջին ուղղահայաց գերեզմանատունը: Ինչպես տեղեկացում է The Times պարբերականը, գերեզմանատունը կունենա 33 հարկ, որտեղ հնարավոր կլինի հուղարկավորել 24 հազար հանգուցյալների: Նմանատիպ որոշման անհրաժեշտությունն առաջացել է այն պատճառով, որ Վերոնայում ազատ տարածքների բացակայության պատճառով գրեթե անհնար է դառնում ավանդական գերեզմանի ձեռք բերումը: Քաղաքային իշխանություններն արդեն նախնական համաձայնություն տվել են նախագծին: Ըստ նախնական տվյալների՝ նախագծի հեղինակը տեղական «Սիելո Ինֆինիտո» ընկերությունն է (իտալերենից թարգմանաբար նշանակում է «Անսահման երկինք»): Երկնաքեր-գերեզմանատունը նախատեսվում է կառուցել քաղաքի արվարձաններից մեկում: Գերեզմանատան վերնահարկում կկառուցվի փոքրիկ մատուռ, իսկ հաճախորդները այնտեղ կարող են ձեռք բերել ընտանեկան դամբարաններ, կամ էլ անհատական խցիկներ, որտեղ հնարավոր կլինի ամփոփել հանգուցյալի մասունքները: Ինչպես տեղեկացնում է քաղաքային իշխանությունների ներկայացուցիչը, ընկերությանը դեռևս վերջնական թույլատվություն չի տրվել: Վերջինիս համար անհրաժեշտ է քաղաքային քվերակություն կազմակերպել, որտեղ կքվեարկի ամբողջ քաղաքային խորհուրդը: Քաղաքային պաշտոնյան նաև նշել է, որ ընկերության կողմից արված առաջարկությունը ֆինանսական տեսանկյունից շատ գրավիչ է քաղաքային խորհրդի համար, քանի որ վերջինս բավականին տուժել է ֆինանսավորման կրճատումների հետևանքով: Բանն այն է, որ այն տարածքը, որտեղ նախատեսվում է կառուցել գերեզմանատունը նախկինում աճուրդի է հանվել 932 հազար ԱՄՆ դոլարով և չի վաճառվել: Այսօր «Սիելո Ինֆինիտո» ընկերությունն այդ նույն տարածքի համար առաջարկում է 14 մլն ԱՄՆ դոլար: Հարկ է նշել, որ ներկայիս ամենաբարձր 32-հարկանի երկնաքեր-գերեզմանատունը գտնվում է Բրազիլիայում: Անցած տարի Եվրոպայում ևս նմանատիպ կառույցների նկատմամբ հետաքրքրություն առաջացավ, երբ Նորվեգիան նմանատիպ նախագիծ ներկայացրեց հանրությանը: Այսօր մեկ այլ «Մոկշա Աշտարակ» անվանումով նմանատիպ գերեզմանատուն էլ կառուցվում է Հնդկաստանում:
Դուբայում կկառուցվեն աշխարհում ամենաբարձր երկվորյակ-աշտարակները, որոնց բարձրությունը կլինի 600 մետրից ավելի, գրում է արաբական Arabian Business գործարար պարբերականը։ «Դուբայի երկվորյակ աշտարակներ» (Dubai Twin Towers) անվանումը ստացած երկնաքերները կդառնան անշարժ գույքի ոլորտում նոր մեգանախագծի մի մասը, որի մասին նոյեմբերի 1-ին կհայտարարեն Դուբայի կառուցապատող Emaar Properties և ներդրումային Dubai Holding ընկերությունները։ Երկնաքերի ստույգ բարձրությունը դեռ չի նշվում։ Հարկ է նշել, որ այսօր աշխարհի ամենաբարձր երկվորյակ-աշտարակները համարվում են 452 մետր բարձրությամբ «Պետրոնաս» երկվորյակ աշտարակները (Petronas Twin Towers), որոնք գտնվում են Մալայզիայի մայրաքաղաք Կուալա Լումպուրում։ Ըստ նախնական տվյալների` Դուբայի երկվորյակ-աշտարակները կդառնան բնակելի և կոմերցիոն անշարժ գույքի խոշոր համալիրի մի մասը։ Այս նոր թաղամասը, որը հեղինակներն անվանել են «Ապագայի քաղաք» (Dubai Creek Harbour at The Lagoons), Դուբայի հետ, բացի ավտոճանապարհներից, կկապվի էկոլոգիապես մաքուր տրանսպորտային միջոցներով՝ թեթև մետրոյով, արագընթաց տրամվայով և ջրային տաքսիներով։ Նախագիծը ենթադրում է 6 երկնաքերի կառուցում, ինչը կիրականացվի մի քանի փուլերով: Շինարարության առաջին փուլում նախատեսվում է կառուցել 40 հարկանի 2 երկնաքեր, որոնցում կլինեն 1, 2 և 3 սենյականոց բնակարանները 75-200 քառակուսի մետր մակերեսներով: Արաբական Միացյալ Էմիրությունների ֆինանսական մայրաքաղաքը հայտնի է շինարարության ոլորտում իր ռեկորդներով: Այստեղ են գտնվում աշխարհի ամենաբարձր աշտարակը «Բուրջ Խալիֆան»՝828 մետր, աշխարհի ամենաբարձր բնակելի աշտարակը՝ «Փրինցես Թաուերը»՝ 414 մետր, աշխ արհի ամենաբարձր հյուրանոցը՝ «JW Մարիոթ Մարքուեսը»՝ 355 մետր և աշխարհի ամենաբարձր ոլորված աշտարակը` «Ինֆինիթի Թաուերը»` 307 մետր:
Բրիտանական «Չեթվուդ Արքիթեքթս» (Chetwood Architects) ընկերությունը հանրությանն է ներկայացրել Չինաստանի Ուհան քաղաքում կառուցվելիք զույգ երկնաքերերի նախագիծը, որոնք շինարարության ավարտից հետո կդառնան ամենաբարձր զույգ երկնաքերերը աշխարհում: Ինչպես նշվում է ընկերության կայքում, այս նորագույն երկնաքերերում կտեղադրվեն քամու տուրբիններ, արևային վահանակներ, բնական օդափոխության և անձրևաջրեր հավաքող համակարգեր: «Փյունիկ Աշտարակներ» (Phoenix Towers) նախագիծը ծնունդ է առել 2 ընկերությունների`«Չեթվուդ Արքիթեքթսի» և «ՀյուՅան Գրուփի» (HuaYan Group) համագործակցության արդյունքում: Ըստ նախնական տվյալների` այն կկառուցվի Ուհան քաղաքի լճում գտնվող կղզու 47 հեկտար մակերեսի վրա: Ինչպես ենթադրվում է, զույգ երկնաքերերի բարձրությունը կկազմի 1000 մետր և կմրցակցի ներկայումս կառուցվող «աշխարհի ամենաբարձր աշտարակի» տիտղոսին հավակնով Kingdom Tower-ի հետ:: Ի դեպ, ճարտարապետական խումբը ոգեշնչվել է Փյունիկի չինական խորհրդանիշից, որն իր մեջ ներառում է կնոջ և տղամարդու էությունների հավասարությունը: Այսպես, ճարտարապետները նախագծել են 2 անկախ աշտարակներ, որոնք սակայն կապված են միմյանց` «տղամարդ» աշտարակը վերականգնվող էներգիայով սնուցում է «կին» աշտարակին:
Այսօր, ամբողջ աշխարհում, շատ ճարտարապետներ նախատեսում են կառուցել փայտե երկնաքերեր: Կարող՞ է, արդյոք, էկոլոգիապես մաքուր փայտանյութը փոխարինել ցեմենտին ու պողպատին, կարող՞ են, արդյոք, բետոնե ջունգլիները վերափոխվել փայտե երկնաքերերով քաղաքային անտառների: Նորվեգիայում «Բերգեն և Օմեգա Բիլդինգ Սըսայըթի» (Bergen and Omegn Building Society) ընկերությունները նախատեսում են այս ամիս սկսել աշխարհի ամենաբարձր փայտե շենքի շինարարական աշխատանքները: Ինչպես գրում է The Local պարբերականը, 14 հարկանի շենքի բարձրությունը կկազմի 49 մետր: «Թրիթ» (Treet) կամ «Դը Թրի» (The Tree) անվանումը կրող շենքը կկառուցվի Բերգեն (Bergen) քաղաքի կենտրոնում: Շինության կոնստրուկցիոն շրջանակը կկառուցվի 1 մետր հաստությամբ շերտավոր լամինացված փայտանյութից, իսկ ապակի, բետոն և այլ շինանյութեր կօգտագործվեն բացառապես ֆասադային աշխատանքների իրականացման փուլում: Նախագծի կառուցապատող ընկերության պնդմամբ, սա անհրաժեշտ է, որպեսզի փայտանյութը պաշտպանվի արտաքին խոնավ միջավայրի ազդեցությունից: Բարձրահարկի կոնստրուկցիաների կառուցումը նախատեսվում է ավարտել 2015 թ-ի սկզբին, այնինչ 62 բնակարանների կեսն արդեն վաճառված է: Նշենք, որ «Թրիթ» նախագծի մասին հայտարարվել է 1 տարի առաջ, իսկ վերջինիս նպատակն է ցուցադրել, որ հնարավոր է փայտանյութից կառուցել բարձրահարկ էկոլոգիապես մաքուր շինություններ: Ի դեպ, վերջերս Յելի համալսարանի (Yale University) գիտնականները հաստատել են, որ շինարարության մեջ փայտանյութի օգտագործումը կբերի մթնոլորտ արտանետվող ածխաթթու գազի ծավալների գլոբալ կրճատման անգամ անտառահատության ավելացման և անտառանյութի ավելի մեծ քանակությամբ սպառման պարագայում: Այսօր աշխարհի ամենաբարձր փայտե շենքը գտնվում է ավստրալիական Մելբուրն քաղաքում: 32 մետր բարձրությամբ «Ֆորտե» (Forte) անվանումը կրող շենքը շահագործման է հանձնվել 2012 թ-ի վերջին: Նշենք նաև, որ դեռևս 2012 թ-ին ճարտարապետ Մայքլ Գրինը հայտարարել էր Վանկուվերում 30 հարկանի փայտյա երկնաքերի կառուցման նախագծի մասին:
