Dine Sky՝ ռեստորան երկնքում, ուր շուտով կկարողանան այցելել սուր զգացողությունների սիրահար ՀՀ քաղաքացիներն ու մեր երկրի հյուրերը: Ճախրող ռեստորանը կամ Dine Sky-ը (դայն սքայ) նման է մետաղական տաղավարի, որը վերև է բարձրացնում ամբարձիչ կռունկը: Այն ունի 8 մ երկարություն և 3 մետր լայնություն, կազմված է երկու հատվածից՝ հատակամածից, որին ամրացված են սեղաններն ու աթոռները, և տանիքից: Հատակամածը պատրաստված է հատուկ ամրակայուն պողպատից և իրենից ներկայացնում է իրար մեջ մխրճված և եռակցված հանգույցների ցանց: Այս կառուցվածքի բոլոր էլեմենտները, սկսած հեղույսներից մինչև ճոպաններ գերմանական են, անցել են որակի ստուգում և ունեն համապատասխան սերտիֆիկատներ: Հայաստան ուղևորվող ռեստորանը անցել է 10 տոննայի հավաստագրում բոլոր հանգույցների համար: Դա նշանակում է, որ դրանք կարող են մինչև 10 տոննա ծանրություն կրել: Ռեստորանը պատրաստվում է Դուբայում ACE ընկերության կողմից: Ճախրող ռեստորանում ուղղանկյունաձև միակցված ընդհանուր սեղանի շուրջ տեղադրված են լինելու 22 աթոռներ: Աթոռները պատրաստված են կարբոն-ֆիբրայից: Աթոռները ձևով ու հարմարությամբ շատ նման են սպորտային մեքենաների նստարաններին: Յուրաքանչյուր նստարանը առանձին ճոպանով ամրացված է հիմնական հանգույցին և ունի անվտանգության երեք գոտիներ: 22 այցելուների հետ երկինք են բարձրանում նաև խոհարարն ու մատուցողները: Միակցված սեղանների արանքում ազատ տարածք կա, որտեղ էլ աշխատում են մատուցողներն ու խոհարարը: Ռեստորանը երկինք բարձրացնելու և հյուրերի ընթրիքը երկնքում անվտանգ ապահովելու համար Հայաստան է բերվելու 150 տոննա ամբարձունակությամբ մոբայլ ամբարձիչ կռունկ: Ռեստորանը կկախվի 45-50 մ բարձրության վրա: Կռունկի տեխնիկական հնարավորություններն, ի դեպ, թույլ են տալիս բարձրացնել 3 անգամ ավելի ծանրություն: Ամբարձիչ կռունկի անվտանգության համակարգը կառավարվում է գերմանական Hirschmann-ի արտադրության սարքավորումներով: Այն ներառում է իր մեջ քամու ուժը, ծռման և թեքման աստիճանները: Մարդկային ֆակտորը ամբողջ Dine Sky-ում զրոյական է՝ համակարգն ամբողջովին ավտոմատացված է հուսալի և բազմակի ստուգումներ անցած անվտանգության համակարգերով: Ռեստորանն ունի 8 անվտանգության ճոպաններ. այդպիսի ամրակայուն ճոպանները օգտագործվում են նավթային օֆշորներում: Անգամ եթե 7 ճոպանները կտրվեն, մեկը կարող է պահել ամբողջ կառուցվածքի ծանրությունը: Dine sky-ի տանիքը պատրաստված է հատուկ նեյլոնից, որը թույլ չի տալիս որ թափանցեն արեգակի ուլտրամանուշակագույն ճառագայթները: Թե Երևանում որտեղ կտեղակայվի ճախրող ռեստորանը, գաղտնի է պահվում: Ընտրվել է այնպիսի տեղամաս, որն ունի հարթ մակերևույթ և որտեղ քամիների հաճախականությունն ու ուժգնությունը թույլ է: Ռեստորանը պտտվելու է 360 աստիճանով և բոլոր հյուրերը հավասարապես կկարողանան հիանալ թե՛ Երևանի կենտրոնի, թե՛ Արարատյան դաշտավայրի ու Արարատի տեսարաններով: Ի դեպ 180 աստիճանով պտտվում են նաև աթոռները, նաև կարելի է թիկնակը հետ գցել և պառկել: Երևանյան Dine Sky-ը մյուս երկրներում գործող նմանատիպ ռեստորաններից երեք անգամ էժան է լինելու: Տոմսի գումարի մեջ ներառվում է նաև ուտելիքը: Մենյուն նախօրոք պատվիրվում է՝ նախուտեստ, գլխավոր ուտեստ և աղանդեր, ոչ ալկոհոլային խմիչքը անվճար է: Ի դեպ բոլոր երկրներում նման ռեստորանները շարժական են, այսինքն հեշտորեն տեղափոխվում են տեղից տեղ, միակ սահմանափակումը, որ կարող է պատվիրատուներին վշտացնել, պատվիրված վայրում պետք է բավականաչափ հարթ տարածություն լինի կռունկի տեղակայաման համար: Հայկական ճախրող ռեստորանը կունենա մեկ առանձնահատկություն ևս. Երևանը կլինի առաջին քաղաքը որտեղ կգործի նաև ճախրող ռեստորանի ձմեռային տարբերակը՝ նախատեսված 16 հոգու համար: Dine sky-ի բացումը պլանավորվում ու կազմակերպվում է արդեն երեք տարի: Մեկ տարի տևել են կառուցվածքի նախագծման աշխատանքները, հաջորդ 1,5 տարվա ընթացքում կառուցվել է ռեստորանը, իսկ կես տարի այն անցել է համապատասխան փորձարկում, թեստավորում և հավաստագրում: Հայաստանում նման ռեստորան բացելու նախապայման է հանդիսացել երկրում արագ տեմպերով զարգացող տուրիզմն ու նրա հեռանկարները: Dine sky-ը Երևանում կբացվի ապրիլ ամսին:

Երևանի Ավան վարչական համայնքում՝ Ծարավ Աղբյուր 55/25 հասցեում, 2016 թ. փետրվարին մեկնարկեց ուսումնամարզական համալիրի շինարարությունը: Այն իրականացնում է «Գազպրոմ Արմենիա» ընկերությունը՝ «Գազպրոմը՝ երեխաներին» լայնածավալ ծրագրի շրջանակում և ունի սոցիալական ուղղվածություն: Համալիրը գտնվում է «Մատչելի բնակարան երիտասարդ մասնագետներին» սոցիալական ծրագրի շրջանակում կառուցված թաղամասի հարևանությամբ և ապահովելու է տարածքում բնակվող երեխաների կրթությունն ու սպորտային զբաղվածությունը: Այստեղ կգործեն մանկապարտեզ, միջնակարգ դպրոց, փակ սահադաշտ և մարզաառողջարանային համալիր՝ յուրաքանչյուրն իր առանձին շենքերով և ենթակառուցվածքներով: Նախագծի հեղինակը «Երևաննախագիծ» ինստիտուտն է: 2016 թ. НОПРИЗ-ի (Ռուսաստանի նախագծողների և հետազոտողների ազգային միություն) կազմակերպած «Լավագույն նորարարական կառույց» մրցույթում 16 մրցույթային տեղերից այս նախագիծը շահել է 2 առաջին կարգի մրցանակ՝ «Բազմաֆունցիոնալ համալիրի լավագույն նախագիծ» և «Ուսումնական շենքի լավագույն նախագիծ» անվանակարգում: «Երևաննախագծի» տնօրեն Սիրեկան Օհանյանը նշում է, որ կառուցապատման համար նախատեսված հողամասը մի կողմից ուներ ռելիեֆային թեքություն, մյուս կողմից էլ սուղ էր ազատ կառուցապատում անելու համար, բայց նախագծային աշխատանքի ընթացքում կարողացել են գտնել համապատասխան լուծումներ՝ դարավանդաձև լանդշաֆտային ճարտարապետության միջոցով, և իրենց կողմից առաջարկված բոլոր ոչ ստանդարտ լուծումներն ու նախաձեռնությունները ընդունվել են պատվիրատուների կողմից: Արդյուքնում էլ ստացվել է իր բազմաֆունկցիոնալությամբ ու չափսերով մեր հանրապետությունում նախադեպ չունեցած կառույց: Ուսումնամարզական համալիրն ունի 4 շենք, ընդհանուր մուտքը սկսվում է մոտավորապես բուսաբանական այգու դիմացից սկսվող փողոցով ու զբոսապուրակով: Զբոսապուրակը կապում է համալիրի մասնաշենքերը: Այն համապատասխան բարեկարգումով ու լուսավորումով նաև կդառնա ժամանցի հետաքրքիր վայր շրջապատի բնակիչների համար: Շենքերի ներքին ձևավորումը իրականացվել է արժեքավոր նյութերով, ոճային հետաքրքիր լուծումներով: Ինտերիերի դիզայնը իրականացրել է «Ստորակետ» ճարտարապետական արվեստանոցը: Համալիրում ներառված շենքերն ունեն թեքահարթակներ ու վերելակներ, հարմարացված սանհանգույց, հանդերձարաններ՝ հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար: Ներկա պահին ընթանում են համալիրի ներքին հարդարման ու զբոսապուրակի բարեկարգման աշխատանքները, որոնք կավարտվեն գարնանը: Փակ Սահադաշտ Ձախից համալիրի առաջինը փակ սահադաշտի շենքն է (4340 մ²): Այն իր չափանիշներով ու տեխնիկական զինվածությամբ հավակնում է դառնալ Երևանում երկրորդը Իրինա Ռոդնինայի անվան գեղասահքի դպրոցից հետո, և ոչ միայն վարչական, այլև համաքաղաքային նշանակության մարզական կառույց: Եռահարկ կառույցի ընդհանուր մակերեսը 6241 մ² է: Շենքի միջուկը հենց արհեստական սառույցով գործակվող 350-տեղանոց սահադաշտային մարզադահլիճն է, չափերը՝ 42X66մ, սահադաշտն առանձին 30x60մ է: Սահադաշտի երկու կողմերում երկու-երեք հարկերում տեղակայված են տեխնիկական և օժանդակ կառույցներ: Սահադաշտի ներքին ինժեներական հաղորդակցական և տեխնոլոգիական լուծումները մշակել ու նախագծել է Սանկտ-Պետերբուրգի Սպորտային կառույցների ինստիտուտը: Շենքի առաջին հարկում նախասրահն է, հանդերձապահարանը հանդիսատեսների համար, 4 հանդերձարաններ մարզիկների համար և մարզիչների ու մարզիկների սենյակներ: Երկրորդ հարկում լինելու են 2 մարզադահլիճ՝ հանդերձարաններով, վարչական սենյակներ, նաև բար-սրճարան, որի ապակե միջնորմն ու դռները բացվում են դեպի սահադաշտ՝ ապահովելով անմիջական տեսողական և ֆիզիկական կապ: Շենքի նախասրահի կտուրին կգործի ամառային սրճարան: Մարզա-առողջարանային Համալիր Տեղանքի բարդ ռելիեֆով պայմանավորված կառույցը նախագծվել է երեք հատվածով՝ 2857մ² հողատարածքի վրա: Կառույցն ունի ստորգետնյա 74 տեղանոց ավտոկայան (2594մ²): Կենտրոնական երկհարկանի մասնաշենքում տեղակայված են ծառայողական սենյակները, հանդերձարաններն ու սանհանգույցները: Ձախակողմյան հատվածում գտնվում է ունիվերսալ 440 տեղանոց մարզադաշտը (չափերը՝ 30x42մ, բարձրությունը՝ 12,5 մ ): Աջակողմյան հատվածի առաջին հարկում մարզասրահն է՝ անհատական ուժային մարզումների համար, բուժկետը, արհեստանոց, երկրորդ հարկում ունիվերսալ ընդարձակ մարզադահլիճն է: Շենքի ընդհանուր մակերեսը 6719 մ² է: Միջնակարգ Դպրոց Համալիրի կազմի մեջ ընդգրկված ուսումնական հաստատությունը նախատեսված է 700 սովորողի համար: Դպրոցը, ռելիեֆի առաձնահատկությամբ պայմանավորված, 3-4 հարկ է, ընդհանուր մակերեսը՝ 12,457 մ ² է: Այն նախագծվել է երկու տարբեր մասնաշենքերով, որ առանձին լինի նաև սովորողների տարբեր տարիքային խմբերի հոսքը: Ավագ դպրոցի մասնաշենքը նախատեսված է 150 աշակերտի համար, իսկ հիմնական դպրոցը՝ 550, որտեղ տարրական դասարանները նույնպես առանձնացված են: Տարրական հատվածում առաջին դասարանցիների և առողջական խնդիրներ ունեցող երեխաների համար կառուցվել է ննջարան-խաղասենյակ: Նաև առանձին դասասենյակներ կան տեխնոլոգիայի, մոդելավորման, կիրառական արվեստների համար: Միջին և ավագ դպրոցները տեղակայված են տարբեր թևերում: Այստեղ նախատեսված են նաև քիմիայի, ֆիզիկայի, կենսաբանության առանձին դասասենյակներ՝ իրենց լաբորատորիաներով, նաև օտար լեզուների մասնագիտացված սենյակներ: Ընդհանրապես տարբեր հետաքրքիր ու ազատ ոճային լուծումներով արվել է ամեն ինչ աշակերտների համար ուսումնական պրոցեսը հագեցած ու հետաքրքիր դարձնելու համար: Դա վերաբերում է նաև դպրոցի գրադարանին. այն ելք ունի դեպի տանիք, որտեղ ստեղծվել են ընթերցանության համար նախատեսված անկյուններ: Դպրոցը նաև ունենալու է փակ լողավազան (12,5x25մ) և ամառային պարապմունքների համար նախատեսված բաց մարզադաշտ, որը կարող է ծառայել որպես մինի ֆուտբոլի դաշտ: Մանկապարտեզ Մանկապարտեզը 2-3 հարկանի է, ընդհանուր մակերեսը՝ 3622 մ²: Շենքը նախագծվել է 190 երեխայի համար, որոնք կներգրավվեն 8 խմբերում: Հաշվի առնելով, որ հողամասը ուներ 3,5 մ թեքություն, հավելյալ աշխատանքից խուսափելու համար, կառույցի ձախ հատվածումկառուցվել է ցոկոլային հարկ, որտեղ տեղակայվել են պահեստները, խոհանոցը, և սպորտային պարապմունքների դահլիճները: Մանկապարտեզի հարթ տանիքը օգտագործվելու է որպես խաղային բակային տարածք: Մանկապարտեզն ունի նաև փոքր լողավազան 6x3 մ, 0,6-0,8 մ խորությամբ: Լողավազանային բլոկն ունի հանդերձարաններ, մարզիչի սենյակ, բուժկետ:

Մայրաքաղաում ավտոմոբիլային հոսքը կրճատելու խնդրի լուծումը ըստ ամենայնի քաղաքապետարանը գերակա է համարում։ Հարց, որը ծանրացած է բոլոր քաղաքային իշխանությունների առջև։ Կյանքի ռիթմի զարգացման հետ զուգահեռ աճում է ավտոմեքենաների թիվը, ինչը բացասական է ազդում երթևեկության շարժի վրա։ Մայրաքաղաքում երթևեկությունը բեռնաթափելու նպատակով Երևանը շրջանցող նոր ճանապարհներ կկառուցվեն: Այդ ուղղությամբ քաղաքապետարանը Երևանը շրջանցող մի շարք ծրագրեր ու նախագծեր է դիտարկում: Հունվարի 25-ին Երևանի քաղաքապետ Հայկ Մարությանը ՀՀ տրանսպորտի, կապի և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների նախարար Հակոբ Արշակյանի հետ միասին այցելել է քաղաքի մի շարք հատվածներ, որտեղ նախատեսվում է շրջանցիկ ճանապարհներ կառուցել: Հետաքրքիրն այն է, որ դիտարկվող ճանապարհաշինական նախագիծը, որը ծրագրվում է իրականացնել Երևանում՝ թղթի վրա է մնացել դեռևս Խորհրդային տարիներից: Մ15 ծրագիրը Արարատի մարզը կկապի Կոտայքի մարզին՝ վարորդներին հնարավորություն տալով չմտնել Երևան՝ շրջանցելով Էրեբունի և Նոր Նորք վարչական շրջանները: «Իմաստը նա է, որ Երևանն ունենա շրջանցիկ ճանապարհ, ինչպես բոլոր զարգացած քաղաքներն ունեն: Այսօր մենք լավ գիտենք, որ գրեթե բոլոր ճանապարհներն անցնում են Երևանով, շատ լավ գիտենք նաև, թե ինչ վիճակ է կապված խցանումների հետ, տրանսպորտի վիճակը քաղաքի ներսում ինչպիսին է: Ցավոք սրտի, եթե մենք հյուսիսից հարավ ենք գալիս կամ արևմուտքից արևելք, բոլոր ճանապարհներն անցնում են Երևանի միջով: Նպատակն այն է, որ արդեն այն մեքենաները, որոնք անցնում են Երևանով, բայց իրենց նպատակը քաղաք հասնելը չէ, ունենան ալտերնատիվ ճանապարհներ և չմտնեն կենտրոն: Սա շատ կարևոր է ոչ միայն մայրաքաղաքի զարգացման, այլ ընդհանրապես Հայաստանի ճանապարհների և տնտեսության զարգացման համար»,- նշել է քաղաքապետը: Քննարկվող նախագծերն իրատեսական են և իրագործելի, նկատում է քաղաքապետ Հայկ Մարությանն ու ընդգծում, որ այսօր նախաձեռնվող ծրագրերը ապագայի համար են: «Մենք պետք է այսօրվա օրով միայն չապրենք, այլև ապրենք երեք կամ հինգ տարվա ծրագրով: Պետք է 10-15 տարի առաջ նայենք ու այսօր դնենք հիմքերն այդ աշխատանքների, որ մի քանի տարի հետո արդեն արդյունքներ ունենանք: Այսօր այդ հիմքերը դրվում են և այս շրջայցը հիմքն է, որը սկիզբ կտա այս ճանապարհաշինությանը»,- ասել է քաղաքապետը: Մայրաքաղաքի եթևեկության բեռնաթափման նպատակով քննարկվող հաջորդ ծրագիրը նախատեսում է Դավթաշենը ուղիղ կապով միացնել Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանին՝ միաժամանակ հնարավորություն տալով այցելել Կոտայքի մարզ: «Մենք պետք է Հայաստանը նայենք, որպես մեկ ամբողջություն և տնտեսական, և ճանապարհների կառուցման ու ենթակառուցվածքների առումով: Մենք քննարկում ենք պարոն Մարությանի հետ Երևանի շրջանցիկ ճանապարհների հարցը: Պետք է մանրամասն ուսումնասիրություն կատարենք և հասկանանք, թե այդ ճաապարհների կառուցումը տնտեսապես ինչ շահավետությամբ կաշխատի, հանրապետական ու միջպետական նշանակության, որ ճանապարհներն են, որ պետք է վերանորոգվեն և որպես ընդհանուր ծրագրի մաս կարողանանք Երևանի բեռնաթափման ծրագիր մշակել»,- նշել է նախարարը: Առաջիկայում ճանապարհաշինական վերոնշյալ նախագծերի մասով կներկայացվեն կոնկրետ գնահատակններ, ինչն էլ հնարավարություն կտա ըստ առաջնահերթության կյանքի կոչել ծրագրերը: Քննարկվող տարբերակների համաձայն, նոր ճանապարհահատվածները կհամապատասխանեն ժամանակակից չափորոշիչներին, կունենան երթևեկելի մի քանի գոտիներ, կամրջային կառուցվածք: Մայրաքաղաքը շրջանցող ճանապարհներից զատ կարևոր է նաև, որ քննարկվում է մայրաքաղաքի արդեն գործող խիստ բեռնված տրանսպորտային հանգույցների բեռնաթափման հարցը։ Մասնավորապես քաղաքապետ Հայկ Մարությանի տեղեկացմամբ, քաղաքապետարանն Ասիական զարգացման բանկի հետ ակտիվ բանակցություններ է վարում նաև «Հայրենիք» կինոթատրոնի և կրկեսի հարևանությամբ ճանապարհային նոր հանգույցներ կառուցելու նպատակով: Կարևորագույն այս երկու նախագծերը ևս իրենց հերթին հնարավորություն կտան զգալիորեն բեռնաթափել մայրաքաղաքի այդ հատվածների երթևեկությունն ու հնարավորին խուսափել խցանումներից: Հարկ է նշել, որ վերջին տարիներին մեծ թափ է ստանում նոր ճանապարհների կառուցումը: Սա հենց այն ոլորտն է, որի կարիքը իրոք ունի Հայաստանը։ Այս նախագծերի իրականացումը մի կողմից կնպաստի Երևանի պատմական կենտրոնի նորովի բացահայտմանը, մյուս կողմից կխթանի մարզերի զարգացմանը։

Երկար քննարկումների արդյունքում վերջապես լուծվեց Արամի 23-ի հարցը։ «Այսօր ստորագրվելու է եռակողմ պայմանագիր տարածքի իրացնողի՝ AMC-ի, «Հայաստանի փոքրիկ երգիչներ» երգչախմբի գեղարվեստական ղեկավար Տիգրան Հեքեքյանի ու մշակույթի նախարարության միջև»,– հունվարի 24-ին հայտնել էր Երևանի գլխավոր ճարտարապետ Արթուր Մեսչյանը։ Եվ չնայաց այն հանգամանքին, որ պատկան կառույցները երկար ժամանակ զբաղված էին խնդրի մեջ մեկը մյուսին մեղադրելով, արդյունքում հարցը լուծվեց ի օգուտ հուշարձանի։ Հուշարձանի վերականգման նախագիծը մշակելու է իտալացի ճարտարապետ Լուչիո Պեցցին։ Ըստ պայմանագրի կառուցապատողը 14 մլն դրամ է տրամադրելու իտալացի ճարտարապետին նախագծի համար։ Մեսչյանի խոսքով՝ Երևանի քաղաքապետարանի ներգրավվածությունը այս խնդրում միայն բարի կամքի դրսևորում է. «Երեւանի քաղաքապետարանը ոչ մի առնչություն սրա հետ չունի, բացի բարոյականից։ Ուղղակի մենք զորավիգ ենք կանգնում դրան, ուղղակի բարի կամքի արտահայտությունն է, կոնկրետ դեպքում հուշարձանի սեփականատերը և կառուցապատողը պետք է իրար մեջ այս հարցերը լուծեն»: Հիշեցնենք, որ հունվարի 11-ի գիշերը Արամի 23-ի հասցեում գտնվող «Հայաստանի Փոքրիկ երգիչներ» մանկական ֆիլհարմոնիայի շենքում, տեղի է ունեցել փլուզում։ Անփութության, գործընթացի ձգձգման պատճառով փլուզվեց ոչ միայն հերթական ճարտարապետական հուշարձանը, այլև փոքրիկ երգիչների վստահությունը։ Ըստ ԱԻՆ-ի, ուրբաթ 21:48 «911» ահազանգ է ստացվել, որ Երևան քաղաքի Արամի 23 հասցեում՝ «Հայաստանի Փոքրիկ երգիչներ» մանկական ֆիլհարմոնիայի շենքում, տեղի է ունեցել փլուզում։ Դեպքի վայր ժամանած ԱԻՆ-ի Ճգնաժամային կառավարման ազգային կենտրոնի օպերատիվ խմբի արած հայտարարության համաձայն պարզվել է, որ վերոնշյալ հասցեում փլուզվել են երգչախմբի փորձասենյակի արտաքին պատը (մոտ 35 քմ) և առաստաղը՝ մասնակի (մոտ 20 քմ), ինչպես նաև վնասվել է ընդունարանի առաստաղը (առաստաղին և պատին առաջացել են ճաքեր՝ մոտ 1.5 քմ): Փլուզվել են նաև ֆիլհարմոնիայի շենքին կից թիվ 23/3 տան հյուրասենյակի արտաքին պատը (մոտ 18 քմ) և առաստաղը (մոտ 20 քմ), ննջասենյակի արտաքին պատին և առաստաղին առաջացել են ճաքեր: Եթե քաղաքապետարանի այս բարի կամքի դրսևորումը չլիներ՝ նշված բնակելի տան և հուշարձանի փլուզումը անխուսափելի կլիներ: Շենքի փլուզումը լայն քննարկումներ էր առաջացրել մասնագետների շրջանում։ Կատարվածի վերաբերյալ արձագանքել էր նաև Երևանի գլխավոր ճարտարապետ Արթուր Մեսչյանը․ «Փառք Աստծո, մարդկային զոհեր չկան, պատը հնարավոր է վերականգնել և վերադարձնել շենքի մշակութային արժեքը: Սա պետք է դաս լինի, որ մյուս կառույցների շրջակայքում կատարվող աշխատանքները տարվեն այնպես, որ չլինի նույն պատմությունը: Կարծում եմ, որ Արամի 23-ի պատի փլուզումը խորհրդանշական էր, այն բավական անկազմակերպ և անտրամաբանական քաշքշուքների հետևանք էր: Կարելի էր պատը հանգիստ ամրացնել, խուսափել փլուզումից և հանգիստ շարունակել աշխատանքները»։ Ինչ խոսք սխալներից դասեր քաղելը անհրաժեշտություն է, սակայն այնպես չստացվի, որ այդ «դասերը» մի օր մեզ կանգնեցնեն կոտրված տաշտակի առջև։ Հիշեցնենք, որ հուշարձանի փլուզման պատճառ էին հանդիսացել հարակից տարածքում «Հին Երևան» ծրագրի շրջանակում իրականացվող շինարարական աշխատանքները։ Ինչպես գիտենք, այս կառույցը գտնվում է «Հին Երևան» նախագծի իրականացման տարածքում։ Նախագծի հեղինակ Լևոն Վարդանյանի խոսքերով շենքը պետք է ապամոնտաժվեր և 3մ ավելի հետ վերականգնվեր, քանի որ իր առջև խնդիր է դրված եղել լայնացնել մայթը։ Հիշեցնենք, որ գլխավոր ճարտարապետը իր առաջին ասուլիսի ժամանակ ասել էր․ «Քանի դեռ ես գլխավոր ճարտարապետ եմ, Երևանում այլևս ոչ մի հուշարձան չի քանդվելու։ Ճարտարապետները, որոնք նախագծեր կանեն այդ հուշարձանների մոտ, մտածողության սկզբնակետը կլինի այդ հուշարձանի գոյությունը և ամենակարևորը սեփականատերերը, կառուցապատողները, որոնք կգնեն որոշակի հողատարածք, որտեղ կգտնվի որևիցէ հուշարձան, նրանք պարտավոր են ֆինանսավորել այդ հուշարձանի վերակառուցման աշխատանքները»: Ավելին, 2018թ-ի նոյեմբերի 27-ին Նիկոլ Փաշինյանը Արամի 23 իր այցի ժամանակ կարևորել էր նշված շենքի խնդրի լուծումը և ընդգծել, որ «Հին Երևան» ծրագիրը պետք է իրականացվի առանց որևէ պատմամշակութային հուշարձան քանդելու: «Այս հարցում պայմանավորվել ենք ծրագիրն իրականացնող ներդնողի հետ, գնդակն այժմ ճարտարապետների դաշտում է, որոնք պետք է կարողանան համապատասխան լուծումներ առաջարկել: Պատմամշակույթային հուշարձանների պահպանման սկզբունքը պետք է հստակ դրվի և այսուհետ բոլոր շինարարություններն արվեն այդ սկզբունքը խստորեն պահպանելով»,- նշել էր վարչապետը։ Ամեն դեպքում փաստը մնում է փաստ, որ շենքի փլուզման առաջին քարը շենքի «տակից» հանեց «Հին Երևան» նախագիծը։ Բան այն է, որ Քոչինյան փողոցում ըստ նախագծի ստորգետնյա երեք հարկ է կառուցվում՝ փորվել է մեծ փոսորակ, ինչի արդյունքում էլ վնասվել է հուշարձանը։ Դեռևս սեպտեմբերին շինարարական աշխատանքների ընթացքում մեծ հարված հասցվեց «Հայաստանի Փոքրիկ երգիչներ» մանկական ֆիլհարմոնիայի շենքին, այն դարձնելով վթարային։ Այդ մասին դեռ 2018թ․-ի հոկտեմբերին հարցազրույցներից մեկում խոսել էր նախագծի հեղինակ՝ ճարտարապետ Լևոն Վարդանյանը․«Տեղում ժամանակին էլ ճիշտ չի սարքված եղել, ցավոք սրտի, մեր պապերի կողմից, այդ անկյունային երկու պատը իրար կարած չի՝ պատերը իրարից առանձին են կանգնած։ Եվ մենք ենթադրում ենք շինարարական աշխատանքների ընթացքում այդտեղ, երբ տուֆի շերտերին սկսել են հարվածել՝ այդ ցնցումներից էլ վտանգվել է Արամի 23-ը»։ Ի դեպ, այս խնդրի առաջացման առաջին իսկ օրվանից Մշակույթի նախարարության Պատմության և մշակույթի հուշարձանների պահպանության գործակալության պետ Արմեն Աբրոյանը տարբեր առիթներով ընգծել է, որ նախորդ քաղաքային իշխանությունների կողմից տրված թուլտվությունը ընդհանրապես Մշակույթի նախարարության հետ համաձայնեցված չի եղել․ «Հետագայում նաև պարզվել է, որ թույլտվությունը տրվել է քաղաքաշինական նորմերի խախտմամբ: Նախագծող կողմը, կառուցապատող կողմը, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքաշինության կոմիտեն և ի վերջո քաղաքապետարանը, որևէ միջոց չեն ձեռնարկում: Ինքս եմ բանակցել կառուցապատողի ներկայացուցչի և «Հին Երևան» ծրագրի հեղինակի հետ, և պարզվել է, որ հեղինակը նույնիսկ Արամի 23-ի հուշարձան շենքի չափագրությունը չունի»: Հուսանք, որ կնքված պայմանագիրը կգոհացնի բոլոր կողմերին, կլուծի խնդիրը և ամենակարևորը, չի զրկի երևանցիներին ու զբոսաջրջիկներին այս հուշարձանից, որը իր մեջ կրում է հայկական ճարտարապետության ոգին, ճաշակը և, ինչու ոչ, Հայաստանի մի փոքր պատմական հատված։

Այս հարյուր օրվա ընթացքում ուսումնասիրվել է քաղաքաշինական ոլորտի 4200 գործ, համաձայնեցվել 300 նախագիծ, տրվել է 170 շինթույլատվություն, կայացվել ապամոնտաժման 22 որոշում: Սրանք թվեր են, որոնք հրապարակում է Երևան քաղաքի գլխավոր ճարտարապետը: Իրականացված ոչ դյուրին աշխատանք, որովհետև այդ ընթացքում, Արթուր Մեսչյանը մեջբերում է իր երգի բառերը, հասցրեց ճաշակել «և՛ քեն, և՛ ոխ», որովհետև ոչ բոլորն են խրախուսում ազնիվ, օրենքի տառին համապատասխան, քաղաքանպաստ գործելաոճը: Չնայած դրան՝ Արթուր Մեսչյանը շարունակում է ամուր մնալ իր սկզբունքներում և ներկայացնում քաղաքի համար ստրատեգիական նշանակություն ունեցող մի քանի նախագծեր, որոնց իրականացումը կբարեփոխի մայրաքաղաքային միջավայրը: Կկառուցվեն Մետրոպոլիտենի Նոր Կայարաններ Աջափնյակում Նոր կայարանների կառուցումը քաղաքի համար ստրատեգիական նշանակություն ունի, բացի այդ կայարանները կիսակառույց վիճակում են, կազմված են նախագծեր, կան ինժեներական հաշվարկներ ու եզրակացություններ, այդ նպատակով արդեն ծախսվել է 250 մլն. դրամ: Երևանի գլխավոր ճարտարապետը մետրոպոլիտենի ընդլայնումը բավական իրատեսական է համարում: Փաթեթ է մշակվում կառավարությանը ներկայացնելու համար: Կկառուցվի Նոր Նորքը Կենտրոնի Հետ Կապող Նոր Ճոպանուղի Ճոպանուղու մարդատար վագոնները պետք է լինեն 12-14 տեղանոց, որ լուծեն Նոր Նորք-Կենտրոն ուղևորափոխադրման, փողոցների բեռնաթափման խնդիրը: Ճոպանուղին պետք է գործի մեծ հաճախականությամբ, բազմամոդուլ լինի: Կունենա երկու կանգառ, կանգառների տեղերը խիտ կառուցապատված Երևանում բարդ է որոշել, բայց այդ խնդիրն էլ է լուծելի, հավատացնում է գլխավոր ճարտարապետը: Համաձայնության են եկել երկու շվեյցարական և իտալական ընկերությունների հետ: Կան ևս երկու ընկերություններ, որոնք կմասնակցեն տենդերին: Եթե մետրոպոլիտենի կառուցումն ավելի երկարաժամկետ է, կախված ավելի մեծ ֆինանսների հետ, ապա ճոպանուղու կառուցումն ավելի արագ է հնարավոր կազմակերպել: Կլուծվեն Աջափնյակում Վթարային Շենքերի Բնակիչների Խնդիրները Քաղաքապետարանը համագործակցում է կառուցապատողների հետ և ամենավտանգավոր իրավիճակում հայտնված բնակիչների խնդիրները կլուծվեն մոտ ապագայում: Ալ. Սպենդիարյանի Անվան Օպերայի և Բալետի Շենքի Տարածքի Երկրորդ Գոտին Վերադարձնել Երևանին: Դա ոչ թե քաղաքի գլխավոր ճարտարապետի կամ քաղաքապետի ցանկությունն է, այլ երևանցու ընդհանրապես: Ինչքան շատ էին բողոքները ժամանակին, որ օպերայի շրջակայքը «այլանդակվում է»: «Զարմանալի է, որ այսօր, երբ ստեղծվել է հնարավորություն վերականգնել օպերայի կանաչ տարածքները, կան մարդիկ, ովքեր բողոքում են, թե «դեռ ոչինչ չարած, քանդում են», տուժում են բիզնեսները: Բիզնեսները չեն տուժում, միայն վերանում է դրանց մի գոտին, որը դուրս էր եկել մայթ, կարծում եմ՝ սեփականատերերը կհասկանան, որ դա քաղաքի պահանջն է»,-ասում է Ա. Մեսչյանը: Չնայած դժվարություններին՝ ծրագրի ավարտին Ազատության հրապարակը և թամանյանական շենքը նոր ու հետաքրքիր լուծումներ կստանան: Հրապարակի վերակառուցումից բացի կլուծվի նաև օպերայի և բալետի շենքի արտաքին ինքնատիպ լուսավորության հարցը: Գլխավոր Ճարտարապետի Հավաստմամբ Կարելի է Լուծված Համարել Նաև Արամի 23 Հուշարձան-Շենքի Հարցը: Ստորագրվել է պայմանագիր կառուցապատող «Էյ Էմ Սի» ընկերության և Մշակույթի նախարարության միջև առ այն, որ կառուցապատողի, տարածքի իրացնողը հեքեքյանը և մշակույթի նախարարությունը կստորագրեն պայմանագիր, ըստ որի կառուցապատողը կտրամադրի 14. մլն դրամ իտալացի ճարտարապետ Լուչիո Պեցցիին հրավիրելու և վերականգնման նախագիծ մշակելու համար: Ավտոտնակներն ու Կրպակները Չեն Սեփականաշնորհվելու Ավտոտնակներն ու կրպակները Երևանի խոցելի կողմերից մեկն են, դրանք գրավել են մեր բակերն ու կանաչապատ տարածքները: Այսուհետ, հավաստիացնում է Ա. Մեսչյանը, չի սեփականաշնորհվելու ոչ մի ավտոտնակ ու կրպակ: Դրանց հետ կկնքվի վարձակալության երկարաձգման պայմանագիր՝ պայմանով, որ ցանկացած պահի, քաղաքի պահանջներից ելնելով, կարող են ապամոնտաժվել: Մանսարդները Կբերվեն Ընդհանուր Տեսքի Մանսարդների կառուցման թույլտվություն Երևանի քաղաքապետարանը կտա միայն այն դեպքում, եթե դիմեն հարևանները միասին, լինի ընդհանուր մեկ նախագիծ ու շինարար: Առանձին դիմումները չեն ընդունվելու: Եթե հարևաններից մեկը չցանկանա մասնակցել, տաևածքը կտրվի կառուցապատողին: Սա արվում է շենքերի մանսարդներին ընդհանուր ճարտարապետական տեսք տալու համար: «Առանց այդ էլ Երևանի բնակֆոնդը քայքայվել է այդ կտոր-կտոր կառուցված մանսարդներով, տուժել են անգամ ամենաարժեքավոր բնակելիները: Ինչպես ժամանակին Նապոլեոն Բոնապարտի հրամանով Փարիզը մանսարդավորվեց, այնպես էլ Մարությանի օրոք կկարողանանք այդ հարցը լուծել: Ի դեպ կառուցապատողները պետք է վերանորոգեն շենքերի աստիճանավանդակները կամ վերելակները: Երկու փորձ արդեն ունենք, սպասում ենք ավարտին, եզրակացությունից հետո կշարունակենք»: Ասֆալտը Կփոխարինվի Սալաքարով Երևանի քաղաքապետարանը նախատեսում է սկսել փողոցների կահավորման ծրագիր, որի շրջանակում որոշ փողոցներ կսալարկվեն: Վերադարձը սալաքարին հնարավորություն կտա ազատվել ասֆալտից ու երկու տարին մեկ ասֆալտը նորոգելու ծախսատար աշխատանքից: Այդ վերակառուցվող փողոցներում հնարավոր կլինի գազի խողովակներն անցկացնել գետնի տակ: Գացախողվակների նման մոնտաժում իրականացվում է միայն երրորդ կարգի պետություններում, ցավոք մեր մայրաքաղաքը հայտնվել է գազախողովակների խայտառակ սարդոստայնում, որից ազատվել հնարավոր է միայն մասնակի, նման վերակառուցվող փողոցներում զուգակցելով նաև այդ աշխատանքները, ասում է Ա. Մեսչյանը: