Աշխարհագրորեն բավականին փոքրիկ Իսրայելը շատ կարևոր հայտարարություն և քայլ է կատարել արևային էներգետիկայի բնագավառում: Վերջերս երկրի քաղաքական գործիչները և բնապահպանները հավաքվել էին Երուսաղեմում՝ երկրի Ազգային Ժողովի բակում, մասնակցելու խորհրդարանի տանիքին գտնվող աշխարհում ամենամեծ մակերեսով «արևային դաշտի» բացման արարողությանը: Նշենք, որ այսօր Քնեսեթը համարվում է աշխարհում ամենաընդարձակ «արևային տանիքով» խորհրդարանը: Նրան հետևում է Գերմանիայի Բունդեսթագը, իսկ երրորդ տեղում է Ավստրայի խորհրդարանի շենքը: Խորհրդարանի և հարակից շինությունների տանիքներին տեղադրվել են մոտ 1500 արևային վահանակներ՝ 5000 քառակուսի մետր ընդհանուր մակերեսով: Ի դեպ, «արևային տանիքի» էներգիայի արտադրման ընդհանուր հզորությունը կկազմի 450 կիլովատ, և այն կկարողանա բավարարել Քնեսեթի էներգետիկ պահանջների 10 տոկոսը: «Արևային տանիքի» բացման հանդիսավոր արարողության ժամանակ Քնեսեթի նախագահ Յուլի Էդելշտեյնը հայտարարել է, որ սա զուտ արևային նախագիծ չէ, այլ ուղերձ՝ ուղղված ամբողջ աշխարհին: Սա ոչ միայն հեղափոխություն է էներգամատակարարման ոլորտում, այլև նոր գաղափար և ուղի: Խորհրդարանի տանիքին արևային վահանակների տեղադրումը 2014 թ-ի հունվարին հաստատված «Կանաչ Քնեսեթ» նախագծի միայն մի մասն է կազմում: Նախագծի հիմնական նպատակն է Իսրայելի խորհրդարանի շենքը վերածել կայուն զարգացման մոդելի ամբողջ աշխարհում: Արևային վահանակների տեղադրումից բացի նախագծի շրջանակներում նախատեսված են նաև մի շարք այլ միջոցառումներ: Մասնավորապես, խորհրդարանի բոլոր էլեկտրական լամպերը կփոխարինվեն լուսադիոդային լամպերով, կտեղադրվեն օդորակման և ջրօգտագործման նոր խնայող համակարգեր և այլն: Ըստ նախնական տվյալների՝ բոլոր այս միջոցառումների իրականացման արդյունքում 2015 թ-ի ավարտին խորհրդարանը կկարողանա կրճատել էներգիայի օգտագործումը մեկ երրորդով: Նշենք, որ վերոնշյալ միջոցառումը 13 ենթանախագծերից կազմված «Կանաչ Քնեսսեթ» նախագծի միայն մի փուլն են կազմում: Բոլոր հաստատված նախագծերը տնտեսապես կենսունակ են, և նախատեսվում է, որ ներդրվելիք 1.8 մլն ԱՄՆ դոլար գումարը 5 տարի անց կվերադարձվի:
«ՍքայԹրան» (SkyTran) ընկերությունը նախատեսում է կառուցել 500 մետր երկարությամբ երկնային երկաթգիծ Իսրայելի «Աերոսփեյս Ինդասթրիս» (Israel Aerospace Industries) կոնցեռնի տարածքում: Ըստ նախնական տվյալների` տրանսպորտի նորագույն այլընտրանքային մեթոդը շահագործման կհանձնվի 2015 թ-ին: Յուրաքանաչյուր երկնային ավտոմեքենա կկարողանա տեղափոխել 2 ուղևորի, բայց ոչ թե ավանդական եղանակով, այլ կախված՝ մագնիսական երկաթգծի օգնությամբ: Ավտոմեքենաները սկզբնական շրջանում կերթևեկեն 70 կմ/ժամ արագությամբ, հետագայում, իհարկե, արագության բարձրացման հնարավորությամբ; Ի դեպ, ուղևորները կկարողանան երկնային ավտոմեքենա պատվիրել և կառավարել սմարթֆոնների օգնությամբ` նախապես նշելով այն անհրաժեշտ կայարանը, որտեղ պետք է մոտենա մեքենան: Նշենք, որ այս նախագիծը փորձնական ծրագիր է, որի հաջողությունից է կախված վերջինիս հետագա կենսունակությունը: Եթե այս փոքրիկ յուրօրինակ երկաթգիծն իրեն արդարացնի, ապա «ՍքայԹրան» ընկերությունը նախատեսում է ավելի երկար երկնային երկաթգծեր կառուցել Հնդկաստանում և ԱՄՆ-ում: «ՍքայԹրան» ընկերությունը ստեղծվել է Կալիֆորնիայում «NASA»-ի գիտական կենտրոնի հիման վրա, և նպատակն է հեղափոխություն կատարել ավանդական տրանսպորտային միջոցների շրջանում:
Իսրայելը, որը վաղուց համարվում է արևային էներգետիկայի հիմնադիրներից մեկը, կիզիչ արևի երկիր է: Հաշվի առնելով ամբողջ տարվա ընթացքում ջերմացնող արևի առավելությունները` Իսրայելը նախատեսում է Նեգևի անապատում կառուցել 121 մեգավատ հզորությամբ արևային էլեկտրակայան, որը էլեկտրաէներգիայով կապահովի մոտ 40 հազար տներ: «Աշալիմ արևային էլեկտրակայան» (Ashalim power plant) անվանումը ստացած էլեկտրակայանի շինարարությունը նախատեսվում է սկսել 2014 թ-ին և ավարտել 2016 –ին: Շինարարության ավարտից հետո այն կդառնա Իսրայելի խոշորագույն արևային էլեկտրակայանը, և երկիրը մի քանի քայլով կմոտենա իր առջև դրված նպատակին, ինչը ենթադրում է մինչև 2020 թ-ն արտադրվող ընդհանուր էներգիայի 10 տոկոսը ստանալ այլընտրանքային աղբյուրներից: «Աշալիմ արևային էլեկտրակայանը» մշակվում է «Մեգալիմ արևային էներգիա» (Megalim Solar Power) ընկերության կողմից, որը կազմավորվել է ամերիկյան արևային էներգիայի մշակմամբ զբաղվող «Բրայթսորս Էներջի» (Brightsource Energy) և ֆրանսիական էներգետիկ և տրանսպորտային «Ալստոմ» (Alstom) ընկերությունների համագործակցության արդյունքում: Ըստ նախնական տվյալների` նախագծի շինարարության ընդհանուր բյուջեն կկազմի 1.1 մլրդ ԱՄՆ դոլար: Հարկ է նշել, որ «Բրայթսորս Էներջի» ընկերությունը նմանատիպ նախագծերի իրականացման բավականին փորձ ունի: Հենց այս ընկերությունն է կալիֆորնիական Մոխավե անապատում կառուցել 377 մեգավատ հզորությամբ աշխարհի խոշորագույն արևային «Իվանպահ» ջերմաէլեկտրակայանը: Իր նախագծերում «Բրայթսորս Էներջի» ընկերությունն օգտագործում է հելիոստատներով հայելիներ (այս սարքը հայելին պտտում է այնպես, որ միշտ այն հետևի արևի ճառագայթներին), որոնք արևի ճառագայթներն ուղղում են դեպի աշտարակներ, որտեղ առաջանում է տուրբիններն աշխատեցնող գոլորշին: Այս արևային ջերմային էլեկտրակայանը համարվում է ապագայում կառուցվելիք 3 նախագծերից մեկը: Ի դեպ, երբ երեք նախագծերն էլ գործարկվեն «Աշալիմ արևային էլեկտրակայանը» իր մեծությամբ կդառնա հինգերորդն աշխարհում: 250 մեգավատ հզորությամբ էլեկտրակայանն ի վիճակի կլինի ապահովել երկրի էլեկտրաէներգիայի պահանջարկի 2.5 տոկոսը: Նշենք, որ Հայաստանում 1060 ՄՎտ դրվածքային հզորությամբ միջուկային նոր էներգաբլոկի կառուցման համար, ըստ նախնական տվյալների, կպահանջվի 5,2-7,2 մլրդ. ԱՄՆ դոլար, բուն շինաշախատանքների համար՝ 5-7 տարի։ Ստացվում է, որ արևային էներգիայի օգտագործումը լինելով անվտանգ, տնտեսապես նույնպես առավել նպատակահարմար է դառնում (250 Մվտ-1.1 մլրդ ԱՄՆ դոլար): Տվյալ դեպքում նաև չի առաջանում վառելիքի կարիք, որն իր հերթին բերում է բացառիկ էներգետիկ անկախության: Իհարկե, Հայաստանում արևային օրերը զիջում են Իսրայելին, բայց անգամ այս հանգամանքում, պետք է լուրջ մտածել այս այլընտրանքի ակնհայտ նպատակահարմարության մասին...
Իսրայելական SFARO դիզայներական ընկերությունը 40 քառակուսի մետր մակերեսով բնակարանը վերածել է անսահման տարածության: Հանճարեղ նախագծման և ստեղծագործական պլանավորման շնորհիվ Թել-Ավիվում գտնվող փոքրիկ բնակարանը թվում է ավելի մեծ, քան այն իրականում կա, տեղեկացնում է The Inhabitat կայքը: Ընկերության մասնագետները բնակարանի բոլոր հիմնական կոմունալ հարմարությունները տեղադրել են մեջտեղում գտնվող տարածքում, արդյունքում բնակարանում շատացել է ազատ տարածությունը և բնական լույսը: Քանի որ վերջին տարիներին Թել-Ավիվում բնակարանների գները բարձրացել են, և շատերը չեն կարողանում հաճախակի փոխել բնակարանները, ապա ստիպված են ձևափոխել հները: Վերոնշյալ բնակարանը հիանալի օրինակ է՝ որտեղ քիչ մակերեսում տեղակայված են ապրելու համար բոլոր անհրաժեշտ պայմաններ՝ պահարաններ, խոհանոց, լողասենյակ և ննջասենյակ: SFARO ընկերության նախագծողները ամբողջությամբ ձևափոխել են 40 քառակուսի մետր մակերեսով նեղ բնակարանը: Վերացվել են բոլոր պատերը, անհրաժեշտ կոմունալ հարմարությունները՝ խոհանոց, լոգասենյակ, պահարանները, տեղադրվել են բնակարանի կենտրոնում կառուցված ուղղանկյան մեջ: Արդյունքում ուղղանկյան բոլոր կողմերն էլ աշխատում են համապատասխանաբար ծառայելով որպես նախասրահ, հյուրասենյակ, խոհանոց և ննջասենյակ: Բնակարանում տեղադրված են նաև շարժական դռներ, որոնք անհրաժեշտության դեպքում կարող են փակել բնակարանի այս կամ այն հատվածը: Բացի այդ նախագծողները բնակարանը ներկել են վառ սպիտակ գույնով, քանի որ բաց գույներն աչքի համար ավելի են մեծացնում տարածությունը: Բնակարանի նմանօրինակ ձևափոխությունը շատ օգտակար կարող է լինել նախկին Խորհրդային Միության երկրների համար: Բանն այն է, որ այդ տարիներին կառուցված շենքերում մեկ սենյականոց բնակարաների մակերեսները կազմում են 30-40 քառակուսի մետր: Այնպես որ մենք ևս կարող ենք ձևափոխել իրենց բնակարանները վերոնշյալ տարբերակով՝ ժամանակակից շունչ հաղորդելով նրանց:
Դավիթ Ազրիելին՝ «Ազրիելի Գրուփ» (Azrieli Group) ընկերության գլխավոր բաժնետերը, մարտի 25-ին ղեկավարել է 200 մետր բարձրությամբ «Սարոնա Կենտրոնի» (Sarona Center) հիմնարկեքի արարողությունը: 50 հարկանի, 400 մլն ԱՄՆ դոլար արժողությամբ աշտարակը կկառուցվի Թել-Ավիվի Կիրյա (Kirya) գործարար թաղամասում, տեղեկացնում է The Jerusalim Post-ը: 2016 թ-ին շինարարության ավարտից հետո «Սարոնա Կենտրոնը» կդառնա Իսրայելի խոշորագույն գրասենյակային աշտարակը: Ըստ նախնական տվյալների՝ աշտարակի 125 հազար քառակուսի մետր մակերեսը կզբաղեցնեն գրասենյակային տարածքները, ինչպես նաև այնտեղ կլինի 1.6 հազար ավտոմեքենայի համար նախատեսված կայանատեղի և 3 հարկանի առևտրային կենտրոն՝ 11 հազար քառակուսի մետր մակերեսով: Նշենք, որ շինարարության ավարտից հետո «Սարոնա Կենտրոնը» կդառնա երկրի բարձրությամբ երկրորդ աշտարակը՝ առջևում թողնելով միայն 244 մետր բարձրությամբ, 68 հարկանի բազմաֆունկցիոնալ «Մոշե Ավիվ Աշտարակին» (Moshe Aviv Tower): «Ազրիելի Գրուփ» ընկերությունը շինարարության համար նախատեսված հողատարածքը ձեռք է բերել Իսրայելի իշխանություններից 140 մլն ԱՄՆ դոլարով անցած տարի: Նշենք, որ այս նոր աշտարակը նախագծել է Իսրայելի հայտնի ճարտարապետ Մոշե Ցուրը (Moshe Zur) «Դավիթ Ազրիելի Արքիթեքթս» (David Azrieli Architects) ընկերության ճարտարապետների հետ համատեղ: Վերջիններս աշտարակը նախագծել են պարզ երկրաչափությամբ, իսկ գրավչություն հաղորդելու համար այնպես են արել, որ ամբողջ շինությունից բացվի հիասքանչ տեսարան դեպի ծովը:
