Խարդախության զոհ դարձած մի խումբ երևանցիներ օրեր առաջ բնակարանամուտ են տոնել: Սեպտեմբերի 10-ին տեղի է ունեցել մայրաքաղաքի Ծիծեռնակաբերդի 1/2 հասցեում կառուցված բազմաբնակարան բազմաֆունկցիոնալ շենքի շահագործման հանդիսավոր արարողությունը: ՀՀ Նախագահ Սերժ Սարգսյանի հանձնարարությամբ ստեղծված միջգերատեսչական հատուկ հանձնաժողովի առաջարկությունների հիման վրա, ՀՀ կառավարության 04.04.2013թ. 342-Ա որոշման շրջանակում, նորկառույց շենքում բնակարաններ են հատկացվել նաև Երևան քաղաքի Արամի 72-80 հասցեներում մասնավոր կառուցապատողի ձախողած կառուցապատման ծրագրից տուժած ընտանիքներին: Շենքի բացման պատիվը վերապահվել է Երևանի քաղաքապետ Տ. Մարգարյանին և «Դի Ընդ Էյջ Գրուպ»-ի տնօրեն Վահե Պետրոսյանին: Երևանի քաղաքապետարանից տեղեկացնում են, որ դեռևս 2011թ-ի դեկտեմբերին ՀՀ գլխավոր դատախազության պետական շահերի պաշտպանության վարչության կողմից քրեական գործ էր հարուցվել Արամի 72-80 հասցեներում կառուցվող շենքից բնակարաններ վաճառելու պատրվակով 2005-2011 թվականների ընթացքում բազմաթիվ քաղաքացիների վստահությունը չարաշահելով խարդախությամբ մեծ գումարների հափշտակման կապակցությամբ: Ըստ այդմ` Արամի 72-80 հասցեներում առկա մոտ 21 հազար քառակուսի մետր մակերեսի դիմաց, 2005-2011 թվականների ընթացքում տվյալ շենքի կառուցապատող հանդիսացող «Գապբնակշին» ՍՊԸ-ն վաճառել էր 53 հազար քառակուսի մետր, ընդ որում, քրեական գործի հարուցման պահին տվյալ շենքն անավարտ էր ու շահագործման ոչ ենթակա: Այս ամենին զուգահեռ, «Գապբնակշին» ՍՊԸ-ի պատասխանատուները արհեստականորեն Արամի փողոցի տվյալ շենք էին տեղափոխել նաև իրենց կողմից կիսավարտ կամ դեռևս շինարարությունը չսկսված այլ շենքերի գնորդների և իրացվող տարածքների սեփականատերերի: Արամի 72-80 հասցեներում մեկ բնակարանը վաճառվել էր ընդհուպ 8 գնորդի և, ըստ էության, 476 ընտանիք դարձել էր խաբեբաների զոհ, և մարդիկ կանգնած էին վճարած գումարները կորցնելու շեմին: Մասնավոր կառուցապատողի կողմից խաբեության զոհ դարձած քաղաքացիները ստիպված դիմել էին հանրապետության նախագահին՝ խնդրի լուծման գործում ակնկալելով որոշակի աջակցություն, ինչի արդյունքում հանրապետության ղեկավարի հանձնարարությամբ, կառավարությունը 2012թ մարտին ստեղծեց միջգերատեսչական հատուկ հանձնաժողով՝ այդ քաղաքացիների կորուստների վերականգնման միջոցառումներ մշակելու համար: Հաշվի առնելով, որ խոսքը 476 ընտանիքների մասին էր, ակնհայտ էր, որ անհրաժեշտ էր գտնել ոչ ստանդարտ ու աննախադեպ լուծումներ: Բանակցությունների և քննարկումների արդյունքում ոչ այնքան դյուրին այդ լուծումը գտնվեց, կառուցապատման ընթացքում տուժած քաղաքացիների մի մասին բնակարանով ապահովեցին այստեղ՝ Ծիծեռնակաբերդի 1/2 հասցեի այս շենքում, մյուս մասին էլ՝ Արամի փողոցի բազմաբնակարան շենքում: Այսպիսով կարող ենք արձանագրել, որ տուժած 476 ընտանիքների կողմից բարձրացված խնդիրը վերջնականապես լուծված է: Նշենք նաև, որ շուրջ 65 հազար քառակուսի մետր ընդհանուր մակերեսով բազմաբնակարան համալիրի հարակից տարածքն ամբողջությամբ բարեկարգվել է, կառուցվել են նոր հաղորդուղիներ, իրականացվել են բարեկարգման ու կանաչապատման աշխատանքներ: Շենքի բակային տարածքում տեղադրվել են նաև նստարաններ, աղբամաններ, զրուցարաններ, իսկ փոքրիկների համար էլ՝ մանկական հրապարակ: Այսպիսով 476 ընտանիքի խնդիր ամբողջությամբ կարգավորված է, սակայն կան դեռևս հասցեներ, որոնց բնակիչները դեռ շարունակում են պայքարել, հուսալով` որ մի օր էլ իրենց բնակարանի հարցը կլուծվի: Խոսքը վերաբերում է Բուզանդի փողոցի և Կոնդ թաղամասի բնակիչներին, ովքեր տարիներ շարունակ պայքարում են իրենց օտարված հողի դիմաց փոխհատուցում ստանալու համար: 2007 թվականի մարտի 1-ին, Կառավարության որոշմամբ, Կոնդ թաղամասը ճանաչվեց իրացման գոտի: Նույն տարվա դեկտեմբերին «Դաուն Թաուն Երևան» փակ բաժնետիրական ընկերությանը տրվեց իրավասություն` բնակիչների տները քանդելու և նրանց նոր բնակարաններով կամ գումարով ապահովելու: Գնելով տարածքը, ընկերությունը պետք է նախանշված 4 տարվա ընթացքում կառուցապատում իրականացներ: Ընդհանուր առմամբ, շուրջ 300 ընտանիք պայմանագիր կնքեց: Ըստ ընտանիքների կողմից կնքված պայմանագրերի` 2012 թվականին բնակիչներին պետք է հանձնվեին պատրաստի բնակարանները: Սակայն հունվար ամսին պարզվեց, որ ընկերությունը լուծարված է, թեև այդ մասին փաստաթղթային որևէ վկայություն չկա: Նշենք, որ բազմաբնակարան շենքի բացման արարողության ժամանակ քաղաքապետ Տարոն Մարգարյանը նշել է, որ քայլեր են ձեռնարկվում Բուզանդի փողոցի և Կոնդ թաղամասի խաբված բնակիչների խնդիրների լուծման ուղղությամբ: Հանձնաժողովը քննարկում է` ինչ մոդել կիրառել և ինչպես նոր ներդրողներ գտնել խնդիրը լուծելու համար:
Ջերմուկում Hyatt հյուրանոցի շինարարությունը կավարտվի 2014 թ-ի աշնանը: Շինարարության ավարտից հետո աշխարհահռչակ Hyatt ապրանքանիշի հյուրանոցն իր հյուրերին կառաջարկի տարբեր մակարդակների 80 հյուրանոցային համարներ, սպա-կենտրոն, ջրային առողջարաններ, ռեստորաններ, լողավազաններ և մարզասրահներ: Ըստ նախնական տվյալների՝ նախագծում ներդրված գումարը կկազմի 15 մլն ԱՄՆ դոլար: Նշենք, որ հյուրանոցի շինարարությունը սկսվել էր 2009թ-ին: Նախագծի հեղինակն է ՀՀ կառավարությանն առընթեր Ճարտարապետության պետական կոմիտեի գործող նախագահ Նարեկ Սարգսյանը: Հյուրանոցի հարեւանությամբ նախատեսվում է նաև կառուցել Ջերմուկի քաղաքապետարանի նոր մասնաշենքը:
Տավուշի մարզի Դիլիջան քաղաքում այս շաբաթ կսկսվի սոցիալական բնակարանաշինության նոր ծրագրի շինարարությունը՝ լրագրողների հետ հանդիպման ժամանակ հայտարարել է Ազգային սոցիալական բնակարանային ասոցիացիայի (ԱՍԲԱ) տնօրեն Արա Նազինյանը: Ծրագրի շինարարական փուլի մեկնարկը տրվել է 2012 թ-ի սեպտեմբերի 8-ին, երբ ԱՍԲԱ հիմնադրամի և Դիլիջանի քաղաքապետարանի միջև ստորագրվել է համաձայնագիր, որով արձանագրվել է մատչելի սոցիալական բնակարանային ծրագրի նախապատրաստական փուլի ավարտը և շինարարության փուլի մեկնարկը: Սոցիալական բնակարանային ծրագրի առաջին փուլի ընթացքում նախատեսվում է շահագործման հանձնել 50 բնակարան, որոնցից 20-25-ը հիմնադրամի տնօրենի խոսքերով պատրաստ կլինեն արդեն մինչև տարեվերջ: Դիլիջան քաղաքում ցածր և միջին եկամուտ ունեցող ընտանիքներին մատչելի բնակարաններով ապահովելու ծրագրի համար վարկային ռեսուրսը տրամադրվել է հոլանդական «Դիգ» (DIGH) կազմակերպության կողմից: Նշենք, որ դեռևս 2011 թ-ին Հայաստանի Ազգային սոցիալական բնակարանային ասոցիացիայի (ԱՍԲԱ) խորհրդի նախագահ Արթուր Բաղդասարյանի և «Հոլանդական միջազգային բնակարանային երաշխիքներ» (Dutch international quarantees for housing) հիմնադրամի նախագահ Էրիկ Բերժենի միջև համաձայնագիր է ստորագրվել: Համաձայն վերոնշյալ փաստաթղթի՝ համագործակցության առաջին փուլում շուրջ 3 մլն եվրո կտրամադրվի Հայաստանում միջին և ցածր եկամուտներ ունեցող ընտանիքների բնակարանային խնդիրների լուծման նպատակով: Նախատեսվում է շուրջ 1000 բնակարան կառուցել Հայաստանի մի շարք քաղաքներում: Այս նոր ծրագրի իրականացման արդյունքում նախատեսվում է բնակելի շենքերը շահագործման հանձնել 2013-2014 թթ-ին: Ընդհանուր բնակֆոնդի 52 տոկոսը կհանձնվի վարձակալությամբ, իսկ 48 տոկոսը կվաճառվի: Նոր կառուցվելիք 1.1 հեկտար ընդհանուր մակերեսով սոցիալական թաղամասը գտնվում է Դիլիջանի ժամանակին Մոլդովական թաղամաս անվանումը կրող արևմտյան շրջանում: Ծրագիրը նախատեսում է 9 կցաշար տիպի երկհարկանի շենքերի կառուցում և մեկ 4-հարկանի կիսակառույց բնակելի շենքի վերանորոգում: Նշենք, որ ծրագրի առավելությունն այն է, որ սոցիալական բնակարանները կառուցվում են առանձին թաղամասի տեսքով՝ մինչև վերջ հասցնելով բոլոր անհրաժեշտ ենթակառուցվածքների շինարարությունը: Այսօր նախապատրաստական փուլում են գտնվում Աշտարակ և Հրազդան քաղաքներում իրականացվելիք սոցիալական բնակարանաշինական ծրագրերը: Քաղաքապետարանների հետ պայմանագրերն արդեն ստորագրված են, համաձայն որոնց՝ հիմնադրամին ծրագրի իրականացման համար տարածք և կիսակառույց շինություններ կտրամադրվեն: Հայաստանում առաջին սոցիալական բնակարանների շինարարության ծրագրերն իրականացրեց պետությունը՝ Երևանում, Գորիսում, Մարալիկում: Այսպես՝ Մարալիկում կառուցվեց 3 շենք 59 բնակարաններով: Դրանք ժամանակավոր օգտագործման են տրվել մանկատան սաներին, հաշմանդամներին ու միայնակ տարեցներին: Սակայն այդ ծրագրի թերությունն այն է, որ ենթակառուցվածքները բավարար չեն զարգացվել, բակային տարածքները բարեկարգված չեն: 2008-9 թթ-ին համաշխարհային ֆինանսատնտեսական ճգնաժամը շատ ուժեղ հարվածեց անշարժ գույքի շուկային: Նույնիսկ զարգացած երկրներում բնակարանաշինությունը դարձել է ոչ շահավետ՝ անշարժ գույքի նկատմամբ ցածր պահանջարկի պատճառով: Ավելի մեծ ուշադրություն է դարձվում, այսպես կոչված, սոցիալական բնակարաններին (social housing): Դրանք վարձով տրվող բնակարաններ են, որ պատկանում են համայնքին, պետությանը կամ շահույթ ստանալու նպատակ չհետապնդող կազմակերպություններին: Սոցիալական բնակարանաշինության պատմությունն իրականում սկսում է 50-ական թվականներից, երբ Հոնգ Կոնգի կառավարությունը ստիպված էր վերականգնել քաղաքի այրված թաղամասերից մեկը: Իսկ ներկայում Հոնգ Կոնգի բնակիչների կեսն ապրում է սոցիալական բնակարաններում: Իդեալական է համարվում, երբ սոցիալական բնակարանային ֆոնդը երկրում կազմում է ընդհանուրի մոտ 30 տոկոսը: Օրինակ՝ ԱՄՆ-ում մոտ 25 տոկոս է: Հյուսիսային խիստ կլիմա ունեցող երկրներում սոցիալական բնակարանային ֆոնդի տեսակարար կշիռը, որպես կանոն, ավելի բարձր է՝ 45-55 տոկոս: Սոցիալական բնակարանաշինությունը սկզբնական շրջանում զարգանում էր որպես անապահով խավերի բնակարանային ապահովման ձև, սակայն համաշխարհային ճգնաժամից հետո դիտարկվում է նաև որպես այլընտրանք հիփոթեքին: Միջին խավերն ավելի ու ավելի մեծ ուշադրություն են դարձնում սոցիալական բնակարաններին՝ և մատչելիության, և հարմարավետության համար:
Հունվարի 30-ին, Դուբայում կայացած «Զարգացող օդանավակայանների 2-րդ ամենամյա համաժողով-ցուցահանդես 2013»-ի ընթացքում հրապարակվեցին ավելի քան 20 նոմինացիաներում քվեարկությունների արդյունքները: Ինչպես տեղեկացնում է օդանավակայանի պաշտոնական կայքը, նոմինացիաները տարբեր էին. «Աշխարհի լավագույն օդանավակայան», «Միջին Արևելքի լավագույն օդանավակայան», «Եվրոպայի լավագույն օդանավակայան», և այլն: Ըստ «ԱՊՀ, Ռուսաստանի, եւ Բալթյան երկրների լավագույն օդանավակայան» նոմինացիայի քվեարկության արդյունքների՝ Երևանի «Զվարթնոց» միջազգային օդանավակայանը լավագույնն է ճանաչվել ԱՊՀ տարածքում: Նշենք, որ տիտղոսակիր «Զվարթնոց» օդանավակայանի նոր տերմինալի շենքի բացման հանդիսավոր արարողությունը տեղի է ունեցել սեպտեմբերի 16-ին Հայաստանի Հանրապետության անկախության 20-ամյա տարեդարձին նվիրված տոնակատարությունների շրջանակներում: «Զվարթնոց» միջազգային օդանավակայանը Դուբայում գործող Arabian Reach կազմակերպության կողմից առաջադրվել է նաև «Զարգացող շուկաների օդանավակայաններ մրցանակաբշխությանը» ("EMAA” ("Emerging Markets Airports Award”)): Զվարթնոցից բացի ԱՊՀ-ից ընտրվել էին ևս չորս` Մոսկվայի «Դոմոդեդովո» և «Շերեմետևո», Սանկտ Պետերբուրգի «Պուլկովո» և Բիշքեկի «Մանաս» օդանավակայանները: Քվեարկությունը տևել է ավելի քան մեկ ամիս: Մրցանակաբաշխության հանդիսավոր արարողության ժամանակ, մրցանակը ստացել է «Արմենիա միջազգային օդանավակայաններ» ՓԲԸ գլխավոր մենեջեր Մարսելո Վենդեն:
Թուրքիայի քաղաքաշինության նախարար Էրդողան Բայրաքթարը հայտարարություն է արել Թուրքիայում օտարեկրացիներին վաճառված անշարժ գույքի վերաբերյալ, որտեղ հետաքրքիր մանրամասն է հայտնի դարձել։ Ինչպես նշում է news.am կայքը՝ հղում կատարելով թուրքական Milliyet-ին՝ Թուրքիայի քաղաքաշինության նախարար Էրդողան Բայրաքթարի խոսքով Թուրքիայում անշարժ գույքի գնման քանակով առաջին տեղում Գերմանիայի քաղաքացիներն են, որոնց հետևում են Ավստրիայի քաղաքացիները, իսկ Ռուսաստանի քաղաքացիները բարձրացել են երրորդ տեղ։ Թուրք նախարարը հետաքրքիր հայտարարություն է արել՝ հայտնելով, թե Հայաստանի 2 քաղաքացիների անունով անշարժ գույք է վաճառվել։ Նա նշել է նաև, թե 808 քառակուսի մետր տարածքով անշարժ գույք էլ գնվել է Հյուսիսային Կորեայի մի քաղաքացու կողմից։ Նշենք, որ Հայաստանի քաղաքացուն անշարժ գույք վաճառելը բավականին ողջունելի փաստ է, և դա հնարավոր եղավ միայն այն բանից հետո, երբ անցած տարվա մայիսի 3-ին Թուրքիան ընդունեց նոր ժողովրդավարական օրենք : Ի դեպ, նախկին օրենքը զուրկ էր որևէ ժողովրդավարական սկզբունքից. այն ոչ միայն օտարերկրացիներին էր արգելում Թուրքիայում անշարժ գույք գնել, այլև սահմանափակում էր նաև սեփական քաղաքացիների առուվաճառքի հնարավորությունները: Չնայած ընդդիմադիրներին, ովքեր ամեն կերպ փորձում էին խոչընդոտել օրենքի ընդունմանը, իշխող կուսակցությունը հաղթանակի հասավ, ըստ նրանց՝ սա մեկ քայլ առաջ է դեպի Թուրքիայի ազատականացման ամրապնդմանը:
