Դուբայում ավարտին են մոտենում աշխարհում առաջին էկոլոգիապես մաքուր մզկիթի շինարարական աշխատանքները: Ինչպես տեղեկացնում են տեղական ԶԼՄ-ները, նախագծի 85 տոկոսն արդեն պատրաստ է: Նորագույն էկո-մզկիթը շինարարության ավարտից հետո կդառնա իր տեսակի մեջ միակը Դուբայում և ամբողջ աշխարհում: Ըստ նախնական տվյալների` մզկիթի ընդհանուր մակերեսը կկազմի 9750 քառակուսի մետր, իսկ շինության մակերեսը` 4200 քառակուսի մետր, որտեղ միաժամանակ կկարողանան աղոթել 3500 հավատացյալներ: Էկո-մզկիթը, որը տեղակայված է Դուբայի Դեյրա շրջանի «Քլոք Թաուերի» (Clock Tower) հարևանությամբ, մյուս աղոթատներից կտարբերվի ոչ միայն իր արտաքին յուրօրինակ տեսքով, այլև օգտագործած էներգիայի ծավալներով: Շինության ներսում հարմարավետ ջերմաստիճանը կապահովվի նորագույն տեխնելոգիաների շնորհիվ: Ինքնամգեցվող ապակիները կնվազեցնեն արևի ճառագայթների ներթափանցումը, իսկ հարդարման ժամանակ օգտագործված նյութերը հնարավորություն կտան պահպանել ներքին զովությունը: Նախագիծը հավակնում է LEED Արծաթե Հավաստագրման (Leadership in Energy and Environmental Design, Առաջնորդություն էներգիայի և շրջակա միջավայրի դիզայնի ոլորտում): Մզկիթը կօգտագործի բացառապես վերականգնվող աղբյուրներից արտադրվող էներգիա: Շինության տանիքին և հիմնասյուներին կտեղադրվեն արևային վահանակներ, իսկ օգտագործված և անգամ տեղումների հետևանքով հավաքված ջուրը կենթարկվի մաքրման: Որոշ ժամանակ անց այն կրկին կօգտագործվի ոռոգման կամ այլ նպատակներով: Նշենք, որ անցած տարի Թուրքիան ևս հայտարարել էր նմանատիպ էկո-մզկիթի կառուցման մասին: Ըստ տարածված տեղեկատվության` մզկիթի շինարարությունը կավարտվի արդեն 2015 թ-ին և այնտեղ նույնպես կօգտագործվեն «կանաչ» տեխնոլոգիաներ:
Այսօր Մոսկվայի Տրիֆոնովի անվան փողոցում տեղի ունեցավ ՀՀ տարածքից դուրս գտնվող Հայ առաքելական եկեղեցու ամենամեծ շինության՝ Հայ Առաքելական եկեղեցու Ռուսաստանի և Նոր Նախիջևանի թեմի վանական համալիրի բացման հանդիսավոր արարողությունը: Եկեղեցու բացման հանդիսավոր արարողությանը գլխավորում էր Հայ Առաքելական եկեղեցու առաջնորդ Գարեգին II-ը: Բացման հանդիսավոր արարողությանը ներկա էր երեկ Մոսկվա ժամանած ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը, ԼՂՀ-ի նախագահ Բակո Սահակյանը, Մոսկվայի և Համայն ռուսիո պատրիարք Նորին Սրբություն Կիրիլը և այլ բարձրաստիճան հյուրեր Ռուսաստանից և Հայաստանից: Հայ Առաքելական եկեղեցու վանական համալիրի հիմնաքարի օծման արարողությունը տեղի է ունեցել 2004թ-ին Մոսկվայում: Տրիֆոնովի փողոցի վրա գտնվող վանքի հիմքում խորհրդանշական պարկուճը տեղադրել էր Մոսկվայի և Համայն ռուսիո հանգուցյալ պատրիարք Ալեքսի II-ն ու Գարեգին II-ը: Շինարարական աշխատանքները սկսվել են 2006թ-ին, իսկ Սուրբ խաչի օծման արարողությունը տեղի է ունեցել 2011թ-ին: Ինչպես նախկինում տեղեկացրել էինք, շինարարական աշխատանքերի ավարտը նախատեսված էր 2012 թ-ի վերջին: Եկեղեցու ճարտարապետն է Արտակ Ղուլյանը, իսկ համալիրը կառուցվել է բացառապես հայ և ռուս մեկենասների նվիրատվությունների շնորհիվ: Եկեղեցական համալիրի ընդհանուր մակերեսը կազմում է 13.2 հազար քառակուսի մետր: Տաճարի բարձրությունը 50 մետր է, իսկ գմբեթի տրամագիծը 21 մետր: Գլխավոր խաչի բարձրությունը կազմում է 7 մետր, իսկ մյուս 5 խաչերի բարձրությունը կազմում է 4 - ական մետր: Եկեղեցու պատերի վրա ընդհանուր առմամբ պատկերված է 72 խաչ: Եկեղեցական համալիրը ներառում է մայր տաճար, «Սուրբ Խաչ» փոքրիկ եկեղեցի, թեմի առաջնորդի նստավայր, կրթամշակութային և ադմինիստրատիվ մասնաճյուղեր, հանդիսությունների սրահ, թանգարան և 200 մեքենաների համար նախատեսված կայանատեղի: Ի դեպ, նմանատիպ Հայ Առաքելական եկեղեցու համալիր, որը ներառում է մայր տաճար և կրթական կենտրոն, բացի Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնից, աշխարհի որև է այլ վայրում չկա:
Չինական Շենչժեն քաղաքի Նանշան շրջանում 19 հարկանի էլիտար բնակելի շենքի տանիքին կառուցվել է անօրինական տաճարանման կառույց, տեղեկացնում է China Daily պարբերականը: Ինչպես նշում է պարբերականը, տաճարի նմանվող շինությունը մի քանի տարի առաջ կառուցել է շենքի վերնահարկի բնակիչներից մեկը: Հարևանների խոսքերով, նա պարբերաբար այնտեղ անց է կացրել չինական ավանդական ծիսակատարություններ և խարույկներ է վառել: Անօրինական կառույցի վերաբերյալ բողոքներ ստացած իշխանական մարմինները մի քանի անգամ ստուգումների համար այցելել են տաճարի սեփականատիրոջը, սակայն վերջինս հրաժարվել է ընդունել նրանց: Դեպի տանիք էլ նրանց մուտքը փակել է հաստ մետաղյա դուռը և մատնահետքերով կոդավորված կողպեքը: Բացի այդ տանիքի մուտքին տեղադրված է տեսախցիկներ, իսկ բակից լսվում է շների հաչոց: Շինության կառավարիչ ընկերությունը հրաժարվել է որևէ տեղեկություն տրամադրել խորհրդավոր բնակչի մասին՝ հղում կատարելով մարդու իրավունքերից անհատի անձնական կյանքի անձեռնամխելիության դրույթին: Ընդ որում, ինչպես նշել է իշխանության ներկայացուցիչը, կառույցի անօրինականության մեջ համոզվելու համար ամենևին էլ անհրաժեշտ չէ այն ուսումնասիրել տեղում: Ինչպես նշել է նա հետաքննությունը կշարունակվի և անհրաժեշտության դեպքում դուռը կկոտրվի: Նշենք, որ ավելի վաղ նմանատիպ անօրինական կառույց էր հայտնաբերվել նաև Պեկինում : Հիվանդանոցների ցանցի տնօրեն Չժան Լինը 6 տարվա ընթացքում 26 հարկանի բնակելի շենքի տանիքին գտնվող փենթհաուսը վերածել էր բույսերով պատված արհեստական լեռան: ԶԼՄ-ների ահազանգից հետո իշխանության ներկայացուցիչները հրամայել են քանդել այն:
Նոր Զելանդիայի Քրայսթչըրչ (Christchurch) քաղաքում Օգոստոսի 6-ին հանրության առաջ իր դռներն է բացել ճապոնացի ճարտարապետ Շիգերու Բանի (Shigeru Ban ) նախագծած ստվարաթղթե տաճարը: 2011 թ-ի փետրվարին տեղի ունեցած ավերիչ երկրաշարժի արդյունքում քանդվել էր տեղական տաճարը, ուստի ճարտարապետին հանձնարարվեց նախագծել նոր ժամանակավոր կառույց, որը կփոխարիներ իր նախորդին: Ըստ նախնական տվյալների՝ այս ժամանակավոր շինությունը հանրությանը կծառայի 50 տարի, մինչև քաղաքում նախագծվի և կառուցվի տաճարի հիմնական շենքը: Տաճարի ժամանակավոր շենքն ունի եռանկյունու տեսք, որի երկու կողմերը կառուցված են 98 իրար հավասար ստվարաթղթե խողովակներից: 2 ստվարաթղթե պատերի մեջտեղում տեղակայված է ապակե վիտրաժը, որը կազմված է տարբեր զարդանախշերով գունավոր եռանկյունիներից: Տաճարը բաղկացած է 700 մարդու համար նախատեսված գլխավոր սրահից, 8 զանգակատներից և ստորգետնյա պահեստային տարածքներից: Յուրօրինակ տաճարի շինարարությունը սկսվել է անցած տարի: Ըստ նախնական տվյալների՝ տաճարը հանրության առաջ իր դռները պիտի բացեր այս տարվա փետրվարին, սակայն շինարարության ընթացքում մի շարք հետաձգումների պատճառով այն շահագործման հանձնվեց միայն օգոստոսին: Վերջին տարիներին ճարտարապետ Շիգերու Բանն իր նախագծած ժամանակավոր կառույցներում լայնորեն օգտագործում է ստվարաթուղթը: Ճարտարապետի խոսքերով, ստվարաթուղթն իդեալական շինանյութ է ժամանակավոր սեյսմակայուն շինությունների կառուցման համար: Ըստ նրա՝ շինության ամրությունն ամենևին էլ կախված չէ օգտագործվող շինանյութի ամրությունից: Անգամ բետոնե կառույցները կարող են փլուզվել ուժգին երկրաշարժի ժամանակ, այն դեպքում, երբ ստվարաթղթե կառույցն այս պարագայում անվնաս է մնում: Բացի այդ ստվարաթուղթը բավականին մատչելի Է: Բացի վերոնշյալ տաճարից, ճարտարապետն ամբողջ աշխարհում նախագծել և կառուցել է մի շարք նմանատիպ ժամանակավոր շինություններ, մասնավորապես նա է նախագծել Մոսկվայի ժամանակավոր պատկերասրահի շենքը, որի հիմնասյուները ստվարաթղթից են, ինչպես նաև ԱյԻ Համալսարանի Ճարտարապետական և նախագծման դպրոցի (IE School of Architecture and Design) ստվարաթղթե տաղավարը Մադրիդում:
Սաուդյան Արաբիայի Մեքքա քաղաքում գտնվող «Մեծ Մզկիթի» (Grand Mosque) ընդլայնման աշխատանքների առաջին փուլն ավարտվել է ճիշտ ժամանակին: Ինչպես տեղեկացնում է Arab News լրատվական կայքը, «Մեծ Մզկիթի» նոր հարկաբաժինը Ռամադանի ժամանակ ընդունակ է տեղավորել 400 հազարով ավելի ուխտավորների: Ընդլայնման նախագծի առաջին փուլի ընթացքում կառուցվել է նոր եռահարկ հարկաբաժին ուխտավորների համար: Մզկիթում տեղադրվել են օդափոխության և խմելու ջրի համակարգեր, շարժասանդուղքներ ուխտավորներին վերին հարկեր տեղափոխելու համար, ինչպես նաև տեղադրվել է հեռախոս, որի օգնությամբ ուխտավորները կարող են ստանալ իրենց հուզող բազմաթիվ հարցերի պատասխաններ: Նորաբաց կառույցը ներսից զարդարված է բազմաթիվ ջահերով և ջրային շատրվաններով: «Մեծ Մզկիթի» ընդլայնման աշխատանքները սկսվել են 2011 թ-ի օգոստոսի 19-ին, երբ Սաուդյան Արաբիայի թագավոր Աբդուլլահ իբն Աբդել Ազիզի մասնակցությամբ տեղի է ունեցել ընդլայնման նախագծի հիմնարկեքի արարողությունը: Այսօր էլ շարունակվում է ընդլայնման հսկայական նախագիծը, որի ընդհանուր բյուջեն գնահատվում է 21.3 մլրդ ԱՄՆ դոլար և որի արդյունքում մզկիթի տարողունակությունը պետք է հասցվի 2 մլն ուխտավորի: Ըստ նախնական տվյալների՝ ընդլայնման ընդհանուր նախագիծը կտևի մի քանի տարի:
