Չինաստանը շարունակ ռեկորդներ է գրանցում ինչպես տնտեսական, այնպես էլ ժողովրդագրական աճի տեմպերով: Ամեն տարի երկրի տարածքում կառուցվում են նախորդներից ավելի զարմանալի և ամենակարևորը մաշստաբային նախագծեր: Այս անգամ հանրահայտ ճարտարապետական ընկերությունները միացել են, որպեսզի նախագծեն աշխարհում ամենամեծ ուղևորային օդային տերմինալը, որը տարեկան կարող է սպասարկել 45 մլն ուղևոր: Ճարտարապետության ոլորտում աշխարհի հանրահայտ 2 ընկերությունները՝ «ԷյԴիՓի Ինջընիրի»-ն (ADP Ingenierie - ADPI) և «Զահա Հադիդ Արքիթեքթս»-ը (Zaha Hadid Architects) ավարտել են «Պեկինի Նոր Օդանավակայանի Ուղևորային Տերմինալի» (Beijing new airport terminal building) նախագծման աշխատանքերը: Քաղաքի հյուսիսային հատվածում դեռևս 2008 թ-ին հանրահայտ Foster+Partners-ի նախագծով կառուցված միջազգային օդանավակայանն աշխատում է իր ամբողջ ծանրաբեռնվածությամբ՝ երբեմն անգամ գերազանցելով այն: Հաշվի առնելով այս փաստը՝ Պեկինի հակառակ ծայրամասում՝ Դասին (Daxing) շրջանում, կկառուցվի այս հսկա նոր տերմինալը: Ինչպես տեղեկացնում է Gizmag ինտերնետային պարբերականը, նոր աստղաձև միջազգային օդանավակայանի ընդհանուր մակերեսը կկազմի է 700 հազար քառակուսի մետր: 13,8 մլրդ. ԱՄՆ դոլար (պատկերացնելու համար՝ Հայաստանի 2015թ. բյուջեյից հինգ անգամ ավելի) ընդհանուր բյուջեով օդանավակայանի բացումը նախատեսված է 2018 թ-ին: Ճարտարապետների խոսքերով, տերմինալն այնպես կնախագծվի, որպեսզի այն կապված լինի տրանսպաորտային բոլոր հանգույցների հետ: Բացի այդ իշխանությունները կարծում են, որ այս նոր օդանավակայանը հնարավորություն կտա ապահովել Դասին շրջանի տնտեսական զարգացումը:

Պեկինի Մենթոուգոու շրջանում կառուցվել է 4 գրասենյակային շինություններից բաղկացած համալիր, որը նման է մոսկովյան Կրեմլի հանրահայտ եկեղեցիներից մեկին (Благовещенский собор): Տեղական ԶԼՄ-ների փոխանցմամբ յուրօրինակ գմբեթներով շենքը կառուցվել է տեղական կառավարման մարմինների համար: Ըստ նախնական տվյալների` այնտեղ կտեղակայվեն շրջանի սեյսմոլոգիական բյուրոն, ջրային ռեսուրսների վարչությունը, լանդշաֆտային և անտառտնտեսության բյուրոն, ինչպես նաև տեղական օդերևութաբանական ծառայությունը: Նշենք, որ վերջինս արդեն տեղափոխվել է իրեն հատկացված նոր շենք, իսկ մյուս պետական ծառայությունների տեղափոխությունը նախատեսված է 2014 թ-ի սկզբին: Նշենք, որ տեղական ԶԼՄ-ները ոչ մի կերպ չեն մանրամասնում` ինչու է չինական պետական ծառայությունների գրասենյակային համալիրը կառուցվել ռուսական ճարտարապետության ոճով: Միայն նշվում է, որ գրասենյակներից մեկի բյուջեն կազմել է 3.5 մլն ԱՄՆ դոլար, մյուսինը` ավելի քան 1.5 մլն ԱՄՆ դոլար, իսկ մյուս երկուսինը չի հայտարարվում: Ի դեպ, Չինաստանում սա առաջին դեպքը չէ, երբ պետության կամ գործարարների կողմից կառուցվում են աշխարհում գոյություն ունեցող ճարտարապետական գլուխգործոցների թանկարժեք նմանակներ: Չինաստանում կան նմանատիպ տասնյակ կրկնօրինակներ՝ մասնավորապես, Ֆույան նահանգի իշխանությունները կառուցել են Վաշինգտոնի Կապիտոլիումի կրկնօրինակը, Սպիտակ տան կրկնօրինակը կառուցվել է Խանչժոու քաղաքում, Նոտր Դամ Դյու Օ-ի նմանակը կառուցվել է Չժենչժոում և այլն: Նշենք նաև, որ այս բնագավառում չինացիներն ավելին են գնացել և սկսել են կրկնօրինակել անգամ հանրահայտ քաղաքների ամբողջական թաղամասեր: Չինաստանի կառավարության կողմից թանկարժեք պետական շինությունների կառուցման արգելանք է սահմանվել այն պահից հետո, երբ պետությանը պատկանող դեղագործական Harbin Pharmaceutical Group կորպորացիան իր գրասենյակի ներքին հարդարման աշխատանքներն իրականացրեց Վերսալյան պալատի ոճով:

Պեկինի արվարձաններում գտնվող 26-հարկանի բնակելի բարձրահարկի վերնահարկում չինական բժշկական ընկերություններից մեկի նախագահ պրոֆեսոր Չժան Լին (Zhang Lin) անօրինականորեն կառուցել է յուրօրինակ դղյակ` «Լեռնային Փենթհաուս»: Յուրօրինակ տան շինարարությունը սկսվել է 2007 թ-ին և Լին 6 տարի է ծախսել այն ավարտելու համար: Սկզբում նա տանիքին պարզապես տեղադրել է բնապատկերի հատվածներ՝ սիզամարգեր, արահետներ և ծաղկաթումբեր: Այնուհետև նա որոշել է իր նախագծին մասշտաբայնություն հաղորդել և կառուցել իր երազանքների տունը: Գործարարը 26-րդ հարկ է բարձրացրել մի քանի տոննա հող, կոպիճ, պլաստիկ և այլ շինանյութեր իր առանձնատան շուրջը ստեղծելով ժայռային բնապատկեր ծառերով և թփերով: Չինացի պրոֆեսորի կողմից սկսված լայնածավալ շինարարական աշխատանքների ժամանակ շենքի բնակիչները բազմաթիվ անգամ դիմել են տեղի իշխանություններին: Նրանց խոսքերով արդեն մի քանի տարի իրենց անգամ գիշերները հանգիստ չի տալիս շինարարական աղմուկը, բացի այդ երկնաքերի տանիքի նոր կառույցը վնասել է կոմունալ հարմարությունները և վտանգում է շենքի կայունությանը: Մի քանի բնակիչներ ստիպված են եղել լքել իրենց բնակարաններն անվերջանալի աղմուկի պատճառով, իսկ որոշ բնակարաններում վնասվել են խողովակներն ու պատերը: Նշենք, որ չինական քաղաքաշինական օրենքների համաձայն՝ շինության կառուցվածքում և նախագծում որևէ փոփոխություն կատարելու համար պետք է ունենալ համապատասխան թույլտվություն: Հետևաբար, Պեկինի Հայդյան (Haidian) շրջանի իշխանությունները պահանջել են գործարարից օգոստոսի 12-ից սկսած 15 օրյա ժամկետում ապամոնտաժել անօրինակաn շինությունը: Եթե պրն. Չժանը չներկայացնի իր քայլերի օրինականությունն ապացուցող թույլտվություն կամ էլ չապամոնտաժի անօրինական կառույցը, ապա կառավարության թույլտվությամբ այդ գործողությունները կիրականացնեն տեղական իշխանությունները: Ամենազարմանալին այս պատմության մեջ այն է, որ տեղային իշխանությունները վեց տարի շարունակ, չնայած բազմաթիվ բողոքների, «չեն նկատել» բարձրահարկի տանիքին իրականացվող լայնածավալ շինարարական աշխատանքները:

Ընդամենը մի քանի տարի առաջ Պեկինում հանդիսավորությամբ և հպարտությամբ բացվեց Ազգային մարզադաշտը, որը հայտնի է նաև «Թռչնի բույն» (Bird’s Net) անվանմամբ՝ ճարտարապետության հրաշքն ու 2008 թ-ի Օլիմպիական խաղերի կենտրոնական կառույցը: Սակայն, ցավոք շինարարության ավարտից ընդամենը 4 տարի հետո Reuters լրատվական գործակալության ֆոտոլրագրող Դեյվիդ Գրեյը (David Grey) ամբողջ աշխարհին ներկայացրեց չoգտագործվող և լքված մարզադաշտի լուսանկարները: Նա նաև բացահայտեց, որ մի շարք այլ Օլիմպիական շինություններ, ինչպես օրինակ՝ հեծանվահրապարակը, թիավարության և ծովափնյա վոլեյբոլի հրապարակները, նույնպես չեն օգտագործվում և հետզհետե ավերվում են: NPR լրատվական կայքի հաղորդմամբ, «Թռչնի բույն» մարզադաշտի նախագծման խորհրդատու Այ Վեյվեյը (Ai Weiwei) հասկացավ, որ նոր մարզադաշտը դարձավ բազմաթիվ տհաճ քննարկումների առարկա և չինտեգրվեց քաղաքի կյանքին: Եվ քանի որ 2008 թ-ի Օլիմպիական խաղերից հետո մարզադաշտը գրեթե չի օգտագործվել, իսկ վերջինիս պահպանման համար տարեկան անհրաժեշտ է մոտ 10 մլն ԱՄՆ դոլար, ապա երբեմնի ծաղկող շինությունն այսօր հետզետե ավերվում է: Նույն սխալները չկրկնելու, «Օլիմպիական քրոնիկ ժառանգությունից» և ֆինանսական ծանրությունից խուսափելու նպատակով, 2012 թ-ի լոնդոնյան Օլիմպիական խաղերի կազմակերպիչները մեծ ուշադրություն դարձրին կառույցների կայունությանը՝ հույս ունենալով երկարացնել թանկ և յուրօրինակ օլիմպիական շինությունների կյանքը: International Herald Tribune ինտերնետային պարբերականի հաղորդմամբ, Օլիմպիական խաղերի կազմակերպիչները հասկացան, որ մշտական կառույցների կարիք չկա, և Լոնդոնի Օլիմպիական խաղերի շատ շինություններ նախագծեցին այնպես, որ խաղերից հետո վերջիններս հեշտությամբ հնարավոր լինի կամ վերափոխել, կամ էլ ապամոնտաժել: Այսպես՝ 12 հազար հանդիսատեսի համար նախատեսված բասկետբոլային մարզահրապարակը կարող է դառնալ մեծագույն ժամանակավոր շինությունը Օլիմպական խաղերի ողջ պատմության ընթացքում: Կազմակերպիչները համոզված են, որ խաղերից հետո հնարավոր կլինի հեշտությամբ ապամոնտաժել ողջ կառույցը, ներառյալ 12 հազար նստատեղերը, ենթակառուցվածքները, անգամ հանդերձարանները: 55 հազար հանդիսատեսի համար նախատեսված օլիմպիական մարզադաշտի տանիքն էլ խաղերից հետո կարելի է ապամոնտաժել: Նշենք, որ վերջինիս շինարարության համար պահանջվել է 3 անգամ ավելի քիչ պողպատ, քան «Թռչնի բնի» կառուցման ժամանակ: «Վորլդ Վայլդլայֆ» հիմնադրամի (World Wildlife Fund) և «Բիորեջիոնալի» (BioRegional) տարածած վերլուծությունը անցած շաբաթ հաստատեց, որ այս Օլիմպիական խաղերը հասան իրենց կանաչ նպատակին: Անխոս 2012 թ-ի լոնդնոյան Օլիմպիական խաղերը չեն կարող ամբողջությամբ լինել էկոլոգիապես մաքուր և կայուն: Բանն այն է, որ խաղերի ժամանակ Մեծ Բրիտանիայի մայրաքաղաք ժամանած 600 հազարից ավելի զբոսաշրջիկները հսկայական ծանրաբեռնվածություն կառաջացնեն տրասպորտային միջոցերի վրա, դրանով իսկ մեծացնելով վառելիքի օգտագործումն ու շրջակա միջավայր արտանետված թունավոր նյութերի քանակը: Բայց քանի որ ողջ աշխարհն այսօր ձգտում է կայուն զարգացման, ապա շատ հնարավոր է, որ հաջորդ Օլիմպաիական խաղերի ժամանակ այս հարցն էլ լուծվի:

Ինչպես տեղեկացնում է Chinadaily ինտերնետային աղբյուրը, Պեկինում նախատեսվող ամենաբարձր աշտարակի կառուցապատողները հայտարարել են, որ նախագծի հիմարկեքի արարողությունը նախատեսված է սեպտեմբերի 19-ին: Նախագծի պատվիրատուն «ՍիԱյԹիԱյՍի Գրուփ» (CITIC Group - China International Trust and Investment Corporation)), ընկերությունն է, որը դեռ նախորդ տարվա դեկտեմբերի 21-ին քաղաքի կենտրոնական գործարար թաղամասում (Central Business District) ձեռք էր բերել 11.478 քառակուսի մետր տարածքի իրավունք՝ վճարելով 563 մլն ԱՄՆ դոլար: Ընկերությունը նախատեսում է կառուցել 510 մետր բարձրությամբ և 104 հարկանի աշտարակ, սակայն վերջնական նախագիծը դեռ հաստատված չէ և ընկերությունը սպասում է մունիցիպալ կառավարության թույլտվությանը: Նոր կառուցվող երկնաքերը կանվանվի «Չժունգո Զուն» (Zhongguo Zoon), ինչը նշանակում է Չինաստանի գավաթ: Ըստ նախնական տվյալների՝ շինարարությունը կավարտվի 5-7 տարուց, և արդյունքում երկնաքերը կունենա 350 հազար քառակուսի մետր հատակների ընդհանուր մակերես: Աշտարակը կկառուցվի քաղաքի կենտրոնական գործարար թաղամասի հյուսիսային հատվածում, որտեղ գտնվում են մի շարք հայտնի միջազգային կազմակերպությունների գրասենյակներ: Այստեղ է գտնվում նաև Պեկինի ներկայիս ամենաբարձր Չինաստանի համաշխարհային առևտրային կենտրոնի «3-րդ Աշտարակը» (Tower 3): Նշենք, որ երկնաքերի նախագծում գերակշռում են չինական ավանդական մշակույթի տարրերը, իսկ շինարարության ավարտից հետո այն քաղաքի բնակիչներին կհիշեցնի չինական հնագույն քաղաքները և լավագույնս կներկայացնի մայրաքաղաքը: