Մեկ տանիքի տակ առևտրի ու ժամացի հարյուրավոր տաղավարներ ընդգրկող հսկայական կենտրոնները՝ մոլլերը, դարձել են մեծ քաղաքների կարևոր բաղկացուցիչներից մեկը: Երևանը ևս այս առումով չի զիջում մեծ քաղաքներին: Մոլլերի «բումը» մեր քաղաքում մեկնարկեց 2012 թ. (Դալմա Գարդեն Մոլլի բացումով) և շարունակվում է առ այսօր: Մեգա Մոլլ Արմենիա «Մեգա Մոլլ Արմենիա» առևտրաժամանցային կենտրոնը երևանյան մյուս մոլլերից տարբերվելու է իր մեծությամբ: Ներկայում այն ՀՀ ամենամեծ մակերես ունեցող շենքն է 105 000 քմ՝ արտաքին ավտոկայանատեղիներով ու հարակից տարածքներով, բուն շինությունը զբաղեցնում է 25 000 քմ տարածք: Մեգա մոլլը կառուցվել է բավական խիտ բնակեցված համայնքում: Մոլլին հարակից երեք համայնքների բնակչության թիվը կազմում է մոտ 350 հազար, իսկ մոլլից 15-20 րոպե հետիոտնի անցման շառավղով ապրում է մոտ 70.000 մարդ: Կենտրոնը գտնվում է Գայի, Սամվել Սաֆարյան և Բաղյան փողոցների հատման վայրում, և ունենալու է դեպի երեք փողոցներ բացվող մուտքեր: Պայմանավորված տեղանքի ռելիեֆային թեքությունով՝ շենքն ունի բարդ կառուցվածք. շենքի մի հատված կառուցապատվել է 4 հարկով, շարունակությունը՝ 5 հարկով: Չնայած շինության մեծությանն ու բարդ կառուցվածքին՝ ներսում այն կունենա բավականին պարզ կողմնորոշվելու սխեմա՝ հարկերի միջև հաղորդակցության միջոցների բազմազանության շնորհիվ: Մեգա Մոլլը կունենա մի քանի մուտք տարբեր մակարդակներից և տարբեր փողոցներից: Օրինակ՝ գյուղատնտեսական շուկայի հիմնական մուտքը կլինի Սաֆարյան փողոցից և փարքինգից, իսկ առևտրի կենտրոնի հիմնական այցելուների մուտքը կազմակերպվելու է Գայի պողոտայից: Այս մուտքի առաջ լինելու է թվայնացված ջրվեժ: Շենքի էքստերիերը և ինտերիերը լուծված են հայկական ժամանակակից ձևերով,կիրառվել են հիմնականում տեղական երեսպատման քարեր և նյութեր: Այժմ մոլլի շինարարությունը գտնվում է ներքին հարդարման փուլում: Ավտոմատացված Ստորգետնյա Ավտոկայանատեղիներ Մեծությունից բացի «Մեգա Մոլլ Արմենիան» առանձնանալու է ավտոկայանատեղիների քանակով: Մոլլի շրջակայքով տեղակայված վերգետնյա ավտոկայանատեղիներից զատ լինելու է նաև ներքին երկհարկանի ավտոկայանատեղի՝ 15 000 քմ տարածքով: Այն լինելու է ամբողջովին ավտոմատացված: Վարորդը մինչև շարք մտնելը վահանակի վրա տեսնելու է, թե քանի ազատ տեղ կա և որտեղ: Շարք մտնելուց հետո նրան ուղղորդելու է լուսային նավիգացիան. յուրաքանչյուր կայանված մեքենայի վերևում կարմիր լույս է վառվելու, ազատ տեղերում՝ կանաչ: Ժամանցային Բազմաբնույթ Տարածքներ և Խարիսխային Կետեր «Մեգա Մոլլ Արմենիայում» գործելու է երկհարկանի զվարճանքի և խաղերի զոնա (5800մ²), որտեղ կգործի ՀՀ-ում առաջին փակ ավտոքարթինգը: Զվարճանքի և խաղերի զոնայում տեղադրվելու են նաև ջրվեժ-ճոճանակներ: Կլինի նաև ֆուդկորտ, առանց որի չի կարելի պատկերացնել որևէ մոլլ: Ի դեպ ֆուդկորտում նախատեսվում է ընդգրկել մոտ 12 ռեստորան ու սրճարան: Լինելու է 4 կինոդահլիճ: Գործելու է նաև մեծ ֆիթնես ակումբ, որը զբաղեցնելու է 2000 մ² տարածք: «Մեգա Մոլլ Արմենիան» կունենա մի քանի խարիսխներ. էլեկտրատեխնիկայի սրահ (10000 մ²), հիպերմարկետ «Երևան Սիթի» (5600մ²) և գյուղատնտեսական մեծածախ շուկա (2000մ²):

Շատ հաճախ մարզական մաշստաբային միջոցառումներից հետո բազմամիլիոնանոց մարզադաշտերը լքվում են և կամաց-կամաց ավերվում: Ավելի խնայողական շինարարություն իրականացնելու նպատակով Քաթարը հանրությանն է ներկայացրել աշխարհի առաջին ամբողջությամբ «հավաքովի» մարզադաշտի նախագիծը, որը կկառուցվի «Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնություն 2022»-ին ընդառաջ: «Ռաս Աբու Աբուդ» (Ras Abu Aboud) մարզադաշտը նախագծել են «Ֆենվիկ Լրիբարրեն» (Fenwick Iribarren), «Շլեյչ Բերգերման Փարթներս» (Schlaich Bergermann Partner) և «Հիլսոն Մորան» (Hilson Moran) ճարտարապետական ընկերությունները: Ըստ նախնական տվյալների՝ 40 հազար հանդիսատեսի համար նախատեսված մարզադաշտի շինարարությունը կավարտվի 2020 թվականին: Այն կկառուցվիՊարսից ծոցի ափին Դոհա քաղաքում 450 հազար քառակուսի մետր մակերեսի վրա: Նավահանգստի հարևանությամբ ծովային բեռնարկղերից կառուցված մարզադաշտը կմիաձուլվի ընդհանուր պատկերին: Ինչպես տեղեկացնում է Archdaily պարբերականը, այս մարզադաշտը վերջինն է ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության շրջանակներում կառուցվելի 8 մարզադաշտերից: Ի տարբերություն իր նախորդների, մարզադաշտը կառուցվելու է ծովային բեռնարկղերի օգտագործմամբ, որոնք նախապես մոդելավորվելու են գործարաններում: Ինչպես տեղեկացնում են նախագծի հեղինակները, շինարարության նման մեթոդը նվազեցնում է թափոնների և մթնոլորտ արտանետվող վնասակար գազերի ծավալները, իսկ կառույցը կհավակնի կանաչ շինարարության Global Sustainability Assessment համակարգի 4-աստղ սերտիֆիկացմանը:

ՀՀ բնապահպանության նախարար Արծվիկ Մինասյանը և ՀՀ ԳԱԱ Վիկտոր Համբարձումյանի անվան Բյուրականի աստղադիտարանի տնօրեն Արեգ Միքայելյանը ստորագրել են համագործակցության համաձայնագիր, ըստ որի՝ Բյուրականի աստղադիտարանին պատկանող տարածքները, որոնք հարուստ բուսական ու կենդանական աշխարհ ունեն, ստացել են դենդրոպարկի կարգավիճակ: Շուրջ 35 հա այգիներում կան 150 ծառատեսակ և բուսատեսակ, սակայն այժմ նոր ուսումնասիրություն կատարելու և ծառատեսականերն ու բույսերը հաշվառելու, հազվագյուտ տեսակները պարզելու անհրաժեշտություն կա: Աստղադիտարանի տնօրեն Արեգ Միքայելյանը մեզ հետ զրույցում ասաց, որ Բյուրականի աստղադիտարանի արժեքը ոչ միայն գիտական նվաճումներն են, այլ նաև ճարտարապետական համալիրը և հարուստ բուսաբանական այգին. «Դենդրոպարկում կավելանան բույսերի նոր տեսակներ՝ նպաստելով շրջակա միջավայրի պաշտպանությանը, ինչպես նաև էկոտուրիզմի զարգացմանը, քանի որ ներկայում ևս աստղադիտարանը մեծ հետաքրքրություն է վայելում և տեղացի, և արտասահմանցի զբոսաշրջիկների շրջանում»: Առաջիկայում նախատեսված է այգիների տարածքների ընդլայնման, պարիսպների վերանորոգման աշխատանքներ, ինչի համար անհրաժեշտ կլինի մոտ մոտ 50 մլն դրամ: Աստղադիտարանի տնօրենի խոսքով՝ անհրաժեշտություն կա նաև առանձնացնել աստղադիտարանի ճանապարհը Բյուրական գյուղ տանող ճանապարհից, որպեսզի գյուղի մեքենաները երթևեկեն այլ ճանապարհով՝ չվնասելով դենդրոպարկի տարածքի բուսականությունն ու կենդանիներին: Այգիների տարածքի ընդլայնումից, նոր տեսակներով համալրելուց հետո կսկսվեն դենդրոպարկի գեղարվեստական ձևավորման աշխատանքները՝ ստեղծելով յուրօրինակ պահպանվող տարածք:

Երևանի Արաբկիր վարչական շրջանն Աջափնյակին կապող զիփլայնն արդեն պատրաստ է, շինարարական աշխատանքներն ավարտվել են և մի քանի օրից արկածային տուրիզմի սիրահարները կարող են փորձարկել տարածաշրջանի ամենաերկար զիփլայնը, որը կառուցվել է Արաբկիր զբոսայգում իրականացվող «Ալտերէգո» նախագծի շրջանակում: Զիփլայնն ունի երկու ուղղություն. Արաբկիրից դեպի Աջափնյակ՝ երկարությունը 870 մ է, իսկ Աջափնյակից Արաբկիր՝ 650մ: Զիփլայնի բարձրությունը 90 մ է, որի մի հատվածն անցնում է Դավթաշենի կամրջի տակով: Ընդ որում, աշխարհում միակ զիփլայնն է, որն անցնում է կամրջի տակով: «Սովորաբար նախագծողները և ներդրողները խուսափում են նման նախագիծ իրականացնելուց, քանի որ կամուրջների հատվածում քամիների տարբեր ուղղությամբ հոսքեր կան, վտանգ կա, որ մարդը կարող է բարեհաջող տեղ չհասնել: Մենք այնպիսի տեխնիկական հնարավորություններով ենք կառուցել, որը թույլ կտա ցանկացած պահի կարգավորել արագությունը: Քամիների վարքն ու ուղղությունները ուսումնասիրել ենք, հանգիստ ենք, որ այս կամուրջը մեզ չի խանգարելու: Զիփլայնի կառուցման բուն շինարարությունը տևել է երկու ամիս», - նշեց «Ալտերէգո» ընկերության համահիմնադիր Ժիրայր Մուշեղյանը: Զիփլայնով թռիչքի արժեքը ոչ աշխատանքային օրերին կազմելու է 16.000 դրամ, աշխատանքային օրերին՝ 14.000 դրամ: Ատրակցիոնն ամբողջությամբ հարմարեցված է հենաշարժողական խնդիրներ ունեցողների համար, որոնց համար այլ սակագներ են գործելու: Զիփլայնի կառուցման համար ներդումները կազմել են 80 մլն դրամ, ևս 45-50 մլն դրամի ներդում էլ կիրականացվի հաջորդ տարի՝ «Արաբկիր» զբոսայգին Հայաստանի գրավիչ և նորարարական վայրերից մեկը դարձնելու համար: Զիփլայնով թռիչքից բացի Էքստրիմի սիրահարներն այստեղ հնարավորություն են ունենալու փորձել իրենց ուժերը ժայռամագլցման, սառցամագլցման մեջ, ինչպես նաև գործելու է լեռնային հեծանվուղի: «Լեռնային հեծանիվների ուղին այգին միացնելու է Բարեկամություն մետրոյի թունելին, մենք պետք է հսկենք այդ տարածքը, համապատասխան ցուցանակներ տեղադրենք և հեծանվորդների անվտանգությունն ապահովող բոլոր միջոցառումներն իրականացնենք»,- պատմում է Ժիրայր Մուշեղյանը: Այգում կլինեն նաև անվճար բացօթյա կինոթատրոն և գրադարաններ: Իսկ երեխաների համար խաղահրապարակներ, նկարչության համար հատուկ վայրեր: Արաբկիր վարչական շրջանի ղեկավարի խորհրդական Արամ Գրիգորյանի խոսքով՝ «Ալտերէգո» նախագծի առաջնային նպատակը ոչ միայն Երևանում, այլև Հայաստանում զբոսաշրջության զարգացումն է. «Վերջին 25 տարում այս այգում լուրջ ներդրումներ չեն արվել, գտնվում է անմխիթար վիճակում, և կարծում եմ, արդյունավետ համագործակցություն է «Ալտերէգո» ընկերության հետ, որին վարձակալությամբ է տրվել այգին: Աշխատանքների առաջին փուլն ավարտվել է, այստեղ արկածային տուրիզմի սիրահարների համար բազմաթիվ հետաքրքրություններ կլինեն՝ նպաստելով տուրիզմի զարգացմանը, որը մեր տնտեսության գերակա ճյուղերից մեկն է»: 3 հա տարածքով զբոսայգում իրականացվելու են նաև լուսավորության, կանաչապատման, ոռոգման համակարգերի, թեքահարթակների կառուցման աշխատանքեր:

Փարիզում ավարտվել է իտալացի ճարտարապետ Ռենցո Պիանոյի նախագծած «Տղիբունալ դը Պաղի» (Tribunal de Paris) դատական համալիրի շինարարությունը: Ինչպես գրում է The Dezeen պարբերականը, բացման արարողությունից հետո դատական համալիրը հավակնում է դառնալ ամենախոշորն ամբողջ Եվրոպայում: Ըստ նախնական տվյալների՝ դատական համալիրում կհամախմբվեն ֆրանսիական մայրաքաղաքով մեկ սփռված բոլոր իրավական կառույցները: Ինչպես գրում է պարբերականը, չնայած այն փաստին, որ կառույցի շինարարությունն ավարտված է, այն պաշտոնապես կբացվի 2018 թ-ի ապրիլից ոչ շուտ: Ռենցո Պիանոյի ճարտարապետական ընկերությունը համալիրի նախագծման մրցույթը շահել է դեռևս 2010 թվականին: Այն իրենից ներկայացնում է 4 մակարդակներից բաղկացած շինություն, որոնցից առաջինը պատվանդան է հանդիսանում մյուս երեք հարկերի համար: Առաջին հարկում տեղեկայված է 6 հազար քառակուսի մետր մակերեսով գլխավոր նախասրահը, որը բաժանված է 3 սենյակների 50 ընդունող սեղաններով, որպեսզի բոլոր այցելուները հնարավորինս արագ սպասարկվեն: Ստորին մակարդակում տեղակայված են 90 դատական դահլիճ, հանդիպումների սենյակներ և տարբեր մասնաճյուղերի գրասենյակներ: Համալիրի առաջին մակարդակում տեղակայված են ստորին դատական ատյանները, երկրորդ մակարդակում՝ դատախազները, իսկ վերին մակարդակում՝ նախագահող դատավորները: Ընդհանուր առմամբ այս դատական համալիրում կենտրոնացված է Փարիզի շրջանային դատարանը, ոստիկանական դատարանը և այլ դատական կառույցներ: Դատական համալիրը հագեցած է նորագույն տեխնոլոգիաներով: Յուրաքանչյուր մակարդակի տանիքը ծածկված է բուսականությամբ ու ծառերով, տեղադրված են արևային վահանակներ և անձրևաջրերը հավաքող համակարգեր: