Դուբայում ավարտին են մոտենում աշխարհում առաջին էկոլոգիապես մաքուր մզկիթի շինարարական աշխատանքները: Ինչպես տեղեկացնում են տեղական ԶԼՄ-ները, նախագծի 85 տոկոսն արդեն պատրաստ է: Նորագույն էկո-մզկիթը շինարարության ավարտից հետո կդառնա իր տեսակի մեջ միակը Դուբայում և ամբողջ աշխարհում: Ըստ նախնական տվյալների` մզկիթի ընդհանուր մակերեսը կկազմի 9750 քառակուսի մետր, իսկ շինության մակերեսը` 4200 քառակուսի մետր, որտեղ միաժամանակ կկարողանան աղոթել 3500 հավատացյալներ: Էկո-մզկիթը, որը տեղակայված է Դուբայի Դեյրա շրջանի «Քլոք Թաուերի» (Clock Tower) հարևանությամբ, մյուս աղոթատներից կտարբերվի ոչ միայն իր արտաքին յուրօրինակ տեսքով, այլև օգտագործած էներգիայի ծավալներով: Շինության ներսում հարմարավետ ջերմաստիճանը կապահովվի նորագույն տեխնելոգիաների շնորհիվ: Ինքնամգեցվող ապակիները կնվազեցնեն արևի ճառագայթների ներթափանցումը, իսկ հարդարման ժամանակ օգտագործված նյութերը հնարավորություն կտան պահպանել ներքին զովությունը: Նախագիծը հավակնում է LEED Արծաթե Հավաստագրման (Leadership in Energy and Environmental Design, Առաջնորդություն էներգիայի և շրջակա միջավայրի դիզայնի ոլորտում): Մզկիթը կօգտագործի բացառապես վերականգնվող աղբյուրներից արտադրվող էներգիա: Շինության տանիքին և հիմնասյուներին կտեղադրվեն արևային վահանակներ, իսկ օգտագործված և անգամ տեղումների հետևանքով հավաքված ջուրը կենթարկվի մաքրման: Որոշ ժամանակ անց այն կրկին կօգտագործվի ոռոգման կամ այլ նպատակներով: Նշենք, որ անցած տարի Թուրքիան ևս հայտարարել էր նմանատիպ էկո-մզկիթի կառուցման մասին: Ըստ տարածված տեղեկատվության` մզկիթի շինարարությունը կավարտվի արդեն 2015 թ-ին և այնտեղ նույնպես կօգտագործվեն «կանաչ» տեխնոլոգիաներ:
Միացյալ Արաբական Էմիրությունները նախատեսում է «խելացի» և «կանաչ» բնակելի քաղաք կառուցել, որը կկարողանա ամբողջությամբ ապահովել սեփական էներգետիկ կարիքները: Նախագիծը կիրականացվի Դուբայի Ալ-Ավիր բնակելի թաղամասի մոտակայքում: «Խելացի» քաղաքի բոլոր շենքերի տանիքներին կտեղադրվեն ընդհանուր առմամբ 200 մեգավատ հզորությամբ արևային վահանակներ: Բացի այդ քաղաքը կկարողանա վերամշակել ավելի քան 40 հազար խորանարդ մետր օգտագործված ջուր: Քաղաքը կկառուցվի անապատային ծաղկի տեսքով, որը շրջապատված կլինի «կանաչ» գոտով: 160 հազար բնակչի համար նախատեսված նախագծի մակերեսը կգերազանցի 5660 հեկտարը: «Խելացի» քաղաքի շինարարությունը մտադրվում են սկսել անմիջապես և ավարտել 2020 թ-ին: Ի դեպ, դեռևս չի հաղորդվում նախագծի բյուջեն:
Կանադական Վանկուվեր քաղաքում հաստատվել է նոր երկնաքերի կառուցման նախագիծ, որը պետք է դառնա Կանադայի «ամենականաչ» երկնաքերերից մեկը: «Իքսչեյնջ» (Exchange) անվանումը կրող երկնաքերը նախագծել է ճարտարապետ Հարրի Գուգերը (Harry Gugger), ով ավելի վաղ աշխատել է Herzog & de Meuron ճարտարապետական ընկերությունում և մասնակցել է այնպիսի հանրահայտ կառույցների նախագծման, ինչպիսին են «Թռչունի Բույն» (Bird's Nest) մարզադաշտը Պեկինում և «Թեյթ Մոդերն» (Tate Modern) ժամանակակից արվեստների պատկերասրահը Լոնդոնում: Ի դեպ, այս յուրօրինակ 31-հարկանի երկնաքերը կառուցվելու է դեռևս 1929 թ-ին կառուցված 11 հարկանի շենքի տանիքին: Ամբողջ նախագիծը հավակնում է «կանաչ» շինությունների գնահատման ամենաբարձր պարգևին՝ LEED Պլատինե հավաստագրմանը: Նորակառույց երկնաքերի մի մասը կառուցվելու է արդեն գոյություն ունեցող շենքի տանիքին, իսկ մյուսը՝ անմիջապես վերջինիս հարևանությամբ: Հին շենքը նախատեսվում է ամբողջությամբ վերանորոգել և հագեցնել էներգախնայող տեխնոլոգիաներով: Շենքի ճակատներին նախատեսվում է տեղադրել կարգավորվող շերտավարագույրներ, որոնք պետք է պաշտպանեն արևի ուղիղ ճառագայթների ներթափանցումից՝ միևնույն ժամանակ նվազեցնելով օդորակիչների օգտագործման անհրաժեշտությունը: Երկնաքերում կտեղադրվեն նաև բարձր էֆեկտիվություն ունեցող ջեռուցման և հովացման համակարգեր: Տանիքին տեղադրված արևային վահանակները կապահովեն շենքը տաք ջրով, իսկ նորագույն ջրամատակարարման համակարգը կհավաքի օգտագործած ջուրը և կզտի այն կրկնակի օգտագործման նպատակով: Ընդհանուր առմամբ այս «կանաչ» տեխնոլոգիաները կնվազեցնեն էներգիայի օգտագործումը մոտ 50 տոկոսով: Ըստ նախնական տվյալների՝ 200 մլն ԱՄՆ դոլար բյուջեյով այս երկնաքերի շինարարությունը նախատեսվում է սկսել այս տարվա Հոկտեմբերին և ավարտել 2017 թ-ին:
Այսօր Մյունխեն քաղաքը կարող է պարծենալ որպես աշխարհի ամենականաչ գրասենյակային շենքի հայրենիք: Եվրոպական «Դայրեքշն» (Direction) գիտահետազոտական նախագիծը և Ֆրաունհոֆերի ինստիտուտի (Fraunhofer Institute for Building Physics) գիտնականները համախմբվել են, որպեսզի նախագծեն այս «գեր-կանաչ» շինությունը՝ հուսալով այն դարձնել ապագա կանաչ շինարարության էտալոն ամբողջ աշխարհում: Կառույցը շատ արագ արժանացել է LEED Պլատինե հավաստագրման տիտղոսի: «Նոր Գրասենյակ» (NuOffice) անվանումը ստացած այս շենքում տեղադրված են բազմաթիվ այլընտրանքային էներգիայի աղբյուրներ: Նախ՝ շինության տանիքը պատված է բուսականությամբ, բացի այդ հենց նույն տանիքում տեղադրված են հզոր ֆոտոէլեկտրական արևային վահանակներ: Շինության ջեռուցման և սառեցման նպատակով ստորգետնյա հարկում տեղադրված է ջեռուցման բարդ համակարգ, որը ամռան ամիսներին շինության սառեցման համար օգտագործելու է ստորգետնյա ջուր: Շենքի ներքին բակում բուսականությունն այնպես է տնկված, որ արևի բնական լույսն ամբողջությամբ ներթափանցի ներս: Ի հավելումն վերոնշյալին, գերազանց ջերմամեկուսացված արտաքին պատերը և եռակի ապակեպատված պատուհանները կայուն են պահում ներքին տարածքների ջերմաստիճանը: Նշենք, որ ոչ վաղ անցյալում շահագործման հանձնված գրասենյակային շենքը նախագծող խումբը մանրամասնորեն հետևում է ծախսված էլեկտրաէներգիայի ծավալներին: Խումբը հուսով է, որ մինչև տարեվերջ էլեկտրաէներգիայի ծախսը 1 քառակուսի մետրի համար կարող է հասցնել 30 կիլովատ ժամի, մինչդեռ ավանդական գրասենյակային շենքերում քառակուսի մետրի համար ծախսվող էլեկտրաէներգիայի ծավալը կազմում է 100-150 կիլովատ ժամ:
Երբ մի քանի տարի առաջ ճարտարապետները սկսեցին խոսել «ուղղահայաց անտառների» մասին, ոչ ոք չէր հավատում, որ երբևէ դրանք կարող են երևակայությունից իրականություն դառնալ: Սակայն ճարտարապետները հասան իրենց նպատակին և արդեն այս տարի Միլանում շահագործման կհանձնվի աշխարհի առաջին «ուղղահայաց անտառ» աշտարակը: Բացի այդ օրերս Թայբեյում սկսվել է մեկ այլ նմանատիպ նախագծի՝ «Ագորա Գարդենի» (Agora Garden) շինարարությունը: Նախագծման մրցույթում դեռևս 2010 թ-ին հաղթել էր «Վինսենթ Քալլեբաութ Արքիթեքչր» (Vincent Callebaut Architectures) ընկերությունը: 2016 թ-ին շինարարության ավարտից հետո, 42.335 հազար քառակուսի մետր ընդհանուր մակերեսով էլիտար շենքը կդառնա աշխարհի էկոլոգիապես ամենամաքուր շենքերից մեկը: Նախագծի արտաքին տեսքի տարբերակիչ հատկանիշներից մեկն այն է, որ բացի ուղղահայաց բուսականությունից, շենքը կազմված կլինի 2 մասերից, որոնք 90 աստիճանով կպտտվեն: Արդյունքում տարբեր դիտանկյուններից և ժամերի նայելիս, շենքը տարբեր տեսք կունենա: Եթե նայում ես շենքին արևմուտք/արևելք ուղղությամբ, ապա այն ադամանդանման բուրգի տեսք կունենա, եթե նայես հյուսիս/հարավ ուղղությամբ, շենքը կունենա շրջված բուրգի տեսք: 540 քառակուսի մետր ընդհանուր մակերեսով բնակարանների պատուհաններից գեղեցիկ տեսարան կբացվի դեպի քաղաքի գործարար թաղամասը և աշխարհի ամենաբարձր «կանաչ» «Թայբեյ 101» աշտարակը: Շենքի ընդհանուր ուղղահայաց պատշգամբները նախատեսված են բոլոր բնակիչների համար: Այս պատշգամբներում տնկված կլինեն հսկայական օրգանական այգիներ, բուրումնավետ բույսեր, դեղաբույսեր և դեկորատիվ ծառեր, որոնց վրա ամրացված կլինեն թռչնաբներ: Պատշգամբներում տեղադրված կլինի նաև հարմարավետ կահույք՝ մաքուր օդն ու բուսականությունը վայելելու համար:
