Ցյուրիխում մոտ 60 մետրով տեղափոխել են «Էրլիկոն» մեքենաշինական գործարանի (Machine Factory Oerlikon) 120 տարի առաջ կառուցված 6200 տոննա կշռով շենքը, տեղեկացնում է The Telegraph-ը: Ինչպես տեղեկացնում է պարբերականը՝ 2010 թ-ին որոշվել էր ապամոնտաժել 1889 թ-ին կառուցված շինությունը, քանի որ այն խանգարում էր նոր ճանապարհային հանգույցի կառուցմանը: Սակայն շվեյցարական «Սվիս Փրայմ Սայթ» (Swiss Prime Site) անշարժ գույքի ընկերությունը որոշեց փրկել պատմական կառույցն անհիշատակ քանդվելուց, գնեց այն և առաջարկեց տեղափոխման տարբերակ: Աղյուսե շինությունը հիմքից բարձրացնելու և համապատասխան ռելսուղիներ կառուցելու շինարարական աշխատանքները սկսվեցին դեռևս 2011 թ-ի ամռանը: Մայիսի 22-ին ռելսուղիների վրա տեղադրված 2 հիդրավլիկ սեղմիչների և 500 գլանակների օգնությամբ սկսեցին 60 մետրով տեղաշարժել շինությունը: Պատմական կառույցը, տեղաշարժվելով ժամում 3-5 մետր արագությամբ, նախատեսված վայր հասավ մայիսի 23-ի երեկոյան: Ըստ նախնական հաշվարկների՝ շինության տեղափոխման ծախսերը կազմել են մոտ 12.7 մլն ԱՄՆ դոլար, իսկ շինության սեփականատեր «Սվիս Փրայմ Սայթ» ընկերությունը համոզված է, որ վերջինս կանգուն կմնա դեռ 100 տարի: Նրանք նաև նշում են, որ մինչ օրս Եվրոպայում սա ամենամեծ շինությունն է (80 մետր երկարությամբ և 12 մետր լայնությամբ), որ նման տեղափոխության է ենթարկվել:
Գյումրիի տեխնոլոգիական գոտում կառուցվելիք շենքը կունենա 6500 քառակուսի մետր տարածք, որից 5300 քառակուսի մետրն անմիջականորեն կծառայեցվի տեխնոլոգիական նպատակների, հաղորդում է news.am կայքը՝ հղում կատարելով ապրիլի 26-ին կառավարության նիստից հետո ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարի խորհրդական Վահե Դանիելյանի կատարած հայտարարությանը: Մինչ այդ ՀՀ կառավարությունը հաստատել էր Վերակառուցման և զարգացման միջազգային բանկի «Էլ-հասարակության և մրցունակության համար նորարարության ծրագրի» շրջանակներում անցկացված մրցույթի արդյունքները: «Բաղրամյանշին» և «Ախուրյանի կոոպշին» ընկերությունները, որպես մրցույթի հաղթողներ, կիրականացնեն տեխնոպարկի շինարարությունը: Տեխնոպարկի շինարարության նպատակով հատկացվում է 1.67 մլրդ դրամ: Տեխնոպարկը կառուցվելու է Մ. Նալբանդյանի անվան Գյումրիի պետական մանկավարժական ինստիտուտի նախկին շենքի տեղում: Ըստ Վ. Դանիելյանի` 18 ամիս հետո շինարարությունը ավարտված կլինի: Այն կգործի ինկուբացիոն սկզբունքով` մոտ 20 ընկերություններ կհաստատվեն նոր տեխնոլոգիական կենտրոնում: Տեխնոպարկը կունենա լաբորատորիաներ, կրթական կենտրոն, բիզնես ենթակառուցվածքներ: Տեխնոպարկին կից իր առանձին շենքը կկառուցի նաև ցանցային և հեռահաղորդակցության սարքավորումների մշակման և արտադրության առաջատար «Դէ-Լինք» (D-Link International Pte Ltd) հայտնի տեխնոլոգիական ընկերությունը:
Աշխարհի խոշորագույն արևային ջերմային համակարգը, տաք ջրամատակարարման նպատակով, կառուցվել է Սաուդյան Արաբիայի մայրաքաղաք Էր-Ռիյադում: Նոր կառուցված համակարգը երկու անգամ մեծ է, քան նախորդ տիտղոսակիրը, որը գտնվում է Դանիայում: Ըստ նախնական տվյալների՝ այս համակարգը կապահովի տաք ջրով 40 հազար ուսանողուհի ունեցող, մայրաքաղաքային «Արքայադուստր Նորա բին Աբդուլ Րահման» (Princess Nora bint Abdul Rahman University) կանացի համալսարանը: Արևային համակարգի նախագծման և շինարարական աշխատանքներն իրականացրել է «Միլլենիում Էներջի» (Millennium Energy) ընկերությունը, իսկ արևային վահանակները տրամադրել է ավստրիական «ԳրինԹեքՈւան» (GREENTechONE) ընկերությունը: 36 հազար քառակուսի մետր վահանակների մակերես ունեցող արևային ջերմային համակարգի շինարարության բյուջեն կազմել է 14 մլն ԱՄՆ դոլար: Ի դեպ, տանիքին տեղադրված արևային վահանակներից յուրաքանչյուրն ունի 10 քառակուսի մետր մակերես և 170 կիլոգրամ կշիռ: Ավելի արդյունավետ աշխատելու նպատակով այս վահանակները թափանցիկ պաշտպանիչ ծածկ ունեն, իսկ Էր-Ռիյադի սաստիկ քամիներից պաշտպանվելու նպատակով դրանք հատուկ կառուցվածքներով ամրացված են հիմքին: Էներգետիկայի ոլորտի մասնագետների կարծիքով՝ մոտ ապագայում, արդեն 2020 թ-ին Սաուդյան Արաբիայում կսկսեն իրականացվել բազմաթիվ նախագծեր, որոնք կօգտագործեն արևի էներգիան, և երկիրը կարող է դառնալ աշխարհի արևային էներգետիկայի առաջատարներից: Բանն այն է, որ սև ոսկին տարեց տարի թանկանում է, հետևաբար երկրի համար ավելի նպատակահարմար է այդ թանկ վառելիքն արտահանել, իսկ սեփական կարիքները հոգալու համար օգտագործել անապատի անվճար կիզիչ արևի էներգիան, հատկապես, որ այսօր ողջ աշխարհը ձգտում է էներգիայի այլընտրանքային և էկոլոգիապես առավել մաքուր աղբյուրների օգտագործմանը:
Քանի որ գլոբալ տաքացման հիմնախնդիրներն սկսում են ավելի մեծ ազդեցություն ունենալ քաղաքական ու տնտեսական որոշումների հարցում, գնալով ավելի մեծ ուշադրության է արժանանում շինարարական ոլորտը, որտեղ տարեկան արտադրվում է մոտ 3 տրլն կիլոգրամ ցեմենտ, դրանով իսկ նպաստելով գլոբալ տաքացման մակարդակի զգայուն բարձրացմանը: Բանն այն է, որ այսօր ցեմետնի արտադրությունը երկրորդ տեղն է գրավում մթնոլորտ արտանետած ջերմոցային գազերի ծավալներով՝ զիջելով միայն հանածո վառելիքի արտադրությանը: Ըստ կատարված հետազոտությունների՝ ցեմենտի արտադրության ժամանակ մթնոլորտ արտանետված ածխաթթու գազի (CO2) ծավալը կազմում է ընդհանուր արտանետումների 5-6 տոկոսը, քանի որ յուրաքանչյուր 10 կիլոգրամ ցեմենտի արտադրության ժամանակ մոտ 9 կիլոգրամ ածխաթթու գազ է արտանետվում: Այս ամենը հաշվի առնելով՝ Վիրջինիա նահանգի Աշբուրն քաղաքում գտնվող Ջորջ Վաշինգթոնի անվան համալսարանի մի խումբ գիտնականներ մշակել են ցեմենտի արտադրության նոր եղանակ՝ «Արեգակնային, ջերմային էլեկտրաքիմիական արտադրություն» (Solar Thermal Electrochemical Production (STEP)), որն ամբողջությամբ բացառում է ածխաթթու գազի արտանետումը մթնոլորտ, և անգամ ավելի մատչելի է, քան ավանդական մեթոդը: Այսօր ցեմենտի արտադրությունն իրականացվում է քիմիական փոխակերպման՝ դեկարբոնիզացիայի միջոցով: Կրաքարը տաքացնելու արդյունքում առաջանում է կիր և ածխաթթու գազ՝ մթնոլորտն աղտոտելով ջերմոցային գազերով: Ածխաթթու գազի արտանետումները մթնոլորտ էլ ավելի են շատանում, երբ դեկարբոնիազացիայի գործընթացը սկսելու համար օգտագործում են վառելիքի այրում՝ կրաքարը տաքացնելու նպատակով: Նորամշակ STEP եղանակը բացառում է վառելիքի օգտագործումը, քանի որ կրաքարի տաքացման համար օգտագործվում է արեգակնային էներգիան, և ամեն ինչ կատարվում է էլեկտրոլիզի միջոցով: էլեկտրոլիզի ժամանակ քիմիական փոխակերպումը կատարվում է առանց ջերմոցային գազերի արտանետումների: Ավելի բարձր ջերմաստիճանի ժամանակ առանձնանում է ածխածնի օքսիդ (CO), որը, ըստ գիտնականների, կարելի է օգտագործել այլ արտադրական նպատակների համար: Ըստ նախնական հաշվարկների՝ եթե այս մեթոդը լայն կիրառում ստանա, և իհարկե հնարավոր լինի վաճառել առանձնացված ածխածնի օքսիդը, ապա 1 տոննա ցեմենտի ինքնարժեքը կկազմի մինուս 298 ԱՄՆ դոլար, համեմատած ավանդական մեթոդով արտադրված 70 ԱՄՆ դոլար ցեմենտի արժեքին: Քանի որ այսօր ցեմենտի արտադրության խոշորագույն ընկերությունները հետաքրքրված են ավելի անվնաս մեթոդների կիրառմամբ, գիտնականները հույս ունեն, որ մշակված նոր մեթոդը լայն կիրառում կստանա այս ոլորտում: Նրանք անգամ մտադիր են փորձերը շարունակել, և այս մեթոդը կիրառել նաև երկաթի, ալյումինի, ապակու, թղթի, և անգամ շաքարի արտադրության ժամանակ:
2011 թ-ի մարտին Ճապոնիայում տեղի ունեցած ավերիչ երկրաշարժից և ցունամիից հետո, ինչի արդյունքում խափանվեց նաև «Ֆուկուսիմա» ատոմակայանի աշխատանքը, Ճապոնիայի կառավարությունը որոշեց նվազեցնել ատոմային էներգիայի օգտագործումը, և երկրում մեծացնել ավելի ապահով ու այլընտրանքային էներգիա արտադրող էլեկտրակայանների քանակը: Reuters լրատվական գործակալության հաղորդմամբ՝ 3 կազմակերպություններ՝ «Կիոսերա» (Kyocera) և «ԱյԷյջԱյ» (IHI) կորպորացիաները և «Միզուհո Քորփորեյթ» բանկը (Misuho Corporate Bank), Ճապոնիայի հարավային հատվածում նախատեսում են կառուցել 307 մլն ԱՄՆ դոլար արժողությամբ երկրի խոշորագույն արևային էլեկտրակայանը: «Կյոսերա» ընկերությունը կտրամադրի էլեկտրակայանի համար անհրաժեշտ 290 հազար արևային պանելներ, ինչպես նաև կիրականացնի էլեկտրակայանի սպասարկման և մոնտաժային որոշ աշխատանքեր, «ԱյԷյջԱյ» ընկերությունը կզբաղվի Կագոսիմա (Kagoshima) բնակավայրում 3.14 մլն քառակուսի մետր տարածքի ձեռք բերման աշխատանքերով, իսկ ահա «Միզուհո Քորփորեյթ» ֆինասական հաստատությունը կտրամադրի շինարարության համար անհրաժեշտ գումարը: Ըստ նախնական տվյալների՝ շահագործումից հետո 70 մեգավատ/ժամ հզորությամբ էլեկտրակայանը կկարողանա էլեկտրաէներգիայով ապահովել մոտ 22 հազար բնակարաններ՝ տարեկան արտադրելով 79 հազար մեգավատ/ժամ էլեկտրաէներգիա: Արևային էլեկտրակայանի շինարարության և շահագործման համար կստեղծվի հատուկ նշանակության խումբ (SPC): Համաձայն շրջանառվող տեղեկատվության` շինարարությունը նախատեսվում է սկսել այս տարվա հուլիսին, իսկ այլ մանրամասներ դեռևս չեն հաղորդվում:
