Սինգապուրում հունիսի 29-ին կբացվի նոր քաղաքային օազիս, որը ներառում է արևային մարտկոցներով համալրված 50 մետր բարձրությամբ արհեստական ծառեր, գրում է CNN-ը: «Արևային էներգիայով սուպեր ծառերը» (The solar-powered Supertrees) 250 հեկտար մակերեսով «Ծովածոցի այգիները» (Gardens by the Bay) լանդշաֆտային նախագծի մի մասն են կազմում: Արհեստական անտառը բաղկացած է 18 ծառերից, որոնք կառուցված են պողպատից՝ որպես ուղղահայաց այգիներ: Նրանցից 11-ը արտադրում են արևային էներգիա, հավաքում են անձրևաջրերը և մոտական ջերմոցների համար հանդիսանում են օդափոխության խողովակներ: Ծառերի վերին մասի հսկայական վահանակներն աշխատում են որպես ջերմաստիճանի կարգավորիչներ, ինչպես նաև այցելուներին պաշտպանում են Սինգապուրյան կիզիչ արևից: Նշենք, որ 50 մետր բարձրությամբ ծառերը իրար են միացված կամուրջներով, որոնցով քայլելիս այցելուները կարող են հիանալ այգու տեսարաններով գլխապտույտ բարձրությունից: Այգու նախագիծը ներառում է նաև հատուկ ջերմոցներ՝ «Բիոմներ», որտեղ կաճեցվեն աշխարհի տարբեր երկրներից բերված 220 հազար տեսակի բույսեր: «Գրանթ Ասոշիեյթս» (Grant Associates) ընկերության կողմից նախագծված «Ծովածոցի այգիներ» նախագիծը հանդիսանում է Սինգապուրի հարավում գտնվող Մարինա Բեյ (Marina Bay) նոր շրջանի կառուցապատման ծրագրի մի մասնը: Բացի այդ, 7 տարի առաջ պետություն-քաղաքի վարչապետ Լի Սյան Լունի (Lee Hsien Loong) կողմից առաջ քաշված նախագիծը նաև հանդիսանում է որդեգրած այն քաղաքականության մի մասը, որը նպատակ ունի Սինգապուրը վերածել «քաղաքի այգու մեջ»: «Ծովածոցի այգիներ» նախագծի հեղինակները համոզված են, որ շինարարության ավարտից հետո, այս հսկայական էկոլոգիապես մաքուր նախագիծը դառնալու է էկո-զբոսաշրջության նշանակալի կենտրոն:

Սպիտակ և «կանաչ» տանիքների առավելություններն այսօր բոլորիս էլ հայտնի են. սակայն Նյու Յորքի երկու առաջատար համալսարանների վերջերս կատարած ուսումնասիրությունները պարզել են նաև, թե որքան արդյունավետ կարող են լինել ոչ ավանդական տանիքները բնակարանի ջերմաստիճանը իջեցնելու հարցում: Ինչպես գիտենք, մուգ գույնով ներկված տանիքներն ավելի շատ արևի ճառագայթներ են կլանում, քան մյուսները, դրանով իսկ ավելացնելով բնակարանի ջերմաստիճանը: Կոլումբիայի և Նյու Յորքի քաղաքային համալսարանների ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ տանիքների «կանաչապատումը», կամ էլ մի քանի շերտով սպիտակ գույնով ներկելը, կարող են 84 տոկոսով իջեցնել տան ջերմաստիճանը: Միայն մտածեք՝ ինչքան էլեկտրաէներգիա կարելի է խնայել: Քուինսի Քոն Էդիսոն ուսումնական կենտրոնում (Con Edison Learning Center in Queens) վերոնշյալ երկու համալասարանների գիտնականների կատարած ուսումնասիրությունները վեր են հանել «կանաչ» տանիքների առավելությունները տան հովացման տեսանկյունից: Գիտնականները չափել են «կանաչ», սպիտակ և մուգ գույնի տանիքների ջերմաստիճանը և պարզել, որ միջինում սպիտակ տանիքները 17, իսկ «կանաչ» տանիքները 33 աստիճանով ավելի հով են, քան մուգերը: The New York Times պարբերականի հաղորդմամբ, տանիքների «կանաչապատման» քառակուսի մետր միջինում արժենում է 160 ԱՄՆ դոլար: Սակայն այս մեթոդը ոչ միայն հնարավորություն է տալիս ամռանը էլեկտրաէներգիա խնայել, այլև լավացնել օդի որակը՝ նվազեցնելով ածխաթթու գազի արտանետումը շրջակա միջավայր: Բացի այդ, կախված տանիքի չափերից, բնակիչը կարող է սեփական տանիքի վրա աճեցնել էկոլոգիապես մաքուր բանջարեղեններ, որոնք զերծ են քիմիական հավելումներից: Թե ինչ տանիքներ օգտագործել հետագայում ԱՄՆ-ում, կլուծեն ամերիկացիները: Բայց ահա եվրոպացիները նայում են խնդրին այլ կերպ: Վերջերս Եվրահանձնաժողով ներկայացվեց էներգետիկայի զարգացման ստրատեգիկ մի նախագիծ, որով նախատեսված է Եվրոպայի բոլոր տանիքները և պատերը պատել արևային վահանակներով, որը թույլ կտա անցնել ավտոնոմ էլեկտրասնուցման: Բացի այդ, բոլոր կառույցները նախատեսվում է իրար կապել ինտերնետային համակարգով, հոսանքը վերաբաշխելու նպատակով: Այս նախագծի արդյունավետությունը հեռանկարում կասկած չի առաջացնում, սակայն Եվրոխորհրդի երկրների տնտեսության այսօրվա ծանր վիճակը դժվար թույլ տա իրականացնել այս բավականին թանկ մտահաղացումը:

«Լենդ Լիզ» (Lend Lease) ընկերությունը հայտարարել է, որ պատրաստվում է կառուցել Ավստրալիայի առաջին և աշխարհի ամենաբարձր փայտե բնակելի երկնաքերը՝ կառուցվածքների համար օգտագործելով խաչաձև սոսնձված փայտանյութ` CLT (Cross Laminated Timber), տեղեկացնում է Architecture Design պարբերականը: «Ֆորտե» (Forté) անվանումը ստացած փայտե բնակելի շենքը կկառուցվի Մելբուրն քաղաքի Վիկտորիա Նավահանգստում (Victoria Harbour): Նախատեսվում է, որ 10 հարկանի փայտե երկնաքերում կտեղակայվեն 23 բնակարան և 4 թաունհաուս: Մելբուրնի քաղաքային կերպարն արտացոլող երկնաքերը պատրաստ կլինի արդեն 2012 թ-ի հոկտեմբերին և կդառնա քաղաքի ամենաէներգաարդյունավետ կառույցը ջեռուցման և հովացման տեսանկյունից: Վերջին տասնամյակում Եվրոպայի շինհրապարակներում լայնորեն կիրառվում է խաչաձև սոսնձված փայտանյութը, սակայն Ավստրալիայում այն դեռ նորություն է: «Լենդ Լիզ» ընկերությունը վստահ է, որ այդ փայտանյութի օգտագործումը բետոնի և պողպատի համեմատությամբ մոտ 1400 տոննայով կկրճատի ածխաթթու գազի արտանետումը մթնոլորտ: Խաչաձև սոսնձված փայտանյութը բավականին տարբերվում է ավանդականից, այն ունի ամուր կառուցվածք և իր ամրությամբ համահավասար է բետոնին, իսկ որոշ դեպքերում գերազանցում է վերջինիս: Այսօր աշխարհի ամենաբարձր փայտե երկնաքերը գտնվում է Լոնդոնում: 30 մետր բարձրությամբ «Սթադհաուս» (Stadthaus) փայտե շինությունը, որը նախագծել է ճարտարապետ Մյուրեյ Գրովը (Murray Grove), ունի 9 հարկ: Նշենք, որ այս շենքի անգամ սանդուխքները և վերելակահորը CLT փայտից են: Ի դեպ, դեռևս այս տարվա մարտին, կանադական ճարտարապետական «ՄաքՖարլեյն Գրին Բիգգար Արքիթեքչր և Դիզայն» (McFarlane Green Biggar Architecture + Design) ընկերության տնօրեններից Մայքլ Գրինը (Micheal Green) հայտարարել է, որ պատրաստվում է Վանկուվեր քաղաքում կառուցել 30 հարկանի փայտյա երկնաքեր, սակայն երկնաքերի շինարարությունը դեռևս սկսված չէ:

Ֆրանսիացի ֆուտբոլիստ Թիերի Անրին ցանկանում է ապամոնտաժել Լոնդոնի հյուսիսում գտնվող իր 9.5 մլն ԱՄՆ դոլար արժողությամբ առանձնատունը և փոխարենը կառուցել նորը, որը կներառի 12 մետր բարձրությամբ հսկա ակվարիում, տեղեկացնում է The Daily Mail պարբերականը: Նա ցանկանում է քանդել այն տունը, որը կառուցվել է ընդամենը 13 տարի առաջ՝ 1999 թ-ին, և համարվում է Մեծ Բրիտանիայի ժամանակակից ճարտարապետության լավագույն նմուշներից մեկը: Նոր կառուցվող առանձնատանը Անրին նախատեսում է տեղակայել 12 մետր բարձրությամբ 4 հարկանի ակվարիում, որի արժեքը կկազմի մոտ 400 հազար ԱՄՆ դոլար: Համաձայն մտահղացման՝ այն կձգվի ամբողջ տան բարձրությամբ՝ հիմքից մինչև տանիք: Հսկա ակվարիումը կպարունակի 25 հազար լիտր ջուր, և այնտեղ կարող են ապրել մոտ 300 ձուկ: Իրականում ակվարիումը բաղկացած կլինի 4 տարբեր մասերից՝ յուրաքանչյուր հարկում 1 մաս, բայց քանի որ այն կառուցվելու է օրգանական ապակուց, ապա արդյունքում, առաջին հայացքից, այն 1 ամբողջական կթվա: Կառուցման նման տարբերակը հեշտ է, իսկ պահելն ու մաքրելն էլ առավել մատչելի: Անրիի նոր տունն ավելի բարձր կլինի նախորդից և կներառի բար, կինոթատրոն ու լողավազան: Չնայած նրան, որ նոր տան կառուցումը կարժենա 3.2 մլն ԱՄՆ դոլար, ավարտված տան շուկայական արժեքը կլինի մոտ 16 մլն: Ֆուտբոլիստի նոր առանձնատանը կտեղադրվեն հսկայական ապակե վիտրաժներ, որոնք կնպաստեն բնական լույսի առավելագույն ներթափանցմանը, իսկ տանիքն էլ կլինի «կենսաբազմազան», որտեղ էլ կտնկվեն բազմաթիվ բույսեր ու ծառեր: Նշենք, որ Անրին վերջինն է հայտնիների երկար շարքում, ներառյալ Մադոննան, Բեքհեմները, Շերը, ինչպես նաև ֆուտբոլիստներ Ստիվեն Այրլենդը, Ջո Հարթը և Միկա Ռիչարդսը, ովքեր իրենց առանձնատներում ունեն հսկայական ակվարիումներ: Օրինակ՝ Այրլենդը մոտ 160 հազար ԱՄՆ դոլար է ծախսել իր 4 մետրանոց ակվարիումը կառուցելու համար, իսկ այժմ նախատեսում է խոհանոցի հատակի տակ շնաձկներ պահել: Ի դեպ, Անրիի գերհսկա ակվարիումը, կառուցումից հետո, հետևում կթողի բոլորին:

Լեհական «Դիփ Օշն Թեքնոլոջի» (Deep Ocean Tecnology) ընկերությունը հայտարարել է Դուբայում յուրօրինակ ստորջրյա «Վոթեր Դիսքաս» (Water Discus) անվանմամբ հյուրանոց կառուցելու ծրագրի մասին: Նոր հյուրանոցը կունենա 2 մակարդակ՝ ստորջրյա և վերջրյա: Այն բաղկացած կլինի «սկավառակներից», որոնցից մեկը տեղակայված կլինի ծովի հատակին 10 մետր խորության վրա, իսկ մյուսները ջրի մակարդակից բարձր: Ստորջրյա սկավառակի մեջ կլինի 21 հյուրանոցային համար, որտեղ այցելուները «կքնեն» ձկների հարևանությամբ և հնարավորություն կունենան հիանալ Պարսից ծոցի չքնաղ ստորջրյա տեսարանով: Ենթադրվող հյուրանոցում, որը պետք է կառուցի նավաշինական «Դրայդոքս Վըրլդ» (Drydokcs World) ընկերությունը, կլինեն դայվինգ և սպա կենտրոններ, բար, այգիներ և պատշգամբներ: Վերջրյա հատվածներում նախատեսվում է կառուցել նաև ուղղաթիռային հրապարակ և բաց լողավազան: Ինչպես գրում է The World Architecture News կայքը, նավաշինական «Դրայդոքս Վորլդ» և շվեյցարական «ԲԻԳ ԻնվեսթՔոնսալթ ԷյՋի» (BIG InvestConsult AG) (լեհական «Դիփ Օշն Թեքնոլոջի» ընկերության պաշտոնական ներկայացուցիչը), ընկերություններն արդեն համագործակցության հուշագիր են ստորագրել նոր հյուրանոցը կառուցելու վերաբերյալ: Չնայած հյուրանոցի նախագիծը դեռ պարզաբանումների և հստակեցումների կարիք ունի, այնուամենայնիվ, արդեն հայտնի է շինարարության ենթադրյալ վայրը՝ Դուբայը: Նշենք, որ դեռևս 2006 թ-ին Դուբայը հայտարարել էր աշխարհի առաջին ստորջրյա հյուրանոցի «Հիդրոպոլիսի» (Hydropolis) կառուցման մասին: Սակայն 480 մլն ԱՄՆ դոլար արժողությամբ նախագիծը բազմաթիվ հետաձգումների արդյունքում մնաց անկառույց՝ կախված Դուբայում սկսած անշարժ գույքի ճգնաժամի հետ: Այնուամենայնիվ, ինչպես գրում է The Inhabitat կայքը, այս նոր նախագիծն իրականացման բոլոր նախադրյալներն ունի: Բանն այն է, որ «Դիփ Օշն Թեքնոլոջի» ընկերությունն այնպիսի նախագիծ է մշակել, որը եթե նախատեսված վայրում հնարավոր չլինի կառուցել, ապա շինարարությունը կիրականացվի մեկ այլ վայրում: Բացի այդ կառույցը մշակված է այնպես, որ եթե կառուցելուց հետո տնտեսական կամ բնապահպանական խնդիրներ առաջանան, հնարավոր լինի հյուրանոցը տեղափոխել այլ վայր և հարմարեցնել այնտեղի բնական պայմաններին: Նոր յուրօրինակ հյուրանոցը կունենա միմյանց ամրացված սկավառակների տեսք, որոնցից մեկը կլինի ջրի հատակին, իսկ մյուսները մակերեսին: Երկու մակարդակներն իրար միացված կլինեն ուղղահայաց հիմնասյուներով, որոնք կներառեն նաև վերելակներ և աստիճաններ: Կառույցի հիմնական յուրահատկությունն այն է, որ այն ունի խիստ բարձր պաշտպանողական համակարգ անգամ ամենածանր բնական աղետների դեպքում: Բացի այդ, սկավառակները հիմքից պոկվելուց հետո կարող են ծառայել նաև որպես փրկարարական նավեր: