Մատենադարանի նոր մասնաշենքի հանդիսավոր բացման արարողությունը կկայանա Հայաստանի Հանրապետության անկախության 20 ամյա տարեդարձի օրը՝ սեպտեմբերի 21-ին: Նորակառույց շենքի նախագծի համար մրցույթ հայտարարվեց դեռևս 1987-88 թթ-ին: Այդ ժամանակ մրցույթում հաղթեց «Հայարդնախագիծ» ինստիտուտի հատուկ ճարտարապետական արվեստանոցում ճարտարապետ Արթուր Մեսչյանի ղեկավարությամբ մշակված նախագիծը: Կառույցի նոր սկսված շինարարական աշխատանքները, սակայն, դադարեցին Սպիտակի երկրաշարժի պատճառով, և միայն 8 տարի անց Մատենադարանի տնօրինությունը հարց բարձրացրեց` վերսկսելու նոր մասնաշենքի կառուցման աշխատանքները: Շինարարությունը կրկին վերսկսվեց 2008 թ-ին: Մատենադարանի նոր մասնաշենքի հիմնական ֆինանսավորումն իրականացրել է մոսկվայաբնակ գործարար և բարերար Սերգեյ Համբարձումյանը` ներդնելով 7.120 մլն ԱՄՆ դոլար: Երկրորդ խոշոր ներդրողը Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատն է` 2.840 մլն ԱՄՆ դոլարի ներդրմամբ: Շինարարության ավարտին հայտնի կդառնա ֆինանսական ներդրումների ողջ ծավալը: Մասնաշենքի կառուցման գլխավոր կապալառուն «Ալբերտ Կարախանյան» ՍՊԸ-ն է: Նոր մասնաշենքը` 30.5 մետր բարձրությամբ և 11358 քառակուսի մետր մակերեսով, բաղկացած է միմյանցից անջատված 4 հակասեյսմիկ կարաններով: Կառույցը հուսալի է ու թեև գտնվում է 3-րդ կարգի սեյսմիկ գոտում, կարող է դիմանալ անգամ 9 բալանոց երկրաշարժին: Անվտանգության համակարգով զինված պահոցները` ձեռագրատունն ու արխիվը, ունեն առանձին ընթերցասրահներ, առանձին պահոց էլ նախատեսված է թանկարժեք ձեռագրերի համար: Շենքը ունի նաև ձեռագրերի թվայնացման բաժին, վիրտուալ տարբերակների ուսումնասիրման համակարգչային սրահ, դիտահարթակ, ինչպես նաև 220 տեղանոց դահլիճ` ապահովված տեսահամակարգերով 4 լեզվով համաժամանակյա թարգմանությամբ: Ավելի քան 2000 քառակուսի մետր մակերեսով ներքին հարդարման աշխատանքներն իրականացվել են գրանիտով, տրավերտինով ու մարմարով: Նոր մասնաշենքի շինարարությունը ծրագրի ընդամենը 1-ին փուլն է: 2-րդ փուլում, գլխավոր մասնաշենքի վերակառուցումից հետո, նախատեսվում է այն դարձնել թանգարանային համալիր: 3-րդ փուլում բարեկարգվելու է Մատենադարանի տարածքը, վերակառուցվելու է Մաշտոցի պողոտայից մինչև Մատենադարան ձգվող ճանապարհը, նաև տեղադրվելու են վերելակներ, որոնք ապահովելու են վերին հարթակի կապը ճեմասրահի հետ:

Օգոստոսի 19-ին Սաուդյան Արաբիայի թագավոր Աբդուլլահ իբն Աբդել Ազիզը մասնակցել է Գրանդ Մզկիթի (Grand Mosque) ընդլայնման նախագծի հիմնարկեքի արարողությանը, հաղորդում է Arab news լրատվական գործակալությունը: Նշենք, որ ընդլայնման ծրագիրը կներառի ավելի քան 400 հազար քառակուսի մետր տարածքի ավելացում մզկիթի հյուսիս-արևելյան և հյուսիս-արևմտյան հատվածներում և նախատեսվում է, որ շինարարական աշխատանքների ավարտից հետո մզկիթում միաժամանակ կկարողանա աղոթել 2.5 մլն ուխտավոր: Համաձայն հոդվածում հրապարակված տվյալների՝ ներկայումս Գրանդ Մզկիթի ընդհանուր տարածքը կազմում է 356 հազար քառակուսի մետր, որը միաժամանակ կարողանում է տեղավորել 770 հազար հավատացյալ, իսկ ընդլայնման հետևանքով նախատեսվում է ավելացնել ևս 456 հազար քառակուսի մետր տարածք, որտեղ միաժամանակ կկարողանա աղոթել ևս 1.2 մլն ուխտավոր: Նոր 21.8 մլն ԱՄՆ դոլար արժողությամբ ընդլայնման ծրագիրը նախատեսվում է իրականացնել 3 մասերով՝ կառուցել նոր շենք, ընդլայնել և բարեկարգել մզկիթին հարող տարածքները, այդ թվում կառուցել անցուղիներ և թունելներ, ինչպես նաև տեղադրել օդափոխության համակարգեր, էլեկտրաէներգիա ապահովող սարքավորումներ և մզկիթն ապահովել խմելու ջրով: Նախատեսվում է նաև մզկիթի հարևանությամբ կառուցել մի քանի բազմահարկ հյուրանոցներ: Ընդլայնման ծրագրի շրջանակներում կկառուցվեն ճանապարհներ, որպեսզի ուխտավորները կարողանան հասնել մզկիթ: Ալ-Մասջիդ ալ-Հարամը (Al-Masjid al-Haram), որն ամբողջ աշխարհում հայտնի է նաև որպես Գրանդ Մզկիթ, համարվում է աշխարհի խոշորագույն մզկիթը: Գտնվելով Մեքքա քաղաքում՝ այն շրջապատում է մուսուլմանական աշխարհում հայտնի սուրբ Քաաբան՝ Իսլամի ամենասուրբ վայրը (սև կտորով ծածկված գրանիտե խորանարդ), դեպի որն ամբողջ մուսուլմանական աշխարհն ուղղում է իր հայացքը աղոթքի ժամանակ:

Իրաքի հյուսիսում գտնվող Քրդստանի ինքնավար մարզ այցի շրջանակներում Հայ Առաքելական եկեղեցու Իրաքյան թեմի առաջնորդ, արքեպիսկոպոս Ավագ Ասատուրյանը ծանոթացել է Դուհոք գավառի Հավրեսկ բնակավայրում նոր եկեղեցու շինարարության գործընթացին, գրում է The Armenian Weekly-ն: Հայկական եկեղեցու շինարարությունը ծրագրվում է ավարտել 2012 թվականի սկզբին: Հավրեսկում նոր եկեղեցու կառուցման անհրաժեշտությունը ծագել է 2003թ-ին Իրաքյան պատերազմի սկսվելուց հետո, երբ հայերի մեծամասնությունը Բաղդադից և այլ քաղաքներից տեղափոխվեց երկրի հյուսիսային, ավելի անվտանգ շրջաններ: Եկեղեցու շինարարությունը ֆինանսավորում են Գերմանիայի և Շվեյցարիայի Եկեղեցական Ասոցիացիաները: Ինչպես հաղորդում է աղբյուրը, միջոցների սակավության պատճառով եկեղեցու տեսքը բավականին տարբերվում է հայկական ճարտարապետական ոճից: Նախքան 2003թ-ը պատերազմը, իրաքյան հայերի թիվը կազմում էր 22-25 հազար, որից 15-17 հազարը բնակվում էին Բաղդադում, մնացածը` հիմնականում Բասրայում, Մոսուլում, Քիրքուքում և հյուսիսային սահմանամերձ Զախոյում: Բոլոր նշված համայնքներում գործում էին հայկական դպրոցներ, կրթական, սպորտային, մշակութային և բարեգործական կազմակերպություններ: Իրաքյան հայերը ներկայացված են լուսավորչական և կաթոլիկ համայնքներով: ՀԱԵ Իրաքյան թեմը ենթարկվում է Մայր Աթոռ Ս. Էջմիածնին և 9 եկեղեցի ունի, որոնցից ամենամեծը՝ Սբ. Գրիգոր Լուսավորչի եկեղեցին է Բաղդադում: Բացի դրանից, Բաղդադում գործում են ևս հինգ հայկական եկեղեցիներ: Քրիստոնյաները կազմում են Իրաքի բնակչության 3 տոկոսը:

Ինչպես տեղեկացնում է france24.com կայքը, Հռոմում կվերականգնվի Սուրբ Պողոսի հրապարակը և վերանորոգման աշխատանքներից հետո, որոնք նախնական տվյալներով կտևեն մոտ 30 ամիս, հրապարակը լայն հասարակությանը կներկայանա 17-րդ դարի իր նախնական հմայքով: Վերանորոգման աշխատանքներն արդեն սկսվել են Բերնինիի հանրաճանաչ սյունաշարքում, որը նախագծվել է հայտնի իտալացի ճարտարապետ և քանդակագործ Ջիանո Լորենցո Բերնինիի կողմից (1598-1680թթ.): Վատիկանի քաղաքաշինության տեխնիկական ծառայության ղեկավար Պիեռ Կառլո Կուշիանիի խոսքերով, վերականգնողական աշխատանքներից հետո հրապարակին կվերադարձվի Բերնինիի նախագծի իրական գույներն ու ճարտարապետական ամբողջականությունը: Ըստ նախնական տվյալների՝ վերանորոգման աշխատանքների ընթացքում նախատեսվում է վերականգնել 376 սյուն, 140 արձան, 1200 մետր երկարությամբ բացօթյա պատշգամբը, ինչպես նաև Կլիմենտական և Գրիգորիական շատրվաններն ու եգիպտական գրանիտե կոթողը: Սուրբ Պողոսի հրապարակի վերականգնողական աշխատանքերը կիրականացնեն իտալական Իտալիանա Քոսթրուզիոնի (Italiana Costruzioni) և Ֆրաթելլի Նավարրա (Fratelli Navarra) ընկերությունները, իսկ Վատիկանի թանգարանը հանդես կգա որպես շինարարական աշխատանքերի վերահսկող: Ի դեպ, Կուշիանին լրագրողների հետ հանդիպման ժամանակ չցանկացավ հրապարակել այն առատաձեռն հովանավորների անունները, ովքեր կֆինանսավորեն վերականգնողական աշխատանքները:

Ինչպես տեղեկացնում է emirates247.com, Միացյալ Արաբական Էմիրություններում և Մերձավոր Արևելքում բնակվող ոչ քաղաքացի հնդիկները իրենց լուման են ներդնում, որպեսզի Հնդկաստանի Կերալա նահանգում, Կալկաթա քաղաքի ծայրամասում կառուցվի երկրի ամենամեծ Շեր Մուբարաք Մեսջիթ (Share Mubarak Masjid) մզկիթը: Հնդկաստանում առաջատար կրոնական և բարեգործական Մարկազու Սաքուաֆադի Սսունիյա (Markazu Ssaquafathi Ssunniyya) հաստատության քարտուղար Ազարի Հակիմ Կանդապուրամը Արաբական Միացյալ Էմիրություններ կատարած այցի ժամանակ հայտարարել է, որ իրենց կազմակերպության անդամ հանդիսացող և Էմիրություններում բնակվող ավելի քան 1 մլն մարդ իրենց ներդրումն են կատարել մզկիթի և «Գիտելիքների Քաղաքի» (Knowledge City) ստեղծման համար՝ յուրաքանչյուրը նվիրաբերելով 22 ԱՄՆ դոլար: Նշենք, որ այս կրոնական կազմակերպության հիմնական նպատակներից է ծնողազուրկ և անօգնական մուսուլմաններին օգնել կրթություն ստանալու և սոցիալ-կուլտուրական զարգացման մեջ: Ըստ նախնական տվյալների՝ 23 հազար քառակուսի մետր ընդհանուր մակերեսով մզկիթի կառուցման համար անհրաժեշտ կլինի 8.8 մլն ԱՄՆ դոլար: Շինարարության ավարտից հետո մզկիթում կկարողանա աղոթել մոտ 30 հազար հավատացյալ, ինչպես նաև այստեղ կլինեն գրադարան մուսուլմանական ուսումնասիրությունների համար և խորհրդակցությունների սրահ, որտեղ ինչպես մուսուլման, այնպես էլ այլ կրոնի պատկանող մարդիկ կարող են գալ և գիտելիքներ ստանալ: Ինչպես ներկայացված է հոդվածում, մզկիթը կկազմի 265 մլն ԱՄՆ դոլար արժողությամբ «Գիտելիքների Քաղաք» նախագծի միայն մի մասը: Կալկաթայի ծայրամասում կառուցվող փոքրիկ քաղաքում կլինեն նաև ինժեներական և բժշկական համալսարաններ, բազմաֆունկցիոնալ հիվանդանոց, հյուրանոցներ, խորհրդակցությունների սրահ և առևտրային կենտրոն: Ծրագրի նախագծման աշխատանքներն ավարտվում են և առաջիկա 6 ամիսների ընթացքում կսկսվեն շինարարական աշխատանքները: Այժմ Հնդկաստանի ամենամեծ մզկիթը Ջամիա Մեսջիթ (Jamia Masjid) մզկիթն է մայրաքաղաք Դելիում, կառուցված դեռևս 17-րդ դարում կարմիր ավազաքարից և սպիտակ մարմարից մոնղոլների կայսեր Շահ Ջահանի կողմից: