Ինչպես տեղեկացնում է «Մարիոթ Ինթերնեշնլ» (Marriott International) ընկերության կայքը, աշխարհի ամենաբարձր հյուրանոցային շենքը՝ «JW Մարիոթ Մարքուիսը» (JW Marriott Marquis), իր դռները կբացի 2012 թ-ի 4-րդ եռամսյակում Դուբայում: Ընկերության տարածած հաղորդագրության համաձայն՝ հյուրանոցը կբացվի 2 փուլով: Առաջին փուլում նախատեսվում է բացել հյուրանոցի մի մասը, որը կներառի 807 հյուրանոցային համարներ, բազմաթիվ սրահներ և ռեստորաններ: Երկրորդ փուլում շահագործման կհանձնվի հյուրանոցի մնացած հատվածը: Բացվելուց հետո Դուբայի 355 մետր բարձրությամբ «JW Մարիոթ Մարքուիս» հյուրանոցը կդառնա աշխարհի ամենաբարձր հյուրանոցային շենքը, որը 26 մետրով կգերազանցի Նյու Յորքի «Էմփայր Սթեյթ Բիլդինգ» (Empire State Building) աշտարակին: Նախատեսվում է նաև, որ հյուրանոցը կդառնա տարածաշրջանում գործարար միջավայրի զարգացման գրավականը: Այն կկարողանա սպասարկել գործարարների մեծ խմբերի, ինչպես նաև կդառնա այն վայրը, որտեղ անց կկացվեն հանդիպումներ, խորհրդակցություններ և ցուցահանդեսներ: Բազմաթիվ ռեստորանների և զվարճանքի կենտրոններին զուգահեռ, հյուրանոցում կլինեն նաև 2 պարադահլիճ և 24 դահլիճներ գործարար խորհրդակցությունների համար: Նշենք, որ այսօր աշխարհի ամենաբարձր հյուրանոցային շենքը համարվում է Դուբայի «Ռոուզ Ռայհան»-ը (Rose Rayhaan): 72 հարկանի, 333 մետր բարձրությամբ աշտարակը, որը գրանցված է նաև «Գինեսի ռեկորդների գրքում» իր դռները բացել է 2010 թ-ին: Ավելի պարզ լինելու համար նշենք, որ «Ռոուզ Ռայհանը», հետագայում «Մարիոթ Մարքուիսը» աշխարհի ամենաբարձր հյուրանոց են համարվում՝ որպես բացառապես հյուրանոցային շինություններ: Իսկ բարձրության մակարդակով աշխարհի ամենաբարձր հյուրանոցը բացվել է 2011 թ-ի մարտին, Հոնկոնգում: «Ռիթց Քարլթոն» (Ritz-Carlton) հյուրանոցը գտնվում է 484 մետր բարձրությամբ «Միջազգային առևտրային կենտրոն» երկնաքերի 102-118-րդ հարկերում : «JW Մարիոթ»-ը հանդիսանում ե «Մարիոթ Ինտերնեյշնլ»-ի մի մասը և տիրապետում է բազմաթիվ բարձրակարգ հյուրանոցների աշխարհի խոշոր գործարար կենտրոններում և հանգստավայրերում: Այսօր 55 «JW Մարիոթ» բրենդային հյուրանոց կա աշխարհի 22 երկրներում, իսկ մինչև 2015 թ-ը նախատեսվում է դրանց քանակը հասցնել 80-ի, որոնք կտեղակայվեն 29 երկրներում:
Ինչպես տեղեկացնում է Constructionweeklyonline կայքը, Լոնդոնը ետևում թողեց Դուբային, և այստեղ մոտ ապագայում նախատեսվում է կառուցել աշխարհի առաջին պտտվող աշտարակը: «Դայնամիք Արքիթեքչեր Գրուփ» (Dynamic Architecture Group) ընկերությունը հայտարարել է, որ նրանք ժամանակին կհայտարարեն շինարարության սկիզբը, բայց ամենայն հավանականությամբ դա կլինի այս տարի: Հարկ է նշել, որ դեռևս 2008 թ-ին այդ նույն ընկերությունը հայտարարել էր իր նախագծերի մասին՝ կառուցել աշխարհի առաջին պտտվող աշտարակը նախ Դուբայում, ապա Մոսկվայում, սակայն 2 նախագծերն էլ մնացին թղթի վրա: Ինչ կլինի այս նախագծի ճակատագիրը՝ դեռևս հայտնի չէ: Ինչպես 2008 թ-ին հրապարակել էր Reuters լրատվական գործակալությունը, «Դայնամիք Արքիթեքչեր Գրուփ» ընկերությունը հույս ուներ մինչև 2010 թ-ը կառուցել այսպես կոչված «շարժական աշտարակներ» Դուբայում և Մոսկվայում: Ըստ նախնական տվյալների՝ այդ աշտարակները պիտի անընդհատ փոփոխեն իրենց ձևը, և յուրաքանչյուր հարկ պիտի պտտվի կենտրոնական առանցքի շուրջը: Դեռևս այն ժամանակ արդեն հաստատված էր մոսկովյան նախագիծը, իսկ Դուբայի նախագիծը սպասում էր իր հաստատմանը: Ի դեպ, Մոսկովյան տարբերակը պիտի կառուցեր ռուսական կառուցապատող «Միրաքս Գրուփը» (Mirax Group), իսկ Դուբայինը՝ «Դայնամիք Արքիթեքչեր Գրուփ»-ի հիմնադիր, ճարտարապետ Դեյվիդ Ֆիշերի «Ռոթեյթինգ Թաուեր Թեքնոլոջի» (Rotating Tower Tecnology) ընկերությունը: Ըստ նախնական տվյալների՝ աշտարակները արևային մարտկոցների և քամու տուրբինների միջոցով էլեկտրականությամբ պետք է ապահովեին ոչ միայն ամբողջ շենքը, այլև հարևան շինությունները: Պետք է նաև նշել, որ Դեյվիդ Ֆիշերի ճարտարապետական բյուրոյի կողմից նախագծված աշտարակների կառուցվածքների 80 տոկոսը հավաքովի է, և հարկերն իրարից անկախ պետք է պտտվեն, իսկ յուրաքանչյուրի պտույտը պիտի կազմի 1-3 ժամ:
Ամեն տարի հունվարին Բարձրահարկ շենքերի և քաղաքային միջավայրի միջազգային խորհուրդը (The Council on Tall Buildings and Urban Habitat- CTBUH) հրապարակում է նախորդ տարվա ընթացքում կառուցված երկնաքերերի շինարարության և վիճակագրության մասին ուսումնասիրություն: Ամենամյա հաշվետվությունը ներկայացնում է՝ տարվա ընթացքում որտեղ և ինչքան 200 մետրից ավել բարձրություն ունեցող երկնաքերեր է շահագործման հանձնվել: Համաձայն այս տարվա ներկայացված ուսումնասիրության՝ 2011 թ-ին շահագործման է հանձնվել 88 երկնաքեր 200+ բարձրությամբ, որը ոլորտում մինչ օրս գրանցված ամենաբարձր ցուցանիշն է, իսկ Չինաստանի Շենչժեն (Shenzhen) քաղաքում կառուցված 442 մետր բարձրությամբ «Քինգքի 100» (Kingkey 100) երկնաքերը տարվա կառուցված ամենաբարձր շենքն է: Նախորդ տարի ավարտված նախագծերից 17-ը ներառվել են աշխարհի ամենաբարձր 100 շենքերի ցուցակում: Ի դեպ պատմության մեջ առաջին անգամ ամենաբարձր 100 շենքերում պակասել են գրասենյակային աշտարակները, կազմելով ընդամենը 50 տոկոս, և ավելացել են բազմաֆունկցիոնալ բարձրահարկերը: Բավականին հետաքրքիր է նաև ուսումնասիրել՝ որ երկրներում և քաղաքներում է երկնաքերերի շինարարությունը աճ գրանցել: Նախորդ տարվա ընթացքում շահագործման հանձնված երկնաքերերից 39-ը կառուցվել են Չինաստանում և Արաբական Միացյալ Էմիրություններում, որը կազմում է ընդհանուր ցուցակի 44 տոկոսը: Ի դեպ այս տարվա ցուցակում բավականին մեծ տոկոս են կազմել համեմատաբար «նորեկ» քաղաքներում կառուցված երկնաքերերը, ինչպիսին են Պանամա-Սիթին, Աբու-Դաբին և Փուսանը: Այս 3 քաղաքներում միասին 2011 թ-ին շահագործման է հանձնվել 34 երկնաքեր կամ ընդհանուր ցուցակի 32 տոկոսը: Ինչպես վերջին տարիների օրինաչափություն, Խորհրդի կողմից ներկայացված ցուցակը գլխավորում է Չինաստանը՝ ավարտված 23 նախագծով: Սակայն հարկ է նշել, որ Չինաստանում մեծ ետընթաց է գրանցվել: Այսպես՝ եթե 2009 թ-ին այս երկրին էր պատկանում ընդհանուր ցուցակի 45 տոկոսը, 2010-ին 33 տոկոսը, ապա նախորդ տարի Չինաստանում շահագործման հանձնված նախագծերը կազմում են ընդհանուր ցուցակի միայն 26 տոկոսը: Չինաստանում է շահագործման հանձնվել տարվա ամենաբարձր երկնաքերը՝ 442 մետր բարձրությամբ «Քինգքի 100»-ը (Kingkey 100): Երկնաքերերի շինարարության հաջորդ գրավիչ քաղաքը Դուբայն է, որտեղ 2011 թ-ին շահագործման է հանձնվել 6 աշտարակ 200+ բարձրությամբ: Այստեղ է ավարտվել տարվա ամենաբարձր բնակելի շենքի՝ «Մարինա 23»-ի շինարարությունը: Ի դեպ այս թաղամասում է գտնվում նաև 2012 թ-ին շահագործման հանձնված աշխարհի ամենաբարձր բնակելի «Փրինցես աշտարակը» (Princess Tower): Մինչև 2008 թ-ը Պանամայում ոչ մի 200+ մետր բարձրությամբ աշտարակ չկար: Այնուհետև 2008-2010 թթ-ին երկրում, մասնավորապես մայրաքաղաք Պանամա-Սիթիում, կառուցվեց 3 նմանատիպ երկնաքեր, իսկ արդեն 2011 թ-ին Պանամա-Սիթին առաջատարների ցուցակում է: Նախորդ տարվա ընթացքում այստեղ շահագործման է հանձնվել 10 նախագիծ, որոնց շարքում է Կենտրոնական Ամերիկայի ամենաբարձր երկնաքերը՝ 284 մետր բարձրությամբ «Թրամփ Օուշն Քլաբ Ինթերնեշնլ Հոթել Ընդ Թաուեր» (Trump Ocean Club International Hotel & Tower) աշտարակը: Հաջորդ զարգացող շուկան Արաբական Միացյալ Էմիրությունների մայրաքաղաք Աբու-Դաբին է: 2011 թ-ի սկզբին այս քաղաքում կար ընդամենը 2 աշտարակ 200+ մետր բարձրությամբ, իսկ արդեն նախորդ տարվա ընթացքում շահագործման հանձնվեց 9 երկնաքեր, ևս 13 նախագիծ էլ շինարարության փուլում են: Ի դեպ, 2011թ-ին այստեղ է ավարտվել «Էթիհադ Թաուերս» (Etihad Towers) նախագծի շինարարությունը, որը պարունակում է 218-305 մետր բարձրությամբ 5 աշտարակ: Կորեան ևս համարվում է աշխարհի այն երկրներից, որտեղ բավականին արագ տեմպերով ավելանում են բարձրահարկ շինությունները: Այս տարվա ուսումնասիրության նորեկներից է Կորեայի մեծությամբ երկրորդ քաղաք Փուսանը, որտեղ 2010 թ-ին ընդամենը 1 բարձրակարկ կար: Իսկ այս տարի Կորեայում կառուցված 11 բարձրահարկերից 9-ը շահագործման է հանձնվել Փուսանում: 2011 թ-ին Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում շահագործման է հանձնվել 2, իսկ Եվրոպայում 4 աշտարակ 200+ մետր բարձրությամբ: Խորհրդի կողմից ներկայացված հաշվետվության տվյալներով, չնայած այն բանին, որ փորձագետների կարծիքով 2008 թ-ի ֆինանսական ճգնաժամից հետո պետք է կտրուկ նվազեր երկնաքերերի շինարարությունը, այնուամենայնիվ այս շուկան կշարունակի աճել ապագա տարիներին՝ մինչ տասնամյակի վերջ: Բանն այն է, որ երկնաքերերի շինարարությունը շարունակում է մեծ տարածում գտնել զարգացող երկրներում և շրջաններում: Այսօր ամբողջ երկրում ընթանում է 200+ մետր բարձրությամբ 300 երկնաքերի շինարարություն, իսկ բավականին շատ երկնաքերեր էլ նախագծման փուլում են:
Հայաստանի Ազգային վիճակագրական ծառայության հրապարակման համաձայն՝ շինարարությունը Հայաստանում 2011 թ-ին նախորդ տարվա համեմատ կրճատվել է 11.5 տոկոսով, իսկ շինարարական աշխատանքների ընդհանուր ծավալը կազմել է 480 մլրդ դրամ: Պետական բյուջեի, համայնքների ու Հայ առաքելական եկեղեցու կողմից իրականացվող շինարարությունն աճել է: Նվազման հիմնական պատճառը միջազգային կազմակերպությունների ֆինանսավորմամբ, մասնավոր կազմակերպությունների և անհատ անձանց կողմից շինարարության ծավալների կրճատումն է: Շինարարության մոտ 45 տոկոսն իրականացվում է կազմակերպությունների հաշվին, սակայն այս ոլորտում նախորդ տարվա համեմատ գրանցվել է 13.5 տոկոս անկում: Շինարարության երկրորդ խոշոր դոնորը (85 մլրդ դրամ) պետական բյուջեն է, որը 15.2 տոկոսով ավելացրել է շինարարության ֆինանսավորումը: Սակայն ամենամեծ աճ արձանագրվել է համայնքների մասով` 5.9 անգամ: Համայնքների կողմից իրականացվող շինարարությունը (մոտ 30 մլրդ դրամ) գրեթե հավասարվել է միջազգային կազմակերպութունների ֆինանսավորմամբ իրականացվող շինարարության ծավալներին (33 մլրդ դրամ): Միջազգային բոլոր դոնորներն էապես նվազեցրել են շինարարության ֆինանսավորումը, բացառությամբ Գերմանիայի զարգացման բանկի, որն ընդհակառակը, 2.2 անգամ աճ է ապահովել: Հայ առաքելական եկեղեցու կողմից իրականացվել է մոտ 3.5 մլրդ դրամի շինարարություն, իսկ աճը կազմել է 13.8 տոկոս: Մեծ անկում կա բնակչության կողմից իրականացվող շինարարության մասով` մոտ 30.5 տոկոս: Բնակչությունը 2011 թ-ին իրականացրել է մոտ 77 մլրդ դրամի շինարարություն:
Մեր օրերում նոր երկնաքերեր կառուցելով ոչ ոքի չես զարմացնի, հատկապես ասիական երկրներում: Սակայն Հարավային Կորեայի ճարտարապետներին հաջողվել է ինչ որ նոր բան ստեղծել և զարմացնել բոլորին: Վերջիններս որոշել են նախագծել և կառուցել այնպիսի աշտարակը, որը կիսով չափ անտեսանելի կլինի: Նշենք, որ շինարարության ավարտից հետո «Ինֆինիթի Թաուերը» (Infinity Tower) կդառնա աշխարհի առաջին անտեսանելի երկնաքերը: Ինչպես տեղեկացնում է «ՋիԴիԷս Արքիթեքթս» (GDS Architects) ընկերության պաշտոնական կայքը, երկնաքերի նախագիծը դեռ գտնվում է նախագծային փուլում: «Ինֆինիթի Թաուերը» նախատեսվում է կառուցել Ինչոն (Incheon) քաղաքում՝ Սեուլից ոչ հեռու: Աշտարակի կառուցման վայրը պատահական չէ ընտրված, քանի որ այս քաղաքը համարվում է կորեական մայրաքաղաքի «հիմնական դարպասը»: Այստեղ է գտնվում միջազգային օդանավակայանն ու նավահանգիստը: Շատերը կհարցնեն՝ ինչպես են ճարտարապետները նախատեսում կառուցել անտեսանելի աշտարակ: Բանն այն է, որ երկնաքերը կունենա թեք եզրերով բյուրեղի տեսք, իսկ անտեսանելիության անհավանական օպտիկական ազդեցություն ճարտարապետները նախատեսում են ստանալ հատուկ երեսպատման նյութերի, պրոեկտորների և գունավոր լուսավորման միջոցով: Նախագծի հիմնական կառուցապատողը «Կորեա Լենդ Քորփորեյշն ենդ Չեոնգնա Օրգընայզեյշն» (Korea Land Corporation and Cheongna Organization) ընկերությունն է: 450 մետր բարձրությամբ աշտարակի ընդհանուր մակերեսը կկազմի 145 հազար քառակուսի մետր: Սակայն նախագծի հիմնական բյուջեն, և շինարարությունը սկսելու ճշգրիտ տվյալները դեռ չեն հրապարակվում: Կայքի տվյալներով՝ այս աշտարակում 385 մետր բարձրության վրա կլինի աշխարհում իր բարձրությամբ երկրորդ դիտահարթակը, առևտրային կենտրոններ, սրճարաններ, հսկայական ջրաշխարհ, ինչպես նաև մարզական համալիրներ:
