Եգիպտոսի կառավարությունը որոշել է ներկայիս մայրաքաղաք Կահիրեից արևելք՝ անապատում, նոր մայրաքաղաք կառուցել: Ըստ նախնական տվյալների՝ նոր քաղաքի շինարարությունը կտևի 5-7 տարի, իսկ ընդհանուր բյուջեն կկազմի 45 մլրդ ԱՄՆ դոլար: Նոր մայրաքաղաք կառուցելու նախագծի մասին երկրի կառավարությունը հայտարարել է մարտի 13-ին երկրի տնտեսական զարգացմանը նվիրված համաժողովի ժամանակ: Որպես նախագծի գլխավոր կապալառու հանդես է գալիս «Քեփիթալ Սիթի Փարթներս» (Capital City Partners) անշարժ գույքի մասնավոր հիմնադրամը Մուհամեդ Ալաբարի (Mohamed Alabbar) գլխավորությամբ: Նշենք, որ այս գործարարի ղեկավարությամբ է կառուցվել աշխարհի ամենաբարձր շենքը «Բուրջ Խալիֆան» (Burj Khalifa): Ինչպես նշում են նախագծի հեղինակները, նոր մայրաքաղաքը կկառուցվի ներկա մայրաքաղաքի և Կարմիր ծովի միջնամասում գտնվող անապատային հատվածում՝ միևնույն ժամանակ նոր մայրաքաղաքին ելք ապահովելով դեպի ծով: Քաղաքի ընդհանուր մակերեսը կկազմի 700 քառակուսի կիլոմետր, որից 200 քառակուսի կիլոմետրը կհատկացվի բուսականությանը: Ըստ նախնական տվյալների՝ նոր մայրաքաղաքում կտեղակայվեն 40 հազար հյուրանոցային համարներ, 700 մանկապարտեզներ և դպրոցներ, 663 առողջապահական հաստատություններ, 1250 մզկիթներ և եկեղեցիներ, 21 բնակելի թաղամասեր 1.1 մլն բնակելի միավորներով, որտեղ կկարողանան բնակվել ավելի քան 5 մլն բնակիչ: Եգիպտոսի նոր մայրաքաղաքի նախագծման հիմնական աշխատանքերը վստահված է «Էս-Օ-Էմ» (SOM) հանրահայտ ճարտարապետական բյուրոյին: «Նոր Կահիրեի» զարգացման հիմնական նախագիծն արդեն մշակված և հաստատված է ճարտարապետներ Ֆիլիպ Էնքվիսթի (Phillip Enquist), Դանիել Ռինգելստեյնի (Daniel Ringelstein) և Ջորջ Էֆստատուի (George J. Efstathiou) համագործակցության արդյունքում; Ըստ ընկերության նախագծի՝ նոր մայրաքաղաքը կբաժանվի մի քանի ֆունկցիոնալ գոտիների՝ ադմինիստրատիվ, գործարար, մշակութային, նորարարական և բնակելի: Եգիպտոսի նոր մայրաքաղաքի յուրաքանչյուր թաղամասի կենտրոնում կլինի հանրային տարածք, որի շուրջը կտեղակայվեն խանութներ, դպրոցներ, մշակութային և կրոնական հաստատություններ: Թաղամասերի նմանատիպ հատակագիծը հնարավորություն կտա ապակենտրոնացնել քաղաքը և բարելավել տրանսպորտային հասանելիությունը: «Ապագայի քաղաքը կամրացնի և կզարգացնի Եգիպտոսի տնտեսական պոտենցիալը՝ ստեղծելով նոր գայթակղիչ տարածք ապրելու և աշխատելու համար», - նշել է նախագծի համահեղինակներից Դանիել Ռինգելստեյնը: Նախագիծը շատ ամբիցիոզ և գայթակղիչ է, սակայն շատերը կասկածում են՝ այն իրականություն կդառնա, թե՝ ոչ: Ինչպես գրում է TheGuardian պարբերականը, Եգիպտոսում անգամ ամենալավ նախագծված քաղաքային նախագծերը ձախողվում են: Եգիպտոսն անապատում կառուցվող քաղաքների տխուր պատմություն ունի: Տեսականորեն, ռազմավարությունն այսպիսին է՝ եգիպտացիների մոտ 96 տոկոսն ապրում են իրենց երկրի միայն 4 տոկոս տարածքների վրա, և անհրաժեշտ է վերջիններիս տեղափոխել նոր տարածքներ: Սակայն փորձը կրկին ու կրկին հակառակն է ապացուցում: Վերջին 30 տարվա ընթացքում Եգիպտոսում կառուցվել է 22 անապատային քաղաք, որոնց ընդհանուր բնակչության քանակն այսօր կազմում է ընդամենը 1 մլն: Այս քաղաքներում հազարավոր դատարկ բնակարաններ կան: Նմանատիպ նախագծերի հեղինակներն իրենց նպատակները նույնպես գայթակղիչ էին համարում բազմամարդ քաղաքում ապրող բնակիչների համար: Սակայն, բազմամարդ քաղաքների բնակիչների մեծ մասը պարզապես հնարավորություն կամ ցանկություն չունի նոր քաղաքներ տեղափոխվելու համար:

Հանրահայտ «Սագրադա Ֆամիլիա» (Sagrada Familia թարգմ. - Սուրբ Ընտանիքի Եկեղեցի) տաճարի շինարարությունը ձգվում է ավելի քան 130 տարի, և միայն 21-րդ դարի նորագույն տեխնոլոգիաների, մասնավորապես՝ 3D-տպիչների, շնորհիվ հնարավորություն է ստեղծվել 19-րդ դարի կառույցի շինարարությունն ավարտել 2026 թ-ին: Կարելի է հավաստել, որ «Սագրադա Ֆամիլիան» աշխարհում ամենաերկար շինարարական գործընթաց ունեցող կառույցներից մեկն է: Շինարարական աշխատանքները սկսվել են դեռևս 1882 թ-ին, իսկ 1926 թ-ին կառույցի գլխավոր ճարտարապետի մահվան ժամանակ կառուցվել էր տաճարի ընդամենը մեկ քառորդ մասը; Ինչպես տեղեկացնում է BBC լրատվական գործակալությունը, չնայած հանրահայտ տաճարի արտաքին ձևավորումն անավարտ է, և դեռ շատ անելիք կա Գաուդիի նախագիծը կյանքի կոչելու համար, այնուամենայնիվ, այս գլուխգործոցն բաց է հանրության առաջ: «Սագրադա Ֆամիլիա» տաճարի նախագիծը երկարատև շինարարական գործընթացի և գերազանց նախագծի շնորհիվ իր գոյության ընթացքում բազմաթիվ նախագծողների և ճարտարապետների ուշադրության կենտրոնում է եղել: Այսօր շատերն են ուրախ, որ նորագույն տեխնոլոգիաները հնարավորություն են տալիս ժամանակակից ճարտարապետական թիմին ավարտել տաճարի շինարարությունը բնօրինակին հնարավորինս մոտ: Նախագծի ներկայիս ղեկավարները շինարարական գործընթացում 3D-տեխնոլոգիաները սկսել են օգտագործել 2001 թ-ից, սակայն վերջին տարիներին այս տեխնոլոգիաների արագ զարգացումն էլ ավելի արագ թափ հաղորդեցին շինարարական աշխատանքերին: Նախագծի գլխավոր ճարտարապետ Ջորդի Քոլը (Jordi Coll) պնդում է, որ Գաուդին անձամբ կողմ կլիներ 3D տեխնոլոգիաների օգտագործմանը ճարտարապետության մեջ: Եթե նա այսօր կենդանի լիներ, նա միանշանակ առավելագույնս կօգտագործեր 3D տեխնոլոգիաներն իր տաճարի շինարարության ժամանակ, քանի որ դեռևս 19-րդ դարում նրա շինությունը նախագծված էր եռաչափ տարածության մեջ: «Սագրադա Ֆամիլիա» տաճարի շինարարական և ճարտարապետական թիմն ունի իր սեփական տեխնիկական ստուդիան, որտեղ տեղադրված Է 2 հատ 3D-տպիչ: Տպիչները հիմնականում օգտագործվում են տաճարի բնօրինակ հատվածների վերակառուցման համար: Բնօրինակ գիպսե մոդելներՆ ավերվել են Իսպանիայում քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ: Ճարտարապետական թիմն ամեն ինչ անում է, որ նորագույն տեխնոլոգիաների օգնությամբ կարողանա վերստեղծել Գաուդիի բնօրինակը: Տաճարի այցելուներն այսօր հիանում են կատարված աշխատանքով և վստահ են, որ թիմը շինարարությունը կհասցնի իր տրամաբանական և գերազանց ավարտին:

Իտալական Տոսկանա նահանգում վաճառվում է 12-րդ դարի դղյակ ներառող անշարժ գույք, որի ընդհանուր մակերեսը կազմում է 14.3 հազար քառակուսի մետր: Դղյակն ունի 115 ննջասենյակ և 100 լոգարան: Ինչպես գրում է The Telegraph պարբերականը, այս մասնավոր առանձնատունը ներկայիս վաճառվող ամենաընդարձակ անշարժ գույքն է համաշխարհային շուկայում: Ըստ նախնական տվյալների՝ այն գնահատվում է 30,0 մլն ԱՄՆ դոլար: Դղյակը գտնվում է Սիենա քաղաքից արևելք 630 հեկտար ձիթենիների այգում, շրջապատված ավելի քան 1500 ծառերով: Սակայն ինչպես մանրամասնում է պարբերականը, անշարժ գույքի գտնվելու ստույգ վայրը և սեփականատիրոջ անունը գաղտնի է պահվում: Դղյակը կառուցված է միջնադարյան ոճով՝ շրջապատված ամուր պատերով և պուրակներով: Չնայած այն փաստին, որ դղյակի հիմնական մասը վերակառուցվել է 18-րդ դարում, միևնույն է բազմաթիվ ճարտարապետական մանրուքներ վկայում են, որ դղյակը միջնադարին է պատկանում: Մասնավորապես, բուխարի ներառող սենյակում պահպանվել է միջնադարյան կահույքը, նկարազարդ փայտյա առաստաղը և շախմատաձև յուրօրինակ մարմարյա հատակը: Ինչպես ներկայացնում է առանձնատան վաճառքով զբաղվող «Սոթբի» միջազգային անշարժ գույքի գործակալության (Sotheby’s International) գործակալ Ջոն Ջոնքը, - «առանձնատունը բացառիկ գեղեցկություն ունի, և այնտեղ միշտ խաղաղ է և հանգիստ: Այն կառուցվել է անմիջապես Վերածննդից առաջ, ճարտարապետ և նկարիչ Ջիոտտո դի Բոնդոնեի (Giotto di Bondone) գործունեությունից քիչ առաջ, երբ Սիենան և Ֆլորենցիան պատերազմում էին: 15-րդ դարից առանձնատունը պատկանել է Պիկկոլոմինի (Piccolomini) ընտանիքին: Ընդամենը 30 տարի առաջ է ներկայիս սեփականատերը ձեռք բերել այն: Նմանատիպ հսկայական անշարժ գույքի համար գինը չափազանց մատչելի է: Սակայն այն արտացոլում է Եվրոպական անշարժ գույքի շուկայի ներկայիս տենդենցները»: Աշխարհի ներկայիս ամենամեծ առանձնատներից մեկը (ոչ վաճառվող) գտնվում է հնդկական Մումբայ քաղաքում: 27 հարկանի «Անտիլիա» (Antilia) բարձրահարկը ունի 37 հազար քառակուսի մետր ընդհանուր մակերես: Մասնավոր երկնաքերն ունի 6 հարկանի ավտոտնակ, 9 վերելակ, հանդիսությունների սրահ, լողավազան, բար, յոգայի ստուդիա և բազմաթիվ բնակելի սենյակներ: Երկնաքերը նախագծվել է 1 ընտանիքի բնակության համար և պատկանում է նավթաքիմիական հոլդինգի սեփականատեր Մուկեշ Ամբանիին (Mukesh Ambani): Առանձնատան գինը մոտավորապես գնահատվում է 2 մլրդ. ԱՄՆ դոլար: Ըստ Therichest պարբերականի տվյալների՝ աշխարհի ամենամեծ մասնավոր առանձնատունը պատկանում է Բրունեյի սուլթան Իստանա Նուրուլ Իմանին (Istana Nurul Iman): Դղյակն ունի 1788 սենյակ, 257 լոգարան, 5 լողավազան, ավտոկայանատեղի նախատեսված 110 ավտոմեքենայի համար, 200 ձիերի համար նախատեսված ախոռ, հանդիսությունների սրահ և 1500 հավատացյալի համար նախատեսված մզկիթ: Առանձնատան վերջին գնահատված գումարը կազմել է 2.08 մլրդ ԱՄՆ դոլար:

Այս տարի աշխարհահռչակ «Պրիտցկերի ճարտարապետական մրցանակին» (the Pritzker Architecture Prize) արժանացել է գերմանացի ճարտարապետ Ֆրայ Օտտոն (Frei Otto): Մրցանակը նրան շնորհվել է ետմահու, մրցանակաբաշխության պաշտոնական արարողությունից՝ մարտի 23-ից 2 շաբաթ առաջ: Հանրահայտ ճարտարապետը մահացավ մարտի 9-ին, 89 տարեկան հասակում: Որպես կանոն՝ այս մրցանակը շնորհվում է միայն կենդանի ճարտարապետներին: Արդարության համար նշենք, որ ճարտարապետն իրեն շնորհված մեծագույն պարգևի մասին տեղեկացել է մինչև իր մահը, բայց ցավոք չի արժանացել այն անձամբ ստանալու հնարավորությանը: Մրցանակի հանձնման մասին ճարտարապետին դեռևս կենդանության օրոք հայտնել է մրցանակի գործադիր տնօրեն Մարտա Թորնը (Martha Thorne): Ֆրայ Օտտոյի ճարտարապետական գործունեությունը սկսվել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտից հետո: Այդ ժամանակների շինանյութի սղությունը ստիպել է ճարտարապետին դիմել նորարարությունների: Ինչպես կենդանության օրոք նշել է նա, իր հիմնական ոգեշնչման առարկան եղել է «օճառե պղպջակը», քանի որ դրա կառուցվածքը տալիս է պարզ պատկերացում այն մասին, թե ինչպես կառուցել մաքսիմալ տարածք նվազագույն շինանյութերով: Նշենք, որ առանց Օտտոյի նորարարությունների վերջին 50 տարիներին կառուցված բազմաթիվ հիանալի շինություններ պարզապես գոյություն չէին ունենա: Նա ոչ միայն ճարտարապետ էր, այլև հիանալի ճարտարագետ և գյուտարար: Ինչպես հայտարարության մեջ նշել է «Պրիտցկերյան մրցանակի» ժյուրին, իր ամբողջ ճարտարապետական գործունեության ընթացքում Ֆրայ Օտտոն նախագծել է ստեղծագործական, թարմ և աննախադեպ կառույցներ: Ֆրայ Օտտոյի կողմից նախագծված աշխարհահռչակ կառույցներն են՝ 1967 թ-ին Մոնրեալի միջազգային և համաշխարհային ցուցահանդեսի շրջանակներում կառուցված Գերմանիայի տաղավարը, 1972 թ-ին Մյունխենի «Օլիմպիական» մարզադաշտի տանիքը, «Թյուվեյքի Պալատը» (Tuwaiq Palace) Սաուդյան Արաբիայում 1985 թվականին, Հաննովերի «Էքսպո 2000»-ում Ճապոնիայի տաղավարը և այլն: Մրցանակի հանձնման արարողությունը, որն իր մեջ ներառում է 100 հազար ԱՄՆ դոլար և բրոնզե մեդալ, տեղի կունենա մայիսի 15-ին Մայամի Բիչում (Miami Beach): Արարողության ժամանակ մրցանակն կհանձնվի ճարտարապետի ներկայացուցչին: «Պրիտցկերի ճարտարապետական մրցանակը» շնորհվում է ամեն տարի ճարտարապետության ոլորտում գրանցած ձեռքբերումների համար: Այս մրցանակը շատ հայտնի է ամբողջ աշխարհում և նույնականացվում է «Նոբելյան մրցանակ»-ի հետ: Քանի որ ճարտարապետության ոլորտում «Նոբելյան մրցանակ» չի շնորհվում, 1979 թ-ին Պրիտցկերների ընտանիքը, ում պատկանում է «Հյաթ» (Hyatt) համաշխարհային հյուրանոցային ցանցը, որոշում է ստեղծել այս մրցանակը: Նշենք, որ տարբեր տարիներին այս մրցանակին արժանացել են այնպիսի տաղանադվոր ճարտարապետներ, ինչպիսիք են Ֆրենկ Գերին, Նորման Ֆոսթերը, Ռենցո Պիանոն, Զահա Հադիդը, Ժան Նուվելը, Օսկար Նիմեյերը, Վան Շուն, Տոյո Իտոն և այլք: Օտտոն երկրորդ գերմանացի ճարտարապետն է, ով արժանացել ճարտարապետության առավելագույն գնահատանքի: Առաջինն այս մրցանակին արժանացել է Գոտֆրիդ Բյոմը (Gottfried Boehm) 1986 թվականին:

Սկզբում 6 օր՝ 15 հարկ, հետո 15 օր և 30 հարկ, այսօր ընդամենը 19 օր և 57 հարկ... Չինական «Բրոուդ Սըսթեյնեբլ Բիլդինգ» (Broad Sustainable Building) ընկերությունը նորից սահմանել է հերթական ռեկորդը: «ԲիԷսԲի» (BSB) ընկերության ճարտարապետներից Սիան Մին Չժանը (Xian Min Zhang) ընկերության կայքում հրապարակել է նոր հոլովակ, որտեղ ներկայացված է հերթական «հավաքովի» աշտարակի շինարարությունը: «J57» երկնաքերն ունի 57 հարկ, և շինության ընդհանուր մակերեսը կազմում է 80 հազար քառակուսի մետր: Երկնաքերի կառուցման ժամանակ ընկերությունն օգտագործել է շինարարության իր ավանդական մեթոդը: Երկնաքերի բոլոր հիմնական հատվածները նախապես կառուցվել են ընկերության գործարաններում և միայն շինհրապարակում հավաքվել հանրահայտ «լեգո» խաղի սկզբունքով: Ինչպես պնդում են ընկերությունում՝ «ԲիԷսԲին» այսօր իր երկնաքերերը կառուցում է ռեկորդային ժամկետներում՝ 3 հարկ ընդամենը 1 օրում: Ընկերության կողմից ներկայացված նորագույն երկնաքերը բաղկացած է 19 ատրիումներից՝ 10 մետր բարձրությամբ առաստաղներով, 800 բնակարաններից և ընդհանուր 4000 աշխատակցի համար նախատեսված գրասենյակային տարածքներից: Նախապես գործարանում կառուցված էլեմենտները էականորեն նվազեցրել են ապրանքային բետոնի օգտագործումը, որի առաքման համար անհրաժեշտ կլիներ առնվազն 15 հազար բեռնափոխադրում: Արդյունքում բավականին նվազել է նաև շինհրապարակի շրջակայքում մթնոլորտ արտանետվող վնասակար նյութերի ծավալները: Բացի վերոնշյալից, շինության ներսում ապահովվում է 99,9 տոկոս մաքուր օդ՝ կառուցվածքների հերմետիկության և ներկառուցված օդորակման համակարգի շնորհիվ: Ընկերությունը նմանատիպ շինությունների կառուցման առաջին փորձը կատարել է դեռևս 2010 թ-ին, երբ ընդամենը 6 օրում կառուցեց 15 հարկանի «Արք հոթելը»: Ընդամենը 2 տարի անց «ԲիԷսԲին» գերազանցեց ինքն իրեն և կառուցեց արդեն 30 հարկանի հյուրանոց ընդամենը 15 օրում: Այնուհետև 2013 թ-ին ընկերությունը հանրությանը ներկայացրեց իր բավականին ամբիցիոզ նախագիծը՝ 838 հարկանի «Երկնային քաղաքը», որը շինարարության համար նախատեսված 90 օր ավարտից հետո, պետք է դառնար ամենաբարձրն աշխարհում: Սակայն շինարարությունը կանխվեց հենց նախնական փուլում՝ պետության կողմից լրացուցիչ հաշվարկների իրականացման նպատակով: Ընկերությունը հակադարձում է՝ պատճառը լոկ քաղաքական էր: Նշենք, որ «J57» երկնաքերի շինարարության ընթացքում ևս պետության միջամտությունն է զգացվել: Բանն այն է, որ ըստ նախնական նախագծի՝ երկնաքերը պետք է ունենար 97 հարկ, սակայն հարկերի քանակը կրճատվել է մոտակայքում տեղակայված օդանավակայանի պատճառով: