Բարձրահարկ շենքերի և քաղաքային միջավայրի միջազգային Խորհուրդը (The Council on Tall Buildings and Urban Habitat- CTBUH) ամեն տարի անցկացնում է աշխարհի «Լավագույն բարձրահարկ շենք» մրցույթը: Նախապես ընտրվում են 4 աշխարհագրական տարածաշրջաններից լավագույնները, իսկ հետագայում նրանցից ամենալավը արժանանում է տարվա լավագույնի տիտղոսին: Այս տարվա աշխարհի «լավագույն բարձրահարկ շինություն» անվանակարգի հաղթողի անունը կհայտարարվի նոյեմբերի 12-ին Չիկագոյում կայանալիք հանդիսավոր արարողության ժամանակ, իսկ այժմ հայտնի են դարձել տարածաշրջանային 4 հաղթողները, որոնք էլ հավակնում են տարվա «լավագույն բարձրահարկ շենք» տիտղոսին: Այս մասին հաղորդում է խորհրդի պաշտոնական կայք ctbuh.org-ը: Այս տարի ամենամյա մրցանակաբաշխության մասնակցության հայտ ներկայացրել են 123 շինություններ 33 երկրներից, ինչը 40 տոկոսով ավել է նախորդ տարվա համեմատությամբ: Այս տարվա եզրափակիչ փուլ անցածները և հաղթողները իրենց նախորդներից տարբերվում են այնքանով, որ նախագծված և կառուցված են բացառապես «կանաչ» տեխնոլոգիաների օգտագործմամբ, առավել կայուն են և հնարավորինս քիչ ազդեցություն ունեն շրջակա միջավայրի վրա: Ինչպես ներկայացված է խորհրդի պաշտոնական կայքում, տարվա «լավագույն բարձրահարկ շինություն» տիտղոսի հավակնորդներն են, իրենց տարածաշրջաններում արդեն լավագույնը ճանաչված «Համաշխարհային առևտրի կենտրոն 1» (One World Trade Center) երկնաքերը Հյուսիսային և Հարավային Ամերիկա տարածաշրջանից, «Բուրջ Մուհամեդ բին Ռաշիդ Աշտարակը» (The Burj Mohammed Bin Rashid Tower) աշտարակը Մերձավոր Արևելք և Աֆրիկա տարածաշրջանից, Ասիա և Ավստրալիա տարածաշրջանից «ՔափիթաԳրին» երկնաքերը (CapitaGreen) և Եվրոպայից «Ուղղահայաց Անտառ» (Bosco Verticale) աշտարակը: «Համաշխարհային առևտրի կենտրոն 1» երկնաքերը, որն ամբողջ աշխարհում հայտնի է նաև որպես «Անկախության աշտարակ» գտնվում է Ներքին Մանհեթենում, որտեղ նախկինում կանգնած էին «Համաշխարհային առևտրի կենտրոնի» երկվորյակ աշտարակները: Նշենք, որ նախկին երկնաքերերin հիշեցնում է այս աշտարակի ոչ միայն անվանումը, այլև ձևը: Այն ութանկյան տեսք ունի, ինչն իր մեջ ամփոփում է նախորդ 2 աշտարակների պատերի քանակը: «Համաշխարհային առևտրի կենտրոն 1» երկնաքերը ամենաբարձրն է ոչ միայն ԱՄՆ-ում, այլև ամբողջ արևմտյան կիսագնդում: Երկնաքերի ընդհանուր բարձրությունը կազմում է 546.2 մետր: Այստեղ աշխատում են 73 վերելակ, որոնք այցելուներին հասցնում են ստորգետնյա 5 և վերգետնյա 94 հարկեր: Երկնաքերի հարկերի ընդհանուր մակերեսը կազմում է 325 հազար քառակուսի մետր: 40 հարկանի և 242 մետր բարձրությամբ «ՔափիթաԳրին» երկնաքերը չունի ոչ մի ռեկորդ և ոչինչ չի խորհրդանշում: Ավելին՝ այն իր բարձրությամբ ընդամենը 11-րդ տեղն է զբաղեցնում Սինգապուրում և 175–րդ տեղն ամբողջ աշխարհում: Սակայն Տոյո Իտոյի նախագծած երկնաքերում կարևոր է ոչ թե բարձրությունը, այլ այն, որ երկնաքերը դարձել է մի փոքրիկ կանաչ կղզի Սինգապուրի կենտրոնում: Շենքն ամբողջությամբ շրջապատված է խիտ ծառերով, ներսում գտնվում են մի քանի այգիներ, իսկ երկնաքերի տանիքին գործում է յուրօրինակ ռեստորան, որտեղ սեղանները տեղադրված են ծառերի մեջ: Այս երկնաքերի կառուցման ժամանակ շինարարներն առաջին անգամ օգտագործել են գերկայուն «սուպերքրիթ» (Supercrete) շինանյութը, որը հնարավորություն է տալիս էականորեն նվազեցնել բետոնի օգտագործումը և հեշտացնել աշխատողների գործը: Շինության դիմային հատվածի կրկնակի ապակեպատումը հնարավորություն է տալիս 26 տոկոսով նվազեցնել ներքին տարածքների ջերմությունը, իսկ տանիքին տեղադրված «կարմիր տերևը» ոչ միայն նախագծի մի մասնիկ է, այլև այն կլանում է քամին և հատուկ համակարգի միջոցով հովացնում ամբողջ շենքը: Աշխարհի առաջին «Ուղղահայաց Անտառ» երկնաքերը կազմված է 2 շքեղ աշտարակներից, որոնք մոտ 10.2 հազար քառակուսի մետր ծածկույթով բուսականություն են ավելացնում Միլանում, որն այսօր համարվում է ամենաաղտոտված մթնոլորտ ունեցող քաղաքներից մեկն աշխարհում: Նորագույն նախագիծը, որի անգլերեն թարգմանությունը նշանակում է «ուղղահայաց անտառ», քաղաքի համար կդառնա 2 «կանաչ թոք», քանի որ մոտ 21 հազար բույսերով պատված երկնաքերերը կկլանեն մթնոլորտի ածխաթթու գազն ու պինդ մասնիկները, կնվազեցնեն քաղաքի ջերմային ֆոնը, կիջեցնեն աղմուկի մակարդակը, մթնոլորտը կհագեցնեն թթվածնով և կստեղծեն նպաստավոր միկրոկլիմա: «Ուղղահայաց Անտառ» բազմաֆունկցիոնալ նախագիծը, որի ընդհանուր բյուջեն կազմել է 2.5 մլրդ ԱՄՆ դոլար, կառուցվել է մասնավոր ներդրումների հաշվին Միլանի «Պորտա Նուովա» թաղամասի վերակառուցման շրջանակներում: 80 և 110 մետր բարձրությամբ երկնաքերերում տնկված են 3-9 մետր բարձրությամբ 800 ծառ, 4 հազար թուփ, 15 հազար հատակային բույս, այդ թվում խաղողի վազեր և բազմամյա բույսեր: Ի դեպ, բացի այն, որ երկնաքերերն ունեն խիտ կանաչ բուսականություն, վերջիններս հագեցած են նաև «կանաչ տեխնոլոգիաներով»: Երկնաքերերում տեղադրված են կեղտաջրերի վերամշակման և ոռոգման համակարգեր, ինչպես նաև ֆոտոգալվանային արևային վահանակներ: Աբու Դաբիի ամենաբարձր երկնաքերը «Բուրջ Մուհամեդ բին Ռաշիդ Աշտարակը» կառուցել է «Ալդար Փրոփերթիս» ընկերությունը: 93 հարկանի երկնաքերի բարձրությունը կազմում է 381 մետր: Այս երկնաքերի տարբերակիչ հատկանիշն այն է, որ վերջինս կարծես միաձուլվել է տեղական շուկային, որը սփռված է ինչպես աշտարակի ներսում, այնպես էլ շրջապատում է այն: Արաբական հին շուկան տևական ժամանակ գտնվել է հենց այն տարածքում, որտեղ կառուցվել է երկնաքերը: Կառուցապատողները հաջողությամբ կարողացել են միաձուլել հնագույնն ու արդիականը:
Դուք խնդիր ունեք և չեք կարող որոշել ձեր հաջորդ հանգիստը որտեղ անցկացնել՝ շքեղ զբոսանավում, թե ծովային հանգստավայրում: Այդ դեպքում «Սոլթ ընդ ուոթեր» (Salt & Water) սերբական նախագծող ընկերության կողմից մշակված և «Զբոսանավերի նախագծման մրցանակաբաշխություն 2015» (2015 Millennium Yacht Design Awards) ամենամյա մրցանակաբաշխության ժամանակ հաղթած լողացող հյուրանոցի նախագիծը իդեալական ընտրություն է ձեզ համար: Յուրօրինակ հյուրանոցը հնարավորություն է տալիս իր այցելուներին ապրել սեփական զբոսանավ-սենյակներում և ցանկացած պահի լողալ ծովի խորքն ու առանձնանալ: Յուրաքանչյուր զբոսանավ-սենյակը երկհարկանի է: Առաջին հարկում գտնվում են հյուրասենյակը, խոհանոցը և լոգարանը, իսկ երկրորդ հարկում տեղակայված է հսկայական պատուհաններով ննջասենյակը: Բացի այս ամենը, յուրաքանչյուր սենյակ ունի իր բացօթյա տարածությունը, որտեղ այցելուները կարող են վայելել արևի ճառագայթները: Նախագծողները վստահ են, որ այս յուրօրինակ հյուրանոցը հնարավորություն կտա հյուրերին հիանալ գեղատեսիլ վայրերով, միաձուլվել բնությանը, մոռանալ ամենօրյա խնդիրները: Եթե հյուրանոցում ապրելու օրերին հյուրերը հոգնեն միայնությունից, ապա կարող են հետ լողալ դեպի հյուրանոցի հանրային տարածք, որտեղ տեղակայված են ռեստորան, սրճարան, հանդիսությունների սրահ, լողավազան, ջրային զվարճանքներ և այլն: Չնայած այս նախագիծն ընդամենը կոնցեպտ է, բայց հեղինակները համոզված են, որ այն իդեալական տարբերակ է էկոլոգիական զբոսաշրջության համար:
Օրերս ՀՀ քաղաքաշինության նախարարությունը հանրությանն է ներկայացրել Երևանի կառուցապատման նոր հսկայածավալ նախագիծ, որը ենթադրում է բազմիցս քննարկված Ֆիրդուսի շուկայի տարածքի իրացման և կառուցապատման հիմնախնդիրներն ու դրանց հնարավոր լուծումները: Եթե ծրագիրն իրականացվի, ապա Երևանում կկառուցվի պայմանականորեն «Կլոր հրապարակ» կամ «33 թաղամաս» անվանումը ստացած նոր հրապարակ: Ինչպես ներկայացնում է քաղաքաշինության նախարարությունը, նմանատիպ նախագծի համար այս վայրի ընտրությունը պատահական չէ: Ֆիրդուսի թաղամասի հիմնական գրավչությունն այն է, որ այն գտնվում է Հանրապետության հրապարակի հարևանությամբ: Ըստ Թամանյանի գլխավոր հատակագծի՝ Հարավային պողոտայի (ներկայիս Տիգրան Մեծ փողոցին հարակից) 5 հեկտարից ավելի մակերես ունեցող տարածքում հանրությանը ներկայացված նախագծով ենթադրվում է բավականին մեծ՝ 85 մետր տրամագծով կլոր հրապարակ կառուցել: Ծրագիրը ենթադրում է նաև մի շարք նոր փողոցների, հասարակական, սպասարկման և բիզնես կենտրոնների ու հյուրանոցների շինարարություն: Ըստ նախնական տվյալների ծրագիրը նախատեսվում է իրականացնել 3-4 տարում, իսկ նախագծի ընդհանուր բյուջեն գնահատվում է 300 մլն ԱՄՆ դոլար: Ներկայացված հայեցակարգը մշակման փուլում է, չկան հստակորեն մշակված և հաստատված ենթանախագծեր և շինություններ, կան միայն ընդհանուր չափանիշներ: Մասնավորապես՝ նախագծի իրականացումը ենթադրում է տարածքում գտնվող և ճարտարապետական արժեք ներկայացնող շինությունների պահպանում, Հանրապետության հրապարակին կից շինությունների բարձրության սահմանափակում (5-7 հարկ), այնպիսի բնակելիների կառուցում, որոնք կունենան սպասարկման համար բակային տարածքներ: Ընդհանուր առմամբ նախատեսվում է կառուցել 200 հազար քառակուսի մետր մակերեսով շենքեր և շինություններ: Կենտրոնական հրապարակի շինությունների բարձրությունը կկազմի 30-36 մետր, իսկ նրա տակ կտեղակայվի ստորգետնյա ավտոկայանատեղի:
Փարիզում քաղաքի վերակառուցման նոր նախագիծ է ներկայացվել, որն առաջին հայացքից նման է աշխարհի մնացած բոլոր քաղաքներում ժամանակ առ ժամանակ իրականացվող ծրագրերին: Սակայն դա այդքան էլ այդպես չէ: Նախագիծը յուրօրինակ է այնքանով, որ առաջարված բարձրահարկերի գյուղ-թաղամասը կառուցվելու է բացառապես փայտանյութից, և վերջինիս կենտրոնում տեղակայվելու է աշխարհի խոշորագույն և ամենաբարձր փայտյա երկնաքերը: Նորագույն փայտյա երկնաքերը ստացել է «Բաոբաբ» անվանումը և նախատեսվում է, որ ներկայացված ժամկետներում շինարարությունն իրականացնելու պարագայում այն իր տեսակի մեջ կդառնա ամենաբարձրն աշխարհում: Նորագույն երկնաքերի նախագիծը հանրությանն է ներկայացվել 3 ընկերությունների համատեղ աշխատանքի արդյունքում: Նախագծման աշխատանքներին մասնակցել են փայտյա շինարարության առաջատարներից մեկը՝ Մայքլ Գրինի ճարտարապետական ընկերությունը, ֆրանսիական REI կառուցապատող ընկերությունը և DVVD ճարտարապետական ընկերությունը: Վերջին տասնամյակների ընթացքում փայտյա շինարարության ոլորտում արագընթաց զարգացման և էական ձեռքբերումների արդյունքում ստացվել է այնպես, որ այսօր փայտյա կառուցվածքները համարվում են ավելի ամուր, ապահով և խնայող, քան պողպատը: Այս ամենը կարելի է բացատրել այնպես, որ ներկայումս ավանդական փայտյա հեծանները փոխարինվել են իրար ամուր սոսնձված փայտաշերտերից պատրաստված վահանակներով, որն էլ համարվում է գերամուր շինանյութ: Բացի վերոնշյալից, փայտանյութի արտադրությունն ավելի խնայող է, պահանջում է ավելի քիչ էներգիա և նվազեցնում է մթնոլորտ արտանետվող ածխաթթու գազի քանակը: Վստահորեն կարելի է պնդել նաև, որ փայտանյութն ավելի ապահով է հրդեհների ժամանակ, քանի որ ինչպես ծառերն անտառային հրդեհների ժամանակ, այնպես փայտանյութը հրդեհի ընթացքում ստեղծում է իրեն պաշտպանող յուրօրինակ մեկուսիչ շերտ: Փայտյա թաղամասի շինարարությունը ֆրանսիական մայրաքաղաքի վերակառուցման՝ «Փարիզի վերակառուցում» (Reinventer Paris) նախագծի շրջանակներում է ներկայացված: Ըստ նախնական տվյալների՝ Փարիզում նախատեսվում է վերակառուցել և ավելի նորարական դարձնել 23 թաղամաս: Հեղինակները համոզված են, որ այս վերակառուցման նախագծի իրականացումը հավասարազոր է 2207 ավտոմեքենաների դուրս բերման Փարիզի ճանապարհներից: 35 հարկանի «Բաոբաբը» բազմաֆունկցիոնալ համալիր է լինելու: Այնտեղ տեղակայվելու են սոցիալական բնակարաններ, ուսանողների համար նախատեսված հյուրանոց և քաղաքային գյուղատնտեսության համար նախատեսված տարածքներ: Հարյուրամյակներ առաջ, երբ Փարիզում կառուցվեց երկաթյա թագուհի «Էյֆելյան աշտարակը», քաղաքի բնակիչները փոխեցին գեղեցիկի իրենց պատկերացումները: Վերոնշյալ նախագծի հեղինակները համոզված են, որ այսօր փարիզեցիները պատրաստ են նույն կերպ ընդունելու այս նորարարությունը: Նախորդ 4 տարիներին ևս 3 փայտյա երկնաքերի նախագիծ է ներկայացվել հանրությանը: Այսպես՝ 2012 թ-ին ճարտարապետ Մայքլ Գրինը հայտարարեց Վանկուվերում 30 հարկանի փայտյա երկնաքեր կառուցելու պլանների մասին: 2 տարի անց նորվեգական «Բերգեն և Օմեգն բիլդինք սըսայեթի» (Bergen и Omegn Building Society) ընկերությունը նույնպես ներկայացրեց փայտյա երկնաքերի նախագիծ, որն անվանակոչեց «Դը Թրի» (The Tree) : Ընթացիկ տարվա սկզբին «Ռյուդիգեր Լայներ և Փարթներս» (Rüdiger Lainer and Partner) ճարտարապետական ընկերությունը հանրությանը ներկայացրեց նոր փայտյա երկնաքերի նախագիծ: 84 մետր բարձրությամբ «ՀոՀո» (HoHo) երկնաքերը նախատեսվում է կառուցել Վիեննայի «Սիսթադ էսփըրն» (Seestadt Aspern) շրջանում:
Չինաստանում շուտով կավարտվի աշխարհի ամենաերկար և ամենաբարձր կախված ապակե կամուրջի շինարարությունը: Այն կտեղակայվի 300 մետր բարձրության վրա «Չժանցզյացզե ազգային զբոսայգում» (Zhangjiajie National Park): Ապակյա հատակ ունեցող «Չժանցզյացզե Գրանդ Քանյոն ապակե կամուրջ» (Zhangjiajie Grand Canyon Glass Bridge) անվանումը ստացած կամուրջի երկարությունը կկազմի 380 մետր, իսկ լայնությունը 6 մետր: Կարծես թե նմանատիպ քայլով Չինաստանը ձգտում է կառուցել աշխարհի 8-րդ հրաշալիքը և համալրել յուրօրինակ ճարտարապետական գլուխգործոցների շարքը, որոնք դուրս են մարդկային երևակայությունից: Ապակե կախված կամուրջը նախագծել է Իսրայելական «Հայմ Դոթան» (Haim Dotan) ճարտարապետական ընկերությունը: Ինչպես պնդում է կառուցապատող ընկերությունը, ապակյա կամուրջի վրա կարող են միաժամանակ գտնվել 800 այցելու: Բացի զբոսաշրջային յուրօրինակ զվարճալիք լինելուց, այս կամուրջը կդառնա նաև աշխարհի ամենաբարձր վայրը Բանջի Ջամփինգի համար, ինչպես նաև նորաձևության ցուցադրման յուրօրինակ հարթակ: Ըստ նախնական տվյաների՝ կամուրջի շինարարությունը կավարտվի արդեն հուլիսին, սակայն հանրության առջև պաշտոնական բացումը նախատեսված է ընթացիկ տարվա հոկտեմբերին:
