Իտալական «Լիոնարդ Էլիտար Գույք» (Lionard Luxury Estate) անշարժ գույքի գործակալությունը վաճառքի է հանել ամրոց, որի շինարարության ժամանակ իր մեծ ավանդն է ներդրել Վերածննդի դարաշրջանի գյուտարար և ճարտարապետ Լեոնարդո դա Վինչին: Վաճառվող անշարժ գույքը բաղկացած է ամրոցից, այգուց և Տիրենեյան ծովին նայող 4 հարկանի շինությունից: Կալվածքը գտնվում է իտալական Տոսկանա արվարձանի Լիվորնո շրջանում ժայռի գագաթին: Ինչպես տեղեկացնում է «Լիոնարդ» անշարժ գույքի գործակալության պաշտոնական կայքը, ամրոցի հիմնական մասը կառուցվել է 15-րդ դարում անանուն ճարտարապետի կողմից: Այնուհետև 1502 թվականին Լեոնարդո դա Վինչին ժամանել է ամրոց: Նա հրավիրվել էր որպես ռազմական ճարտարագետ, որպեսզի նա նախագծի և կառուցի առանձնատունը շրջապատող պարիսպները: Նախագծային աշխատանքների ընթացքում գյուտարարն ապրել է այն շենքում, որն այսօր վաճառվում է ամրոցի և այգու հետ միասին: Ներքին կառույցների ընդհանուր մակերեսը կազմում է 773 քառակուսի մետր: Ի դեպ, Կենտրոնական Իտալիայում նմանատիպ կառույցը համարվում է մեծահարուստ ընտանիքին բնորոշ անշարժ գույք: Առաջին հարկում գտնվում են հյուրասենյակը, ճաշասենյակը, 3 սանհանգույց, հանդերձասրահ, մառան և լոգարան: Երկրորդ հարկում տեղակայված են 5 ննջարան յուրաքանչյուրը սեփական լոգարանով: Վերնահարկը ավանդապես օգտագործվում է ծառայողական անձնակազմի կողմից: Այստեղ են գտնվում ծառայողների համար նախատեսված ճաշասենյակ, ննջարան և լոգարան: 2 ստորին հարկերում տեղակայված են բաց պատշգամբներ, որոնցից տեսարան է բացվում դեպի ծովը և պարսիպները: Տունն ամբողջությամբ կառուցված է քարից և աղյուսից, հատակը թրծած կավից է, իսկ քիվերը՝ պղնձից: Նշենք, որ առանձնատան հարևանությամբ գտնվում է նաև սեփական ավտոտնակ: 19-րդ դարասկզբին առանձնատանը բնակվել է Նապոլեոնի քույր Էլիզա Բոնապարտը: Նա կառույցն օգտագործել է որպես Պյեմոնտի իր կալվածքների կառավարման պաշտոնական նստավայր: Ըստ նախնական տվյալների՝ յուրօրինակ կալվածքի ստույգ արժեքը դեռևս հայտնի չէ, սակայն նախատեսվում է որ այն կվաճառվի 5.6 - 11.2 մլն ԱՄՆ դոլարի սահմաններում:
Վերջին 40 տարվա ընթացքում առաջին անգամ Փարիզի հարավային թաղամասում նախատեսվում է նորագույն երկնաքեր կառուցել: Շինարարության ավարտից հետո 2018 թվականին 42 հարկանի եռանկյունաձև «Տուր Տրայանգլ» (Tour Triangle) երկնաքերը կդառնա Փարիզի բարձրությամբ երրորդ երկնաքերը՝ զիջելով միայն 324 մետր բարձրությամբ «Էյֆելյան Աշտարակին» և 210 մետր բարձրությամբ «Մոնպառնանս» երկնաքերին: Այս յուրօրինակ բրգաձև աշտարակի շուրջ հավաքվել է բավականին հեղինակավոր շինարարական թիմ: Երկնաքերի նախագծման աշխատանքներով զբաղվում է շվեյցարական «Հերցոգ և դե Մյուրեոն» (Herzog & de Meuron's) ճարտարապետական ընկերությունը, իսկ հիմնական կառուցապատողը կլինի եվրոպական ամենահայտնի ընկերություններից մեկը՝ «Յունիբեյլ Ռոդամքոն» (Unibail Rodamco), որը պատրաստվում է ավելի քան 555 մլն ԱՄՆ դոլար գումար ներդնել այս նախագծի իրականացման նպատակով: Ըստ նախնական տվյալների՝ նորագույն բրգաձև աշտարակում կտեղակայվեն 70 հազար քառակուսի մետր մակերեսով գրասենյակներ, ռեստորաններ, մշակութային կենտրոններ, ինչպես նաև նախատեսվում է բացել մոտ 120 սենյակներից բաղկացած 4-աստղանի հյուրանոց: Այս նախագիծն առաջին անգամ հանրային քննարկման ներկայացվել է դեռևս 2008 թվականին, սակայն այն ժամանակ երկնաքերի կառուցումն անհնարին էր: Բանն այն է, որ 7 տարի առաջ երկրի օրենքները արգելում էին նման բարձրության շինություն կառուցել: Այսօր որոշ օրենքներ փոխվել են: Փոփոխություններ են կատարվել նաև նախագծում, մասնավորապես՝ սկզբում նախատեսվում էր գրասենյակային տարածքներին հատկացնել 80 հազար քառակուսի մետր մակերես, այսօր այն նվազել է: Ինչպես տեղեկացնում է France 24 լրատվական գործակալությունը, երկրորդ քվերակությամբ մայրաքաղաքի Քաղաքային խորհուրդը հաստատել է նախագիծը 87 կողմ և 74 դեմ ձայներով: Առաջին քվերակությունը տեղի էր ունեցել 2014 թվականի նոյեմբերին: Նախորդ անգամ պատգամավորների մեծամասնությունը դեմ էին արտահայտվել: Սակայն Փարիզի քաղաքապետ Էնն Իդալգոն կարողացել է բոյկոտել առաջին քվերակությունը՝ պատճառաբանելով, որ անմիջապես նիստից հետո որոշ տվյալներ դարձել են հանրությանը հասանելի: Այս անգամ տեղի է ունեցել բացառապես գաղտնի քվեարկություն: Շինարարության ավարտից հետո «Տուր Տրայանգլ» երկնաքերը կդառնա առաջին և միակ երկնաքերը Պորտ դե Վերսալ թաղամասում, քանի որ երկնաքերերի նախագծերը հիմնականում առաջարկվում են Փարիզի գործարար Լա Դեֆենս թաղամասում կառուցվելու նպատակով: Վերջին տարիների ընթացքում թաղամասի բնակիչները, հասարակական կազմակերպությունները և «Կանաչների քաղաքական կուսակցությունը» հիմնականում բողոքարկում էին երկնաքերի կառուցման բոլոր փորձերը: Ակտիվիստներին դուր չէր գալիս նախատեսված երկնաքերի էներգետիկ անարդյունավետությունը, շրջակա միջավայրին հասցվելիք հնարավոր վնասը և ճարտարապետական արդիական լուծումներով նախագծված կառույցի առկայությունը: Նշենք, որ մայրաքաղաքում կառուցված առաջին և վերջին երկնաքերը «Մոնպառնաս աշտարակ»-ն է, որի շինարարությունը ավարտվել է դեռևս 1973 թվականին:
Բարձրահարկ շենքերի և քաղաքային միջավայրի միջազգային Խորհուրդը (The Council on Tall Buildings and Urban Habitat- CTBUH) ամեն տարի անցկացնում է աշխարհի «Լավագույն բարձրահարկ շենք» մրցույթը: Նախապես ընտրվում են 4 աշխարհագրական տարածաշրջաններից լավագույնները, իսկ հետագայում նրանցից ամենալավը արժանանում է տարվա լավագույնի տիտղոսին: Այս տարվա աշխարհի «լավագույն բարձրահարկ շինություն» անվանակարգի հաղթողի անունը կհայտարարվի նոյեմբերի 12-ին Չիկագոյում կայանալիք հանդիսավոր արարողության ժամանակ, իսկ այժմ հայտնի են դարձել տարածաշրջանային 4 հաղթողները, որոնք էլ հավակնում են տարվա «լավագույն բարձրահարկ շենք» տիտղոսին: Այս մասին հաղորդում է խորհրդի պաշտոնական կայք ctbuh.org-ը: Այս տարի ամենամյա մրցանակաբաշխության մասնակցության հայտ ներկայացրել են 123 շինություններ 33 երկրներից, ինչը 40 տոկոսով ավել է նախորդ տարվա համեմատությամբ: Այս տարվա եզրափակիչ փուլ անցածները և հաղթողները իրենց նախորդներից տարբերվում են այնքանով, որ նախագծված և կառուցված են բացառապես «կանաչ» տեխնոլոգիաների օգտագործմամբ, առավել կայուն են և հնարավորինս քիչ ազդեցություն ունեն շրջակա միջավայրի վրա: Ինչպես ներկայացված է խորհրդի պաշտոնական կայքում, տարվա «լավագույն բարձրահարկ շինություն» տիտղոսի հավակնորդներն են, իրենց տարածաշրջաններում արդեն լավագույնը ճանաչված «Համաշխարհային առևտրի կենտրոն 1» (One World Trade Center) երկնաքերը Հյուսիսային և Հարավային Ամերիկա տարածաշրջանից, «Բուրջ Մուհամեդ բին Ռաշիդ Աշտարակը» (The Burj Mohammed Bin Rashid Tower) աշտարակը Մերձավոր Արևելք և Աֆրիկա տարածաշրջանից, Ասիա և Ավստրալիա տարածաշրջանից «ՔափիթաԳրին» երկնաքերը (CapitaGreen) և Եվրոպայից «Ուղղահայաց Անտառ» (Bosco Verticale) աշտարակը: «Համաշխարհային առևտրի կենտրոն 1» երկնաքերը, որն ամբողջ աշխարհում հայտնի է նաև որպես «Անկախության աշտարակ» գտնվում է Ներքին Մանհեթենում, որտեղ նախկինում կանգնած էին «Համաշխարհային առևտրի կենտրոնի» երկվորյակ աշտարակները: Նշենք, որ նախկին երկնաքերերin հիշեցնում է այս աշտարակի ոչ միայն անվանումը, այլև ձևը: Այն ութանկյան տեսք ունի, ինչն իր մեջ ամփոփում է նախորդ 2 աշտարակների պատերի քանակը: «Համաշխարհային առևտրի կենտրոն 1» երկնաքերը ամենաբարձրն է ոչ միայն ԱՄՆ-ում, այլև ամբողջ արևմտյան կիսագնդում: Երկնաքերի ընդհանուր բարձրությունը կազմում է 546.2 մետր: Այստեղ աշխատում են 73 վերելակ, որոնք այցելուներին հասցնում են ստորգետնյա 5 և վերգետնյա 94 հարկեր: Երկնաքերի հարկերի ընդհանուր մակերեսը կազմում է 325 հազար քառակուսի մետր: 40 հարկանի և 242 մետր բարձրությամբ «ՔափիթաԳրին» երկնաքերը չունի ոչ մի ռեկորդ և ոչինչ չի խորհրդանշում: Ավելին՝ այն իր բարձրությամբ ընդամենը 11-րդ տեղն է զբաղեցնում Սինգապուրում և 175–րդ տեղն ամբողջ աշխարհում: Սակայն Տոյո Իտոյի նախագծած երկնաքերում կարևոր է ոչ թե բարձրությունը, այլ այն, որ երկնաքերը դարձել է մի փոքրիկ կանաչ կղզի Սինգապուրի կենտրոնում: Շենքն ամբողջությամբ շրջապատված է խիտ ծառերով, ներսում գտնվում են մի քանի այգիներ, իսկ երկնաքերի տանիքին գործում է յուրօրինակ ռեստորան, որտեղ սեղանները տեղադրված են ծառերի մեջ: Այս երկնաքերի կառուցման ժամանակ շինարարներն առաջին անգամ օգտագործել են գերկայուն «սուպերքրիթ» (Supercrete) շինանյութը, որը հնարավորություն է տալիս էականորեն նվազեցնել բետոնի օգտագործումը և հեշտացնել աշխատողների գործը: Շինության դիմային հատվածի կրկնակի ապակեպատումը հնարավորություն է տալիս 26 տոկոսով նվազեցնել ներքին տարածքների ջերմությունը, իսկ տանիքին տեղադրված «կարմիր տերևը» ոչ միայն նախագծի մի մասնիկ է, այլև այն կլանում է քամին և հատուկ համակարգի միջոցով հովացնում ամբողջ շենքը: Աշխարհի առաջին «Ուղղահայաց Անտառ» երկնաքերը կազմված է 2 շքեղ աշտարակներից, որոնք մոտ 10.2 հազար քառակուսի մետր ծածկույթով բուսականություն են ավելացնում Միլանում, որն այսօր համարվում է ամենաաղտոտված մթնոլորտ ունեցող քաղաքներից մեկն աշխարհում: Նորագույն նախագիծը, որի անգլերեն թարգմանությունը նշանակում է «ուղղահայաց անտառ», քաղաքի համար կդառնա 2 «կանաչ թոք», քանի որ մոտ 21 հազար բույսերով պատված երկնաքերերը կկլանեն մթնոլորտի ածխաթթու գազն ու պինդ մասնիկները, կնվազեցնեն քաղաքի ջերմային ֆոնը, կիջեցնեն աղմուկի մակարդակը, մթնոլորտը կհագեցնեն թթվածնով և կստեղծեն նպաստավոր միկրոկլիմա: «Ուղղահայաց Անտառ» բազմաֆունկցիոնալ նախագիծը, որի ընդհանուր բյուջեն կազմել է 2.5 մլրդ ԱՄՆ դոլար, կառուցվել է մասնավոր ներդրումների հաշվին Միլանի «Պորտա Նուովա» թաղամասի վերակառուցման շրջանակներում: 80 և 110 մետր բարձրությամբ երկնաքերերում տնկված են 3-9 մետր բարձրությամբ 800 ծառ, 4 հազար թուփ, 15 հազար հատակային բույս, այդ թվում խաղողի վազեր և բազմամյա բույսեր: Ի դեպ, բացի այն, որ երկնաքերերն ունեն խիտ կանաչ բուսականություն, վերջիններս հագեցած են նաև «կանաչ տեխնոլոգիաներով»: Երկնաքերերում տեղադրված են կեղտաջրերի վերամշակման և ոռոգման համակարգեր, ինչպես նաև ֆոտոգալվանային արևային վահանակներ: Աբու Դաբիի ամենաբարձր երկնաքերը «Բուրջ Մուհամեդ բին Ռաշիդ Աշտարակը» կառուցել է «Ալդար Փրոփերթիս» ընկերությունը: 93 հարկանի երկնաքերի բարձրությունը կազմում է 381 մետր: Այս երկնաքերի տարբերակիչ հատկանիշն այն է, որ վերջինս կարծես միաձուլվել է տեղական շուկային, որը սփռված է ինչպես աշտարակի ներսում, այնպես էլ շրջապատում է այն: Արաբական հին շուկան տևական ժամանակ գտնվել է հենց այն տարածքում, որտեղ կառուցվել է երկնաքերը: Կառուցապատողները հաջողությամբ կարողացել են միաձուլել հնագույնն ու արդիականը:
Բրիտանացի միապետերի պաշտոնական նստավայրը՝ Լոնդոնում գտնվող Բուքինգեմյան պալատը, շտապ վերանորոգման կարիք ունի: Ըստ փորձագետների՝ վերակառուցման բյուջեն կկազմի ավելի քան 237 մլն ԱՄՆ դոլար և կտևի մոտ 10 տարի: Բուքինգեմյան պալատում վերանորոգման աշխատանքեր չեն կատարվել Ելիզավետա 2-րդ թագուհու գահադրման օրվանից, այսինքն՝ մոտ 60 տարի: Լայնամաշտաբ շինարարական աշխատանքներն իրականացնելու համար երկու տարբերակ է դիտարկվում: Մի դեպքում հնարավոր է, որ իշխանական ընտանիքը և ծառայողական անձնակազմը չլքեն միապետական նստավայրը, սակայն այդ դեպքում վերակառուցումը կարող է ավելի երկար տևել և նախատեսվածից ծախսատար լինել: Մյուս պարագայում բոլորը պետք է տեղափոխվեն պալատից: Նշենք, որ նման որոշում կայացնելու պարագայում, 1837 թվականից ի վեր, սա կլինի առաջին անգամ, որ երկրի միապետը լքում է թագավորական նստավայրը: Փորձագետների տվյալներով՝ 775 սենյականոց պալատը գտնվում է այնպիսի վիճակում, որ վերանորոգման ընթացքում որոշ համակարգեր, մասնավորապես՝ էլեկտրամատակարարման, ջրամատակարարման և կոյուղու ցանցերը, պետք է ամբողջությամբ փոխարինվեն: Բացի այդ սենյակների մեծ մասը չի կահավորվել թագուհու գահադրման օրվանից, իսկ պալատի հիմնական հատվածներն էլ այնպիսի տխուր վիճակում են գտնվում, որ մի քանի տարի առաջ արքայադուստր Աննան հրաշքով չի վնասվել ընկած աղյուսե կտորի պատճառով: Ի սկզբանե Բուքինգեմյան պալատը հայտնի է եղել «Բուքինգեմ Հաուս» անվանումով և կառուցվել է 1703 թվականին հերցոգ Բուքինգեմի համար: Այնուհետև, 1837 թվականին, Վիկտորիա թագուհու գահադրման պահից ի վեր այն դարձել է անգլիական միապետերի նստավայր:
ԱՄՆ-ի և Կուբայի կառավարությունները հայտարարել են 860 մլն ԱՄՆ դոլար բյուջեով համատեղ իրագործվելիք նախագծի մասին, որը ենթադրում է ամերիկացի հանրահայտ գրող Էռնեստ Հեմինգուեյի առանձնատան վերականգնում: «Ֆինկա Վիջիա» (Finca Vigia) առանձնատունը, որտեղ ավելի քան 20 տարի՝ 1939-1961 թվականներին, ապրել և ստեղծագործել է գրողը, գտնվում է Հավանայի արվարձաններում: Հենց այս առանձնատանն էլ գրողը ստեղծել է իր գլուխգործոցներից մեկը՝ «Ծերունին և ծովը», որի համար 1954 թվականին արժանացել է «Նոբելյան» մրցանակի: Կուբա տեղափոխվելուց հետո Հեմինգուեյը հաստատվել է Հավանայի «Մունդոս» (Mundos) հյուրանոցում և հետո միայն տեղափոխվել գաղութատիրական ոճով կառուցված առանձնատուն: ԱՄՆ-ի և Կուբայի միջև կնքված պայմանագիրը ծրագրի իրականացման շրջանակներում հնարավորություն է տալիս ԱՄՆ-ին շինանյութ ներկրել «Ազատության կղզի»: Նշենք, որ Կուբայում 1959 թվականին տեղի ունեցած հեղափոխությունից և ԱՄՆ-ի հետ բոլոր դիվանագիտական հարաբերությունները սառեցնելուց հետո սա առաջին նմանօրինակ քայլն է: Հեմինգուեյի առանձնատան վերակառուցման նախագիծը ենթադրում է բուն առանձնատան ամրացման և վերակառուցման աշխատանքները, որը Կուբայի ծանր կլիմայական պայմանների ազդեցությամբ բավականին վնասվել է: Բացի այդ նախատեսվում է նաև նոր փոքրիկ ենթակառույց ստեղծել, որտեղ գիտաշխատողները կկարողանան վերականգնել հեղինակի հազարավոր աշխատանքները, այդ թվում՝ անավարտ նամակներ և սևագրություններ: Հեմինգուեյի առանձնատան վերակառուցման շուրջ Կուբայի իշխանությունների հետ բանակցությունները սկսել են դեռևս 2005 թվականին, սակայն 2 պետությունների միջև լարված հարաբերությունների պատճառով, նախագիծն այդպես էլ հնարավոր չի եղել իրականացնել: Նշենք, որ գրողի մահից հետո նրա այրին առանձնատունն իր ամբողջ գույքով, անգամ գրողի հագուստն ու մողեսների հավաքածուն, նվիրաբերել է Կուբայի կառավարությանը, որպեսզի այստեղ թանգարան բացվի: Հեմինգուեյը համարվում է ամերիկացի ամենահայտնի գրողներից մեկը: Նրա գրչին են պատկանում այնպիսի գլուխգործոցներ, ինչպիսիքն են՝ «Ում մահն է գուժում զանգը» «Ծերունին և ծովը», «Տոն, որը միշտ քեզ հետ է» և «Հրաժեշտ զենքին»:
