Ինչպես տեղեկացնում է PanARMENIAN.net կայքը, Գառնու միջնադարյան կամուրջը կվերականգնվի ԱՄՆ դեսպանների մշակութային արժեքների պահպանության հիմնադրամի աջակցությամբ: Վերականգնողական աշխատանքները կսկսվեն 2012 թ-ին, իսկ մինչ այդ կհայտարարվի մրցույթ շինաշխատանքներն իրականացնելու նպատակով: Ըստ ՀՀ մշակույթի նախարարի տեղակալ Արև Սամուելյանի, դժվար է ստույգ ասել՝ ինչքան կտևեն ամրակայման աշխատանքները, սակայն, ըստ նախնական հաշվարկների, 1-1.5 տարին բավական կլինի: Միջնադարյան կամուրջի ամրակայման աշխատանքների նպատակով հիմնադրամը ՀՀ մշակույթի նախարարությանն է հատկացրել 110 հազար ԱՄՆ դոլար: Գառնու միջնադարյան կամուրջը կառուցված է Ազատ գետի վրա: Հայաստանի միջնադարյան ճարտարապետության ինժեներական նշանակություն ունեցող այս կամուրջը կառուցվել է 11-րդ դարում: ՀՀ պետական բյուջեի միջոցների հաշվին մշակույթի նախարարության պատվերով արդեն իսկ կազմվել է հուշարձանի վերականգնման, ամրակայման նախագծանախահաշվային փաթեթը և 2010 թ-ին կատարվել են ամրակայման ու վերականգնման որոշակի աշխատանքներ: Կամուրջը կիսաշրջանաձև միաթռիչք թաղով կառույց է, որի աջափնյա խելը հենված է 4-5 մետր բարձրություն ունեցող բնական ժայռին: Խելերը կառուցված են կրաշաղախով կապակցված ճեղքված բազալտե, իսկ թաղը և ճակատային որմնակամարները կարմիր և սև հարթատաշ տուֆե շարվածքով: Երթևեկելի հատվածն աջ ափից թեքությամբ իջնում է ձախ ափ: ԱՄՆ դեսպանների մշակութային արժեքների պահպանության հիմնադրամը ստեղծման գաղափարը հաստատվել է ԱՄՆ կոնգրեսի կողմից 2000թ-ի աշնանը և այդ ժամանակվանից ի վեր հիմնադրամի ներքո իրականացվել են մշակութային արժեքների պահպանության 640 ծրագրեր աշխարհի 100 երկրներում, որոնց իրականացմանն ուղղվել է շուրջ 26 միլիոն ԱՄՆ դոլար:
Լոնդոնում սկսվել է աշխարհի խոշորագույն «արևային» կամուրջի շինարարությունը, տեղեկացնում է The Guardian պարբերականը: Լոնդոնյան «Բլեքֆրեյրս» (Blackfriars) կամուրջի և նույն կամուրջի վրա կառուցված համանուն երկաթգծային կայարանի երկայնքով մասնագետները սկսել են տեղադրել նախատեսված 4.400 արևային վահանակներից առաջինները: Նախատեսվում է, որ, 2012 թ-ին՝ շինարարության ավարտից հետո, կամուրջը կդառնա Լոնդոնի խոշորագույն արևային հարթակը, որտեղ տեղադրված կլինեն 6 հազար քառակուսի մետր մակերեսով արևային մարտկոցներ: Բրիտանական «Սոլարսենչըրի» (Solarcentury) ընկերությունը, որը զբաղվում է կամուրջի վերակառուցմամբ, վստահ է, որ տարեկան կամուրջի կողմից արտադրված 900 մեգավատ/ժամ էլեկտրաէներգիան մոտ 511 տոննայով կկրճատի մթնոլորտ արտանետված ածխաթթու գազի քանակը: «Կամուրջները և երկաթգծային կայարանները մեր քաղաքի մի մասն են կազմում, և հիանալի է, որ դրանցից մեկը մոտ ապագայում ամեն օր կկարողանա գեներացնել վերականգնվող էլեկտրաէներգիա: Բացի այդ, երբ մարդիկ տեսնեն, որ արևային էներգիան իրականում աշխատում է, դա կլինի առաջին մեծ քայլը դեպի ապագայի էկոլոգիապես մաքուր էներգետիկա», - հայտարարել է ընկերության գործադիր տնօրեն Դերրի Նյումանը: Պետք է նշել, որ կամուրջի վերակառուցումը նաև կազմում է բրիտանական երկաթգծային ճանապարհների էկոլոգիական ծրագրի մի մասը, համաձայն որի՝ նախատեսվում է, որ մինչև 2020 թ-ը յուրաքանչյուր ուղևորի համար մթնոլորտ արտանետված ջերմոցային գազերը պիտի կրճատվեն 25 տոկոսով: Ինչպես տեղեկացնում է պարբերականը, բացի կառուցվող լոնդոնյան կամուրջից, այսօր աշխարհում գոյություն ունեն ևս 2 նմանատիպ կառույցն՝ «Կուրիլպա»-յի (Kurilpa) հետիոտնային կամուրջը Ավստրալիայի Բրիսբեն քաղաքում և բելգիական «արևային» երկաթգծային թունելը:
Ինչպես տեղեկացնում է Spiegel.de կայքը, Եգիպտոսը վերջապես համաձայնվել է Կարմիր ծովի վրա կառուցել հսկա կամուրջ, որն իրար կկապի Հյուսիսային Աֆրիկան ու Մերձավոր Արևելքը: Թվում է՝ նման նախագիծը պետք է միայն ուրախացներ, սակայն այն կարող է լարվածություն առաջացնել տարածաշրջանում: Իսրայելն ու Հորդանանը դեմ են կամուրջի կառուցմանը: Spiegel գերմանական ամսագրին տրված հարցազրույցում Եգիպտոսի Տրանսպորտի նախարարությունից հայտնել են, որ 1988 թ-ից քննարկվող նախագիծը հաստատվել է եգիպտական կառավարության կողմից: Երկրի վարչապետ Էսամ Շարաֆը շինարարության գլխավոր պատասխանատու է նշանակել Արաբական ճանապարհների ասոցիացիայի նախագահ Աբդուլ Ազիզին: Նախատեսվում է կառուցել 32 կիլոմետր երկարությամբ կամուրջ, որն իրար կմիացնի Շարմ Էլ Շեյխից ոչ հեռու գտնվող Ռաս Նասրանա փոքրիկ քաղաքը Սաուդյան Արաբիայի հյուսիս-արևմուտքում գտնվող Ռաս Համիդ քաղաքին: Արաբների համար նման կամուրջի կառուցումը մեծ ձեռքբերում կլինի: Կամուրջի կառուցումից հետո Հյուսիսային Աֆրիկայի արաբական պետությունները ցամաքով կկարողանան կապվել Մերձավոր Արևելքի արաբական պետությունների հետ՝ շրջանցելով հրեական պետությունը: Ի դեպ Իսրայելի կազմավորումից հետո (1948թ) դա առաջին անգամ կլինի և էականորեն կթեթևացնի նաև Կարմիր և Միջերկրական ծովերով իրականացվող լաստանավային փոխադրումները: Նախագծի հեղինակները համոզված են, որ կամուրջի կառուցման բյուջեն հիմնականում կկազմվի շնորհիվ միլիոնավոր ուխտավորների, որ ամեն տարի այցելում են Սաուդյան Արաբիա: Ի դեպ նախագծի բյուջեն, համաձայն նախնական հաշվարկների, 5 մլրդ. ԱՄՆ դոլար է: Ենթադրվում է նաև, որ կամուրջի կառուցումից հետո զգալիորեն կավելանա երկիր այցելող ուխտավորների թիվը: 5 տարի առաջ Կահիրեն արդեն սկսել էր կամուրջի շինարարությունը, երբ այն ժամանակվա երկրի նախագահ Հոսնի Մուբարաքը հանկարծակի հետաձգեց շինարարությունը: Նա զիջեց Թել-Ավիվի ճնշումներին, որը կարծում էր, թե կամուրջի կառուցումը էլ ավելի կսրի տարածաշրջանի լարվածությունը: Նախագծից դժգոհ են նաև Ամմանում, քանի որ Կարմիր ծովի այս հատվածը ոչ միայն Իսրայելի, այլև Հորդանանի համար ելք է դեպի Հնդկական օվկիանոս:
Անցած շաբաթ բացվել է ծովի վրայով անցնող աշխարհի ամենաերկար կամուրջը, տեղեկացնում է chinadaily.com կայքը: Կամուրջը հատում է Ցզյաչժոու ծովածոցը, որը գտնվում է Չինաստանի հյուսիս-արևելյան հատվածում գտնվող Շանդուն թերակղզու հարավային ափամերձ շրջանում: 41.58 կիլոմետր երկարությամբ Ցինդաո կամուրջը (Qinhdao bridge) բաղկացած է 8 ավտոմոբիլային գոտիներից և Ցինդաո քաղաքի նավահանգստային հատվածը միացնում է Հուանդաո կղզային շրջանին: US$ 2.3 մլրդ արժողությամբ կամուրջի շինարարությունը սկսվել է 2007 թ-ի մայիսին: Նորակառույց կամուրջը երկու կենտրոնների միջև 30 կիլոմետրով կրճատել է ճանապարհի երկարությունը և ժամանակային տևողությունը՝ 40 րոպեից դարձրել 20 րոպե: Շինարարության ընթացքում կամուրջը սահմանել է մի շարք համաշխարհային ռեկորդներ և նվաճել ազգային մրցանակներ: Ի դեպ, մինչև շինարարությունը սկսելը չինական պաշտոնյաներին և փորձագետներին անհրաժեշտ եղավ 17 տարի ծրագիրը հետազոտելու, նախագծելու, պլանավորելու և մրցույթներ անցկացնելու համար: Մեկ այլ ինտերնետային telegraph.co.uk կայքի տվյալներով, կամուրջը նախագծել է չինական Շանդոնգ Գաուզու Գրուփը (Shandong Gausu Group): Շինությունը հենված է 5200 հիմնասյուների վրա և ի վիճակի է օրեկան սպասարկել 30 հազար ավտոմեքենա: Կամուրջի շինարարության ժամանակ օգտագործվել է 450 հազար տոննա պողպատ, ինչը բավարար է 65 Էյֆելյան աշտարակ կառուցելու համար և 2.3 մլն խորանարդ մետր բետոն, որն էլ բավարար է 3800 օլիմպիական լողավազան կառուցելու համար: Չինաստանի պաշտոնյաները նաև պնդում են, որ կամուրջն ի վիճակի է դիմակայել 8 մագնիտուդ հզորությամբ երկրաշարժի, թայֆունների, ինչպես նաև 300 հազար տոննա ջրատարողությամբ ծովային նավերի հարվածների: Մինչև չինական կամուրջի կառուցումը, աշխարհի ամենաերկար ծովային կամուրջի տիտղոսը պատկանում էր ԱՄՆ-ի Լուիզիանա նահանգում գտնվող Լեյք Փոնթչարթրեյն կամուրջին (Lake Pontchartrain Causeway): Չինաստանում են գտնվում աշխարհի 10 ամենաերկար կամուրջներից 7-ը: Ի դեպ, այստեղ է նաև աշխարհի ամենաերկար, 163 կիլոմետր երկարությամբ (154 կմ ցամաքով և 9 կմ ջրի վրայով) Դանյանգ-Կունշան երկաթգծային կամուրջը (Danyang-Kunshan rail bridge), որը գտնվում է Շանհայի մոտակայքում: Հաշվի առնելով Չինաստանում ենթակառուցվածքների բարելավմանն ուղղված միլլիարդները, ապա այս կամուրջն էլ շուտով կկորցնի իր տիտղոսը: Այսպես, 2009 թ-ի դեկտեմբերին Չինաստանում սկսվել է 49.6 կիլոմետր երկարությամբ ծովային կամուրջի շինարարությունը, որը Գուանդուն հարավային արդյունաբերական նահանգում գտվող Չժուհայ քաղաքը կմիացնի Հոնկոնգին: Այս կամուրջի շինարարությունը նախատեսվում է ավարտել 2016 թ-ին:
Ինչպես տեղեկացնում է Բահրեյնի Ալ Վասաթ (Al Wasat) թերթը, կամուրջի շինարարական աշխատանքները կսկսվեն 2011թ-ի վերջին և կավարտվեն 2015թ-ին: Աշխարհի ամենաերկար կամուրջներից մեկի՝ Քաթար-Բահրեյնի շինարարական բյուջեն կկազմի մոտ $5 մլրդ: Ի դեպ այս գումարն ամենամեծն է, որ այսօրվա դրությամբ կծախսվի նմանատիպ կառույցի շինարարության համար: Մինչ օրս շինարարական աշխատանքները հետաձգվել են անընդհատ փոփոխվող նախագծի պատճառով: Կառույցը սկիզբ կառնի Բահրեյնի արևելյան շրջանում գտնվող Ասկար (Askar) գյուղից և կավարտվի Քաթարի Ռաս Իշայրիջ (Ras Ishairij) բնակավայրում: Կամուրջի ամբողջական բյուջեն կկազմի մոտ $4-5.0 մլրդ, բայց կարող է հասնել մինչև $5,5 մլրդ նախագծային նոր փոփոխությունների արդյունքում: «Քաթար-Բահրեյնը» կունենա 40 կմ երկարություն, իսկ լայնությունը կբավականացնի քառագոտի ավտոճանապարհի և երկու երկաթգծի համար: Կամուրջի շինարարության համար պատասխանատու են մի շարք ընկերություններ, այդ թվում «Ալ Դիյար» (Al Diyar) անշարժ գույքի գործակալությունը, «Վինցի Գրանդ Փրոջեքթս»-ը (Vinci Grand Projects), «Քոնտրաքտինք» (Contracting Company) ֆրանսիական ընկերությունը, գերմանական Հոխթիֆ (Hochtief) ընկերությունը և այլն: Նախագծի իրականացումը կզարգացնի երկու պետությունների միջև տնտեսական հարաբերությունները: Բահրեյնի արևելյան և հարավ-արևելյան տարածքների զարգացման նպատակով Քաթարից բավականին ներդրումներ կկատարվեն, որը հատկապես դրականորեն կանդրադառնա Բահրեյնի արևելյան և հարավ-արևելյան տարածքների և անշարժ գույքի ներդրումային շուկայի զարգացման վրա:
