5 տարի տևած շինարարական աշխատանքների արդյունքում ճարտարապետ Ստեֆանո Բոերիի (Stefano Boeri) յուրօրինակ «Ուղղահայաց Անտառ» (Bosco Verticale) նախագիծը վերջապես բացել է իր դռները: Աշխարհի առաջին ուղղահայաց անտառը կազմված է 2 շքեղ երկնաքերերից, որոնք մոտ 10.2 հազար քառակուսի մետր ծածկույթով բուսականություն են ավելացնում Միլանում, որն այսօր համարվում է ամենաաղտոտված մթնոլորտ ունեցող քաղաքներից մեկն աշխարհում: Նորագույն նախագիծը, որի անգլերեն թարգմանությունը նշանակում է «ուղղահայաց անտառ», քաղաքի համար կդառնա 2 «կանաչ թոք», քանի որ մոտ 21 հազար բույսերով պատված երկնաքերերը կկլանեն մթնոլորտի ածխաթթու գազն ու պինդ մասնիկները, կնվազեցնեն քաղաքի ջերմային ֆոնը, կիջեցնեն աղմուկի մակարդակը, մթնոլորտը կհագեցնեն թթվածնով և կստեղծեն նպաստավոր միկրոկլիմա: «Ուղղահայաց Անտառ» բազմաֆունկցիոնալ նախագիծը, որի ընդհանուր բյուջեն կազմել է 2.5 մլրդ ԱՄՆ դոլար, կառուցվել է մասնավոր ներդրումների հաշվին Միլանի «Պորտա Նուովա» թաղամասի վերակառուցման շրջանակներում: 80 և 110 մետր բարձրությամբ երկնաքերերում տնկված են 3-9 մետր բարձրությամբ 800 ծառ, 4 հազար թուփ, 15 հազար հատակային բույս, այդ թվում խաղողի վազեր և բազմամյա բույսեր: Ի դեպ, բացի այն, որ երկնաքերերն ունեն խիտ կանաչ բուսականություն, վերջիններս հագեցած են նաև «կանաչ տեխնոլոգիաներով»: Երկնաքերերում տեղադրված են կեղտաջրերի վերամշակման և ոռոգման համակարգեր, ինչպես նաև ֆոտոգալվանային արևային վահանակներ: Բազմաֆունկցիոնալ «Ուղղահայաց Անտառ» երկնաքերերում տեղակայված են 22000 մ² շքեղ բնակարաններ, 6400 մ² գրասենյակային և 650 կոմերցիոն տարածքներ: Սակայն ինչպես պնդում է նախագծի գլխավոր ճարտարապետ և հեղինակ Ստեֆանո Բոերին, այս նախագծի հիմնական բանալին կենսաբազմազանությունն է: Նախագիծն իր առաջին բնակիչների դիմավորել է արդեն անցած ամիս, սակայն պետք է նշել, որ այս ընտանիքները երկնաքերերի միակ բնակիչները չեն: Նրանց զուգահեռ, աշտարակների կանաչ հատվածներում արդեն սկսել են իրենց բույները հյուսել տարբեր թռչուններ: Յուրօրինակ նախագիծը, որպես աշխարհում վերջերս շահագործման հանձնված 5 ամենագեղեցիկ և նորարար նախագծերից մեկը, արդեն ներկայացված է «Միջազգային բարձրահարկ շենքերի մրցանակաբաշխություն 2014» մրցույթում: Այս մրցույթն անց է կացվում 2004 թ-ից ի վեր Ֆրանկֆուրտում յուրաքանչյուր 2 տարին 1 անգամ: Մրցույթում հաղթող են ճանաչվում միայն այն նախագծերը, որոնք իրենց մեջ միաձուլում են կայուն զարգացումը, յուրօրինակ արտաքին տեսքը, ներքին ազատ տարածությունը և այլն: 50 հազար եվրո արժողությամբ մրցանակը հանձնվում է համատեղ նախագծողին և կառուցապատողին: Հարկ է նշել, որ ճարտարապետ Ստեֆանո Բոերին այժմ գտնվում է Չինաստանում: Այստեղ նա մտադիր է կառուցել իր գլուխգործոցի նմանակը:
Փարիզում հոկտեմբերի 20-ին երկրի նախագահ Ֆրանսուա Օլանդի գլխավորությամբ հանդիսավոր կերպով բացվել է նորագույն մշակութային կենտրոն: Louis Vuitton բրենդի ժամանակակից արվեստների թանգարանը կառուցվել է ֆրանսիացի միլիարդատեր Բեռնար Առնոյի ֆինանսավորմամբ: Բեռնար Առնոն ոչ միայն շքեղ աքսեսուարների արտադրությամբ և վաճառքով զբաղվող LVMH (Louis Vuitton - Mout Hennessy) ընկերության սեփականատերն է, այլև հազարավոր ժամանակակից արվեստի հավաքածուների սեփականատեր: Յուրօրինակ շինության նախագծման և կառուցման համար Առնոն հրավիրել է մերօրյա հայտնի և ամենաշատ վարձատրվող ճարտարապետներից մեկին` 85-ամյա Ֆրենկ Գերիին: Ի դեպ, Ֆրենկ Գերիի նախագծած իսպանական Բիլբաո քաղաքում գտնվող Գուգենհեյմի հիմնադրամի ժամանակակից արվեստի թանգարանի շենքով ոգեշնչված` միլիարդատերը ցանկացել է ունենալ նմանատիպ ոճով կառուցված մեկ այլ կառույց: Սառցաբեկոր հիշեցնող 46 մետր բարձրությամբ թանգարանի շենքը գտնվում է փարիզյան Բուլոնյան անտառի մի հատվածում: Շենքի ապակե ծածկույթը հիշեցնում է 12 առագաստներ, որոնք պատրաստված են 3800 ապակե վահանակներից, որոնցից յուրաքանչյուրի վրա յուրօրինակ նախշ է պատկերված: Թանգարանի պատշգամբներից գեղատեսիլ տեսարան է բացվում դեպի Փարիզն ու շրջակա բնակավայրերը: Միլիարդատիրոջը գոհացնելու նպատակով մեծանուն ճարտարապետը ստիպված է եղել թանգարանի շուրջ 60 տարբեր մակետ ներկայացնել: Նախագծի բյուջեն չի հայտարարվում, սակայն հայտնի է, որ վերջինիս նախնական գինը` 142.5 մլն ԱՄՆ դոլլար, էականորեն ավելացել է նախագծման և շինարարական աշխատանքների ընթացքում, որոնք տևել են 12 տարի: Ամբողջ շինարարական գործընթացին մասնակցել են ավելի քան 100 ճարտարագետներ: Վերջիններս ստիպված են եղել գտնել բարդ տեխնիկական լուծումներ, որոնք հնարավորություն են տվել ստեղծել փայտե և պողպատե ճառագայթների վրա հենվող ապակե հովանոց: Ցուցասրահի բացման հանդիսավոր արարողության ժամանակ Ֆրանսիայի նախագահը Ֆրենկ Գերիին խոստովանել է, որ ճարտարապետը յուրօրինակ երևակայություն ունի և ստեղծել է հրաշալի շինություն, որը կարելի է համարել 21-րդ դարի ճարտարապետության գոհար: Թանգարանում տեղակայվել են 11 ցուցասրահներ, լսարաններ, համերգասրահ և կինոդիտման սրահ: Ներկայումս թանգարանում ցուցադրված են հատուկ բացման արարողության համար նախատեսված մոտ 10 ժամանակակից արվեստի ցուցանմուշներ, ինչպես նաև Ֆրենկ Գերիի կողմից նախագծված բոլոր 60 մակետները: Հավաքածուների հիմնական մասը թանգարան կտեղափոխվի միայն հաջորդ տարվա սկզբին: Թանգարանն այցելուների առաջ իր դռները կբացի հոկտեմբերի 27-ից: Նշենք, որ ընդամենը 3 օր թանգարանի դռները բաց կլինեն բոլոր այցելուների համար, այնուհետև մուտքը կդառնա վճարովի: Նախատեսվում է, որ տարեկան թանգարան կայցելի 600-700 հազար մարդ: Ի դեպ, Փարիզի քաղաքապետարանի հետ կնքված պայմանագրի համաձայն` 55 տարի անց թանգարանի վարձակալած տարածքը կդառնա քաղաքի սեփականությունը:
Թաիլանդում մինչև 2019 թ-ը կհայտնվի աշխարհի ամենաբարձր շենքերից մեկը, ինչպես նաև հարավ-արևելյան Ասիայի ամենաբարձր աշտարակը: Այդ մասին հայտարարել է տեղական կառուցապատող ընկերություններից մեկը` «Գրենդ Քընա'լ Լենդը» (Grand Canal Land), որը պատրաստվում է 615 մետր բարձրությամբ երկնաքեր կառուցել մայրաքաղաք Բանգկոգում: «Արքիթեքթս 49» (Architects 49) ճարտարապետական ընկերության կոմից նախագծված նորագույն երկնաքերը կկառուցվի քաղաքի կենտրոնական շրջաններից մեկում՝ արքա Ռամ 9-րդի անվան փողոցի վրա: Նորագույն նախագիծն այժմ ստացել է «Սուպեր Աշտարակ» (Super Tower) անվանումը, սակայն կառուցապատողները հայտարարել են, որ մինչև շինարարության ավարտը երկնաքերի անվանումը կարող է փոխվել: Աշտարակի կառուցման ընդհանուր բյուջեն գնահատվում է 3.1 մլրդ ԱՄՆ դոլար: 320 հազար քառակուսի մետր ընդհանուր մակերեսի վրա կտեղակայվեն գրասենյակներ, 6-աստղանի հյուրանոց (հինգ աստղ - դելյուքս) 260 համարներով, դիտահարթակ և զբոսայգի: «Քաղաքաշինության և բարձրահարկ շենքերի խորհուրդի» (Council on Tall Buildings and Urban Habitat) տվյալներով շինարարության ավարտից հետո 2019 թ-ին «Սուպեր Աշտարակը» կդառնա աշխարհում թվով 9-րդ ամենաբարձր երկնաքերը, իսկ եթե շինարարությունն ավարտվեր այս տարի, ապա այն կլիներ 3-րդն աշխարհում: Այսօր Թաիլանդի ամենաբարձր երկնաքերը համարվում է «Բայյոկ 2» (Baiyoke 2 tower) աշտարակը 304 մետր բարձրությամբ (328 մետր մինչև ծայրաձողի գագաթը), որը մոտ 2 անգամ ցածր է նորահայտ նախագծից: Հարավ-արևելյան Ասիայի ամենաբարձր երկնաքերն այսօր համարվում է 452 մետր բարձրությամբ «Պետրոնաս» երկվորյակ աշտարակները (Petronas Twin Towers) Մալազիայի մայրաքաղաքում՝ Կուալա-Լամպուրում:
Ամբողջ աշխարհից միլիոնավոր զբոսաշրջիկներ, որ գալիս են Փարիզ «Էյֆելյան Աշտարակը» դիտելու, այսուհետ կարող են զբոսնել ապակե հատակի վրա, որը կառուցվել է 38 մլն ԱՄՆ դոլար արժողությամբ աշտարակի վերականգնման նախագծի շրջանակներում: Նոր ապակե հատակը, որը տեղակայված է 57 մետր բարձրության վրա, այսօր իրենից կրկնակի զվարճանք է ներկայացնում` այցելուներին առաջարկելով հիասքանչ տեսարան դեպի քաղաքը և միևնույն ժամանակ յուրօրինակ տեսարան դեպի աշտարակը: Նշենք, որ մինչ օրս աշտարակի առաջին հարկն այնքան էլ հանրաճանաչ չէր: Զբոսաշրջիկներն այն դիտարկում էին որպես միջանկյալ հատված, որտեղով պետք է արագ անցնել, որպեսզի հասնեն 115 մետր բարձրությամբ երկրորդ հարկ և, իհարկե, ամենաբարձր` 279 մետր բարձրության վրա գտնվող դիտահարթակ, որտեղից բացվում է ֆրանսիական մայրաքաղաքի տպավորիչ տեսարանը: Այսուհետ ապակե հատակի շնորհիվ առաջին հարկը իր յուրօրինակությամբ կհավասարվի իր 2 «գործընկերներին»: «Սեն Գոբեն» ընկերությունը, որը զբաղվել է ապակե հատակի կառուցմամբ, հաշվի է առել այն փաստը, որ հատակի թափանցիկությունը պետք հասցնել առավելագույնի, իսկ սահելու հավանականությունը` նվազագույնի: Այդ է պատճառը, որ ամբողջ ապակու մակերեսին իրականացվել է տրաֆարետային տպագրություն բազմաթիվ կետերից (էմալ և հղկող մասնիկներ): Ավելի քան 18 ամիս են տևել այն հետազոտությունները, որոնց արդյունքում հնարավոր է եղել ստեղծել այնպիսի տեխնոլոգիա, որը ապահովի մեխանիկական հատվածներին գերազանց դիմակայություն` միևնույն ժամանակ պահպանելով արտադրանքի գրավչությունն օգտագործման ընթացքում: Հատակի համար նախատեսված ապակե թիթեղները պատրաստվել են լամինացված եռաշերտ ապակուց և գերդիմացկուն երկշերտ թաղանթից: Կառուցվածքի հաստությունը կազմել է 32 միլիմետր, իսկ բեռնատարողությունը` 500 կիլոգրամ 1 քառակուսի մետրի վրա: 1889 թ-ին կառուցված Գուստավ Էյֆելի ստեղծագործության վերակառուցումը, որի 125 ամյակը լրացել է այս տարի, տևել է 2 տարի` սկսած 2012 թ-ի մայիսից մինչ այս տարվա հոկտեմբեր: Բացի ապակե հատակի տեղադրումից առաջին հարկը հագեցել է էներգիա խնայող տեխնոլոգիաներով: Այստեղ տեղադրվել են 4 արևային մարտկոցներ, որոնց արտադրած էներգիան հնարավորություն է տալիս տաք ջրով ապահովել աշտարակի կարիքների կեսը: Բացի այդ տեղադրվել է անձրևաջրերի հավաքման տեխնոլոգիաներ, որոնց հավաքած ջուրը կօգտագործվի զուգարաններում: Նշենք, որ «Երկաթյա տիկնոջը» տարեկան այցելում է մոտ 7 մլն զբոսաշրջիկ, որոնց 85 տոկոսը օտարերկրացիներ են: Վերակառուցման նախագծի հեղինակները կարծում են, որ նմանատիպ նախագծից հետո աշխարհի ամենաայցելված զբոսաշրջիկային գեղատեսիլ վայրն ավելի շատ փարիզցիների կգրավի:
«Բուրջ Խալիֆա» աշտարակի դիտահարթակը կրկին դարձել է ամենաբարձրն աշխարհում` իր հետևում թողնելով չինական Գունաչժոու հեռուստաաշտարակի դիտահարթակը: Աշխարհի ամենաբարձր աշտարակի 148-րդ հարկում այսօր բացվեց նոր դիտահարթակ, որի բարձրությունը 555,7 մետր է: Այսպիսով Դուբայն իրեն է վերադարձնում իր երբեմնի տիտղոսը, որը նրանից ավելի վաղ վերցրել էր Գուանչժոու քաղաքի հեռուստաաշտարակը` «Կանտոն Աշտարակը», որի դիտահարթակը գտնվում է 488 մետր բարձրության վրա: Ընդ որում` նախկին դիտահարթակը չի փակվելու և շարունակելու է գործել 124 –րդ հարկում 452 մետր բարձրության վրա: Նշենք, որ նոր դիտահարթակը հագեցած է պանորամային պատուհաններով և ինտերակտիվ էկրանով, որի օգնությամբ այցելուները կարող են վիրտուալ ճամփորդել ամբողջ Դուբայում:
