Ինչպես տեղեկացնում է The New York Times պարբերականը, Չինաստանում պատրաստվում են հսկայական քաղաք ստեղծել, որն իր չափերով աչքի կընկնի ամբողջ աշխարհում: Ըստ նախնական տվյալների՝ նորաստեղծ ագլոմերացիան իրար կմիացնի 22 մլն բնակչություն ունեցող մայրաքաղաք Պեկինը, հարևան Տյանցզին քաղաքն իր 14 մլն բնակչությամբ, ինչպես նաև Հեբեյ նահանգը, որտեղ ներկա պահին ապրում է ավելի քան 72 մլն բնակիչ: Նոր գեր-քաղաքը ստացել է «Կին-ցզին-չժի» (Jing-Jin-Ji) անվանումը համապատասխանաբար վերցնելով յուրաքանչյուր քաղաքի անվանումից մի մասնիկ: Կին մասնիկը վերցված է մայրաքաղաք Պեկինի անվանումից, Ցզին մասնիկը Տյանցզին քաղաքի անվանումից, իսկ վերջին մասնիկ չժին վերցված է Հեբեյ արվարձանի հնագույն Չժիլի անվանումից: «Կին-ցզին-չժի» գեր-քաղաքի ընդհանուր մակերեսը կկազմի 212 հազար քառակուսի կիլոմետր: Նշենք, որ սա մոտ 7 անգամ ավելի է Հայաստանի տարածքից, 85 անգամ ավելի է Մոսկվայի տարածքից, եթե հաշվի առնենք անգամ նոր ավելացված տարածքները և 2 անգամ մեծ է Չինաստանի հարևան Հարավային Կորեայի տարածքից: Ի դեպ, այս նոր ագլոմերացիայի մակերեսը կարելի է համեմատել Բելառուսի հետ, քանի որ վերջիններս մակերեսները գրեթե հավասար են: Այսօր այս 3 վարչական տարածքների ինտեգրացիան ունի բավականին դժվարություններ և տարածքների իշխանություններն իրենց գործողություններն իրար հետ չեն համապատասխանեցնում: Մայրաքաղաքի կենտրոնը բեռնաթափելու նպատակով նախագծի հեղինակները մտադիր են այնտեղից Հեբեյ արվարձանի խիտ բնակեցված տարածքներ տեղափոխել վարչական շինությունները, 1200 գործարան և 50 հիվանդանոց: Սա կօգնի իհարկե մայրաքաղաք անվերջ ձգվող մարդկային հոսքը վերաուղղել դեպի արվարձաններ, որտեղ արդեն կլինեն բարձր վարձատրվող աշխատատեղեր: Ինչպես նաև, որոշ առումով, կթեթևացնի Պեկինի բավականին խիտ բնակեցված պատմական հատվածները: «Կին-ցզին-չժի» քաղաքի շրջանները կունենան խիստ մասնագիտացված ուղղվածություն: Պեկինը կկենտրոնանա մշակութային և տեխնոլոգիական արտադրանքի ոլորտում, Տյանցզինը կզբաղվի գիտական հետազոտություններով, իսկ Հեբեյ արվարձանն էլ կդառնա բավականին էժան հողատարածքների յուրօրինակ պահեստ ապագա գեր քաղաքի շինարարություն համար: Նոր ագլոմերացիայում կկառուցվի 18 նոր ավտոճանապարհ և մետրոյի 1 նոր գիծ: Ի դեպ, տրանսպորտային ենթակառուցվածքների զարգացման ոլորտում հիմնական շեշտը դրվում է արագընթաց երկաթգծի վրա: Ստորգետնյա գնացքները կապահովեն հսկա քաղաքի ամենահեռավոր հատվածների շփումն իրար հետ; Նշենք, որ «Կին-ցզին-չժի» քաղաքի նախագիծը Չինաստանում քննարկվում է արդեն ավելի քան 10 տարի, և միայն ընթացիկ տարվա հուլիսին չինական կառավարությունը հավանություն է տվել նախագծին: Նախագծի հեղինակները համոզված են, որ գեր-քաղաքը հավակնում է դառնալ 2022 թվականի ձմեռային Օլիմպիական խաղերի անցկացման վայրը:
Բրիտանական «Պոպուլուս» (Populous) ճարտարապետական ընկերությունը նախագծել է մարզադաշտ, որը նախատեսված է 2 տարբեր սպորտաձևերի համար: Շարժական հատակով մարզադաշտում հնարավոր կլինի խաղալ թե ամերիկյան, թե անգլիական ֆուտբոլ: Ի դեպ, այս նոր մարզադաշտը կառուցվում է «Տոտտենհեմ Հոտսպուր» (Tottenham Hotspur) անգլիական ֆուտբոլային ակումբի սեփական հարկի տակ խաղերն անցկացնելու նպատակով: Ինչպես տեղեկացնում է անգլիական ակումբի պաշտոնական կայքը, Լոնդոնի հյուսիսում կառուցվելիք մարզադաշտի բացման արարողությունը նախատեսված է 2018 թվականի ամռանը: Նոր մարզադաշտը նախատեսված է ավելի քան 61 հազար մարզասերի համար, իսկ տրիբունաներից մեկն ի վիճակի կլինի տեղավորել մոտ 17 հազար երկրպագուներ: Ի դեպ, շինարարության ավարտից հետո այս տրիբունան կդառնա ամենամեծ մշտական անշարժ հարթակը Մեծ Բրիտանիայում: Հիմնական մարզադաշտը բնական խոտածածկով նախատեսված է ավանդական ֆուտբոլի համար, իսկ արհեստական խոտածածկով պատված ստորգետնյա դաշտը՝ ամերիկյան ֆուտբոլի համար: Վերջինս ի վիճակի է հյուրընկալել նաև այլ սպորտաձևերի մրցելույթներ: Նորագույն մարզադաշտն այցելուներին նաև մեկ այլ հնարավորություն է ընձեռում: Մարզադաշտի տանիքը բաց է լինելու մարզասերների առաջ: Այստեղ 40 մետր բարձրության վրա տեղակայվելու է «Երկնային զբոսանք» (Sky Walk) անվանումը ստացած դիտահարթակը: Մարզադաշտի մուտքը նույնպես տարբերվելու է իր տեսակով: Վերջինս եռահարկ շինություն է, որտեղ տեղակայվելու են ֆուտբոլային ակումբի անվանական իրերի վաճառքով զբաղվող խանութ-սրահը, ակումբի ինտերակտիվ թանգարանը, և սրահ, որտեղ ցուցադրվելու են ակումբի մրցանակները: Այս բազմաֆունկցիոնալ մարզադաշտը կառուցվելու է Լոնդոնի հյուսիսում նախատեսված հսկայական «Նորթամբերլենդ Դեվելոփմենթ փրոջեքթ» (Northumberland Development Project) նախագծի շրջանակներում: Այս նախագծի շրջանակներում մարզադաշտի շուրջը կտեղակայվեն նաև 579 բնակարաններով 4 բնակելի շենքեր, բժշկական կենտրոն, հյուրանոց 180 համարներով, ինչպես նաև սրճարաններ և հանրային տարածքներ: Նախագծի բնակելի հատվածի նախագծմամբ զբաղվել է «Էլլիես և Մորրիսոն» (Allies and Morrison) ճարտարապետական ընկերությունը: Ըստ նախնական տվյալների՝ շենքերը կունենան 16-ից 32 հարկ, որոնցում կտեղակայվեն 1, 2 և 3 սենյականոց բնակարաններ յուրաքանչյուրը սեփական պատշգամբով: Նախատեսվում է կառուցել նաև 25 հազար քառակուսի մետր մակերեսով գրասենյակային տարածքներ, ինչպես նաև ստորգետնյա ավտոկայանատեղի նախատեսված 275 ավտոմեքենայի և 900 հեծանիվերի համար:
Վերջին 40 տարվա ընթացքում առաջին անգամ Փարիզի հարավային թաղամասում նախատեսվում է նորագույն երկնաքեր կառուցել: Շինարարության ավարտից հետո 2018 թվականին 42 հարկանի եռանկյունաձև «Տուր Տրայանգլ» (Tour Triangle) երկնաքերը կդառնա Փարիզի բարձրությամբ երրորդ երկնաքերը՝ զիջելով միայն 324 մետր բարձրությամբ «Էյֆելյան Աշտարակին» և 210 մետր բարձրությամբ «Մոնպառնանս» երկնաքերին: Այս յուրօրինակ բրգաձև աշտարակի շուրջ հավաքվել է բավականին հեղինակավոր շինարարական թիմ: Երկնաքերի նախագծման աշխատանքներով զբաղվում է շվեյցարական «Հերցոգ և դե Մյուրեոն» (Herzog & de Meuron's) ճարտարապետական ընկերությունը, իսկ հիմնական կառուցապատողը կլինի եվրոպական ամենահայտնի ընկերություններից մեկը՝ «Յունիբեյլ Ռոդամքոն» (Unibail Rodamco), որը պատրաստվում է ավելի քան 555 մլն ԱՄՆ դոլար գումար ներդնել այս նախագծի իրականացման նպատակով: Ըստ նախնական տվյալների՝ նորագույն բրգաձև աշտարակում կտեղակայվեն 70 հազար քառակուսի մետր մակերեսով գրասենյակներ, ռեստորաններ, մշակութային կենտրոններ, ինչպես նաև նախատեսվում է բացել մոտ 120 սենյակներից բաղկացած 4-աստղանի հյուրանոց: Այս նախագիծն առաջին անգամ հանրային քննարկման ներկայացվել է դեռևս 2008 թվականին, սակայն այն ժամանակ երկնաքերի կառուցումն անհնարին էր: Բանն այն է, որ 7 տարի առաջ երկրի օրենքները արգելում էին նման բարձրության շինություն կառուցել: Այսօր որոշ օրենքներ փոխվել են: Փոփոխություններ են կատարվել նաև նախագծում, մասնավորապես՝ սկզբում նախատեսվում էր գրասենյակային տարածքներին հատկացնել 80 հազար քառակուսի մետր մակերես, այսօր այն նվազել է: Ինչպես տեղեկացնում է France 24 լրատվական գործակալությունը, երկրորդ քվերակությամբ մայրաքաղաքի Քաղաքային խորհուրդը հաստատել է նախագիծը 87 կողմ և 74 դեմ ձայներով: Առաջին քվերակությունը տեղի էր ունեցել 2014 թվականի նոյեմբերին: Նախորդ անգամ պատգամավորների մեծամասնությունը դեմ էին արտահայտվել: Սակայն Փարիզի քաղաքապետ Էնն Իդալգոն կարողացել է բոյկոտել առաջին քվերակությունը՝ պատճառաբանելով, որ անմիջապես նիստից հետո որոշ տվյալներ դարձել են հանրությանը հասանելի: Այս անգամ տեղի է ունեցել բացառապես գաղտնի քվեարկություն: Շինարարության ավարտից հետո «Տուր Տրայանգլ» երկնաքերը կդառնա առաջին և միակ երկնաքերը Պորտ դե Վերսալ թաղամասում, քանի որ երկնաքերերի նախագծերը հիմնականում առաջարկվում են Փարիզի գործարար Լա Դեֆենս թաղամասում կառուցվելու նպատակով: Վերջին տարիների ընթացքում թաղամասի բնակիչները, հասարակական կազմակերպությունները և «Կանաչների քաղաքական կուսակցությունը» հիմնականում բողոքարկում էին երկնաքերի կառուցման բոլոր փորձերը: Ակտիվիստներին դուր չէր գալիս նախատեսված երկնաքերի էներգետիկ անարդյունավետությունը, շրջակա միջավայրին հասցվելիք հնարավոր վնասը և ճարտարապետական արդիական լուծումներով նախագծված կառույցի առկայությունը: Նշենք, որ մայրաքաղաքում կառուցված առաջին և վերջին երկնաքերը «Մոնպառնաս աշտարակ»-ն է, որի շինարարությունը ավարտվել է դեռևս 1973 թվականին:
Բրիտանացի միապետերի պաշտոնական նստավայրը՝ Լոնդոնում գտնվող Բուքինգեմյան պալատը, շտապ վերանորոգման կարիք ունի: Ըստ փորձագետների՝ վերակառուցման բյուջեն կկազմի ավելի քան 237 մլն ԱՄՆ դոլար և կտևի մոտ 10 տարի: Բուքինգեմյան պալատում վերանորոգման աշխատանքեր չեն կատարվել Ելիզավետա 2-րդ թագուհու գահադրման օրվանից, այսինքն՝ մոտ 60 տարի: Լայնամաշտաբ շինարարական աշխատանքներն իրականացնելու համար երկու տարբերակ է դիտարկվում: Մի դեպքում հնարավոր է, որ իշխանական ընտանիքը և ծառայողական անձնակազմը չլքեն միապետական նստավայրը, սակայն այդ դեպքում վերակառուցումը կարող է ավելի երկար տևել և նախատեսվածից ծախսատար լինել: Մյուս պարագայում բոլորը պետք է տեղափոխվեն պալատից: Նշենք, որ նման որոշում կայացնելու պարագայում, 1837 թվականից ի վեր, սա կլինի առաջին անգամ, որ երկրի միապետը լքում է թագավորական նստավայրը: Փորձագետների տվյալներով՝ 775 սենյականոց պալատը գտնվում է այնպիսի վիճակում, որ վերանորոգման ընթացքում որոշ համակարգեր, մասնավորապես՝ էլեկտրամատակարարման, ջրամատակարարման և կոյուղու ցանցերը, պետք է ամբողջությամբ փոխարինվեն: Բացի այդ սենյակների մեծ մասը չի կահավորվել թագուհու գահադրման օրվանից, իսկ պալատի հիմնական հատվածներն էլ այնպիսի տխուր վիճակում են գտնվում, որ մի քանի տարի առաջ արքայադուստր Աննան հրաշքով չի վնասվել ընկած աղյուսե կտորի պատճառով: Ի սկզբանե Բուքինգեմյան պալատը հայտնի է եղել «Բուքինգեմ Հաուս» անվանումով և կառուցվել է 1703 թվականին հերցոգ Բուքինգեմի համար: Այնուհետև, 1837 թվականին, Վիկտորիա թագուհու գահադրման պահից ի վեր այն դարձել է անգլիական միապետերի նստավայր:
ԱՄՆ-ի և Կուբայի կառավարությունները հայտարարել են 860 մլն ԱՄՆ դոլար բյուջեով համատեղ իրագործվելիք նախագծի մասին, որը ենթադրում է ամերիկացի հանրահայտ գրող Էռնեստ Հեմինգուեյի առանձնատան վերականգնում: «Ֆինկա Վիջիա» (Finca Vigia) առանձնատունը, որտեղ ավելի քան 20 տարի՝ 1939-1961 թվականներին, ապրել և ստեղծագործել է գրողը, գտնվում է Հավանայի արվարձաններում: Հենց այս առանձնատանն էլ գրողը ստեղծել է իր գլուխգործոցներից մեկը՝ «Ծերունին և ծովը», որի համար 1954 թվականին արժանացել է «Նոբելյան» մրցանակի: Կուբա տեղափոխվելուց հետո Հեմինգուեյը հաստատվել է Հավանայի «Մունդոս» (Mundos) հյուրանոցում և հետո միայն տեղափոխվել գաղութատիրական ոճով կառուցված առանձնատուն: ԱՄՆ-ի և Կուբայի միջև կնքված պայմանագիրը ծրագրի իրականացման շրջանակներում հնարավորություն է տալիս ԱՄՆ-ին շինանյութ ներկրել «Ազատության կղզի»: Նշենք, որ Կուբայում 1959 թվականին տեղի ունեցած հեղափոխությունից և ԱՄՆ-ի հետ բոլոր դիվանագիտական հարաբերությունները սառեցնելուց հետո սա առաջին նմանօրինակ քայլն է: Հեմինգուեյի առանձնատան վերակառուցման նախագիծը ենթադրում է բուն առանձնատան ամրացման և վերակառուցման աշխատանքները, որը Կուբայի ծանր կլիմայական պայմանների ազդեցությամբ բավականին վնասվել է: Բացի այդ նախատեսվում է նաև նոր փոքրիկ ենթակառույց ստեղծել, որտեղ գիտաշխատողները կկարողանան վերականգնել հեղինակի հազարավոր աշխատանքները, այդ թվում՝ անավարտ նամակներ և սևագրություններ: Հեմինգուեյի առանձնատան վերակառուցման շուրջ Կուբայի իշխանությունների հետ բանակցությունները սկսել են դեռևս 2005 թվականին, սակայն 2 պետությունների միջև լարված հարաբերությունների պատճառով, նախագիծն այդպես էլ հնարավոր չի եղել իրականացնել: Նշենք, որ գրողի մահից հետո նրա այրին առանձնատունն իր ամբողջ գույքով, անգամ գրողի հագուստն ու մողեսների հավաքածուն, նվիրաբերել է Կուբայի կառավարությանը, որպեսզի այստեղ թանգարան բացվի: Հեմինգուեյը համարվում է ամերիկացի ամենահայտնի գրողներից մեկը: Նրա գրչին են պատկանում այնպիսի գլուխգործոցներ, ինչպիսիքն են՝ «Ում մահն է գուժում զանգը» «Ծերունին և ծովը», «Տոն, որը միշտ քեզ հետ է» և «Հրաժեշտ զենքին»:
